Της Ρένας Μπαρδάνη, προέδρου Δ.Σ. ΕΛΙΝΥΑΕ (Ελληνικό Ινστιτούτο για την Υγεία και την Ασφάλεια στην Εργασία)
ΤΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ επαναφέρει με ένταση τη συζήτηση για τη θερμική καταπόνηση, ένα ζήτημα που πλέον ξεπερνά τα όρια μιας εποχικής πρόκλησης.
Δεν αφορά μόνο τις υψηλές θερμοκρασίες ή τους ολοένα συχνότερους καύσωνες, αλλά μια βαθύτερη αλλαγή: η κλιματική αλλαγή έχει ήδη εξελιχθεί σε κλιματική κρίση και μεταβάλλει ουσιαστικά τις συνθήκες κάτω από τις οποίες εργαζόμαστε.
Η ΘΕΡΜΙΚΗ καταπόνηση αποτελεί έναν διαρκώς εντεινόμενο παράγοντα επαγγελματικού κινδύνου, ο οποίος αποκτά νέα διάσταση λόγω της συχνότερης εμφάνισης ακραίων καιρικών φαινομένων.
Δεν επηρεάζει αποκλειστικά τους εργαζόμενους που απασχολούνται σε εξωτερικούς χώρους, αλλά κάθε εργασιακό περιβάλλον όπου η θερμότητα, η υγρασία, η ένταση της εργασίας και η διάρκεια έκθεσης μπορούν να επηρεάσουν την υγεία, την ασφάλεια και την ικανότητα εκτέλεσης της εργασίας.
ΔΕΝ ΠΡΟΚΕΙΤΑΙ απλώς για ζήτημα προστασίας της υγείας των εργαζομένων.
Η θερμική καταπόνηση επηρεάζει την ασφαλή εκτέλεση της εργασίας, αυξάνει τον κίνδυνο λαθών και ατυχημάτων, μειώνει την απόδοση και δημιουργεί σημαντικές επιπτώσεις στη λειτουργία και κατ’ επέκταση και στην παραγωγικότητα των επιχειρήσεων.
Η ΕΞΕΛΙΞΗ του φαινομένου επιβεβαιώνει ότι η θερμική καταπόνηση επηρεάζει ολοένα περισσότερες περιοχές και εργασιακά περιβάλλοντα.
Η Ευρώπη βιώνει με μεγαλύτερη ένταση τις επιπτώσεις των συχνότερων και παρατεταμένων κυμάτων καύσωνα, όχι μόνο στις χώρες του Νότου αλλά και σε περιοχές της Κεντρικής και Βόρειας Ευρώπης, όπου οι εργαζόμενοι και οι επιχειρήσεις έρχονται αντιμέτωποι με νέες συνθήκες θερμικής επιβάρυνσης.
Η ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία και για τη χώρα μας. Η Ελλάδα βρίσκεται ήδη στην πρώτη γραμμή των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής, με υψηλές θερμοκρασίες, παρατεταμένους καύσωνες και αυξημένη έκθεση εργαζομένων σε συνθήκες θερμικής επιβάρυνσης.
Η πρόκληση είναι να περάσουμε από την αντιμετώπιση των ακραίων θερμικών φαινομένων ως έκτακτων περιστατικών σε μια ολοκληρωμένη πολιτική πρόληψης.
ΕΝΑ ΑΠΟ τα σημαντικότερα μηνύματα των πρόσφατων συμπερασμάτων της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας (ILO) για την Υγεία και Ασφάλεια στην Εργασία υπό συνθήκες ακραίων καιρικών φαινομένων, είναι ότι η αντιμετώπιση των κινδύνων που συνδέονται με τη θερμική καταπόνηση εξετάστηκε για πρώτη φορά μέσα από μια διαδικασία τριμερούς κοινωνικού διαλόγου, με τη συμμετοχή κυβερνήσεων, εργοδοτών και εργαζομένων.
Η προσέγγιση αυτή επιβεβαιώνει ότι οι νέες προκλήσεις στον κόσμο της εργασίας δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν μονομερώς.
Απαιτούν συνεργασία, ανταλλαγή γνώσης και κοινή προσπάθεια για τη διαμόρφωση αποτελεσματικών και βιώσιμων λύσεων.
Ο ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΣ διάλογος μπορεί να αποτελέσει έναν ουσιαστικό μηχανισμό συνεννόησης και διαμόρφωσης λύσεων, επιτρέποντας