Τoυ Κωνσταντίνου Μαρινάκου, αν. καθηγητή του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής, προέδρου του Τουριστικού Οργανισμού Πελοποννήσου και αντιπροέδρου της ΠΟΞ
«ΒΡΑΧΥΧΡOΝΙΕΣ μισθώσεις; Airbnb; Μην ανησυχείτε, πρόκειται για κάτι καινοτόμο, λειτουργικό που δεν έχει καμία σχέση με τα ξενοδοχεία. Απλώς οι άνθρωποι διαθέτουν και ανταλλάσσουν διαμερίσματα».
Πάντα γινόμουν αποδέκτης αυτής της δυναμικής που εξαπέλυε η Airbnb και οι ιδιωτικές πλατφόρμες μίσθωσης καταλυμάτων στον τουριστικό κλάδο. Ανησυχούσα, επίσης, όταν οι μεγαλύτεροι «γκουρού» της οικονομίας (Morgan Stanley) υποστήριζαν ότι δεν υπήρχε λόγος ανησυχίας, ότι επρόκειτο για ένα διαφορετικό είδος διακοπών/διαμονής από αυτό που προσέφεραν τα ξενοδοχεία και άλλα είδη καταλυμάτων, ότι τίποτα δεν θα άλλαζε.
ΕΝ ΤΩ ΜΕΤΑΞY, η Airbnb στις μέρες μας έχει γίνει μια εταιρεία εντυπωσιακού μεγέθους, ικανή να επηρεάσει σε παγκόσμια κλίμακα κυβερνήσεις και θεσμούς, χάρη στους περίπου σαράντα ισχυρούς επενδυτές της, ενώ παράλληλα επικρατεί η ενιαία αντίληψη των επενδυτών ακινήτων και βραχυχρόνιας μίσθωσης περί διατήρησης ενός ασαφούς και χαλαρού ρυθμιστικού πλαισίου λειτουργίας αυτής της μορφής καταλυμάτων, δυσανάλογου με αυτό της επίσημης ξενοδοχίας.
ΑΠO ΤΗΝ ΆΛΛΗ, αυτή η κακώς συγκαλυμμένη επιθυμία να αφεθούν τα πάντα ως έχουν, δηλαδή να τοποθετηθεί ένας ισχυρός παίκτης με χαλαρό ρυθμιστικό πλαίσιο σε μια αγορά όπου άλλοι παίκτες υπόκεινται σε τιμωρητικούς κανόνες και φόρους, δημιουργεί σαφώς ένα πλεονέκτημα υπέρ του πρώτου και ουσιαστικά συνθήκες αθέμιτου ανταγωνισμού.
ΤΟ ΠΡOΒΛΗΜΑ μεγεθύνεται, αν αναλογιστεί κανείς ότι μια σειρά συμφερόντων συγκλίνουν υπέρ αυτών των πλατφορμών και υπέρ της βραχυχρόνιας μίσθωσης ακινήτων, ειδικά σε χώρες σαν την Ελλάδα, όπου η ιδιοκτησία ακινήτων είναι αρκετά διαδεδομένη.
ΑΛΛA ΑΣ ΠΡΟΣΠΑΘHΣΟΥΜΕ να εξετάσουμε έναν προς έναν αυτούς τους αστικούς θρύλους που επιδείχθηκαν για να υπερασπιστούν και να υποστηρίξουν την τρέχουσα ανεξέλεγκτη κατάσταση των βραχυπρόθεσμων μισθώσεων:
ΑΣΤΙΚOΣ ΜYΘΟΣ 1: Aυτές οι πλατφόρμες εμπλουτίζουν την προσφορά σε περιοχές που δεν εξυπηρετούνται επαρκώς από τις παραδοσιακές ξενοδοχειακές προσφορές, συχνά ενισχύοντας τουριστικά περιοχές εκτός της πεπατημένης.
ΣΕ ΜΕΜΟΝΩΜEΝΕΣ περιπτώσεις θα μπορούσε ίσως και να ισχύει εν μέρει κάτι τέτοιο, αλλά, αν αναλογιστεί κανείς τι συνέβη τα τελευταία χρόνια στο Μπορντό, το Βερολίνο, τη Λισαβόνα, το Πόρτο, τη Βαρκελώνη κ.α., θα απέκλειε apriori έναν τέτοιο ισχυρισμό.
ΑΣΤΙΚOΣ ΜYΘΟΣ 2: Tα άτομα που ενοικιάζουν αυτά τα ακίνητα είναι, ως επί το πλείστον, άτομα που πρέπει να τα βγάλουν πέρα οικονομικά.
ΣYΜΦΩΝΑ με πρόσφατη μελέτη που ανατέθηκε στο Πανεπιστήμιο της Πενσiλβάνια από τοπική Ένωση Ξενοδόχων στην Αμερική, οι Super Hosts αποτελούν το 3,3% των διαχειριστών, αλλά παράγουν το 28,5% των εσόδων, με κέρδη που υπερβαίνουν τα 500 εκατομμύρια δολάρια από το 1,3 δισεκατομμύριο δολάρια συνολικών κερδών που καταγράφονται στις 12 κορυφαίες αγορές των ΗΠΑ.
Είναι αυτή μια οικονομία διαμοιρασμού;
ΑΣΤΙΚOΣ ΜYΘΟΣ 3: Oσοι επιλέγουν αυτές τις πλατφόρμες, το κάνουν επειδή θέλουν να ζήσουν σαν ντόπιοι.
ΑΣ ΤΟ ΠΑΡΑΔΕΧΤΟYΜΕ, αυτή η ιδέα του «ζήσε σαν ντόπιος» είναι ένα λαμπρό μάρκετινγκ, για να γίνει πιο ελκυστικό για τους επισκέπτες, αλλά έχει μικρή σχέση με την πραγματικότητα. Όπως αναφέρει ο Jason Clampet στο Skift, «το μάρκετινγκ των πλεονεκτημάτων του ‘‘ζήσε σαν ντόπιος’’ παρακάμπτει την πραγματικότητα ότι οι περισσότεροι επισκέπτες ζουν σαν τουρίστες – και αυτό δεν είναι κακό».
ΑΣΤΙΚOΣ ΜYΘΟΣ 4: Όσοι επιλέγουν αυτές τις πλατφόρμες, το κάνουν επειδή θέλουν να ζήσουν μια εμπειρία.
ΈΝΑΣ ΑΚOΜΑ εξωπραγματικός ισχυρισμός. Οι περισσότεροι από αυτούς που χρησιμοποιούν αυτές τις πλατφόρμες το κάνουν για να εξοικονομήσουν χρήματα, μέσω της χρήσης της κουζίνας του διαμερίσματος.
ΑΣΤΙΚOΣ ΜYΘΟΣ 5: Οι βραχυχρόνιες μισθώσεις ενισχύουν το άνοιγμα των κλειστών διαμερισμάτων και την αξιοποίηση μη χρησιμοποιούμενων περιουσιακών στοιχείων ακινήτων.
ΠΑΡAΞΕΝΟ, αν αναλογιστεί κανείς ότι, στην Ελλάδα μόνο, μέχρι στιγμής εκτιμάται ότι 700.000-900.000 διαμερίσματα παραμένουν κενά, σύμφωνα με στοιχεία της Γενικής Γραμματείας Δημογραφικής και Στεγαστικής Πολιτικής (Prodexpo 2025). Παράλληλα, οι βραχυχρόνιες μισθώσεις, μέσω Airbnb, έχουν επηρεάσει βαθιά όχι μόνο τον τουριστικό τομέα αλλά και, γενικότερα, το οικιστικό, κοινωνικό και εμπορικό τοπίο πολλών περιοχών, δημιουργώντας έτσι θέμα έντονης δημόσιας, πολιτικής και ακαδημαϊκής συζήτησης.
ΑΣΤΙΚOΣ ΜYΘΟΣ 6: Η πολυπλοκότητα του λογισμικού για την ηλεκτρονική μετάδοση των προσωπικών πληροφοριών των επισκεπτών, για μεμονωμένους χρήστες και διαχειριστές διαμερισμάτων βραχυχρόνιας μίσθωσης, αποτελεί τη βασική αιτία ανακρίβειας δήλωσης στοιχείων και φοροδιαφυγής.
ΤΑ ΛOΜΠΙ των ακινήτων συχνά ξεκινούν με αξιολύπητες ιστορίες, όταν κάποιος φορέας ή οργανισμός προσπαθεί να αναπτύξει έναν αποτελεσματικό ελεγκτικό μηχανισμό για την αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής και τη συμμόρφωση με κανονισμούς υγιεινής και ασφάλειας των δραστηριοτήτων: «Η καημένη η ηλικιωμένη κυρία που νοικιάζει το διαμέρισμά της για μία σεζόν δεν μπορεί να χειριστεί το απίστευτα πολύπλοκο λογισμικό για την ηλεκτρονική μετάδοση των προσωπικών πληροφοριών των επισκεπτών». Αλλά αυτές είναι οι ίδιες ‘‘γιαγιάδες’’ που ανεβάζουν μαγικά τη διαθεσιμότητα στο intranet της Airbnb, διαχειρίζονται τις εισπράξεις μέσω online banking και είναι οι ίδιες που μερικές φορές βλέπουμε να παρακολουθούν μαθήματα διαχείρισης εσόδων (revenue management!).
ΑΣΤΙΚOΣ ΜYΘΟΣ 7: Η βραχυχρόνια μίσθωση δεν σχετίζεται με τις άλλες μορφές τουριστικών καταλυμάτων (κύριων και μη κύριων), αλλά πρόκειται ξεκάθαρα για οικονομία διαμοιρασμού.
ΕIΝΑΙ ΣΑΝ ΝΑ ΛEΜΕ ότι τα φάρμακα δεν έχουν καμία σχέση με τα φαρμακεία. Ακόμα και η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Τουρισμού αλλά και ο ίδιος ο πρωθυπουργός, που λέγεται ότι είναι ένα πολύ έμπειρο άτομο, φαίνεται ότι αρχίζουν να πιστεύουν σε αυτόν τον αστικό μύθο.
Ειδάλλως, δεν εξηγείται πώς μέχρι σήμερα, εάν εξαιρέσουμε μερικά προσωρινού χαρακτήρα περιοριστικά μέτρα και χαμηλής κλίμακας κανόνες συμμόρφωσης με θέματα υγιεινής και ασφάλειας δίχως αποτελεσματικότητα, δεν έχει αναπτυχθεί και εφαρμοστεί ένα ρυθμιστικό πλαίσιο για τη βραχυχρόνια μίσθωση, ικανό να διασφαλίσει την ισορροπία στην τουριστική αγορά, την υψηλή ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών και την ισονομία απέναντι σε όλες τις δραστηριότητες που σχετίζονται με τον κλάδο της φιλοξενίας.
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
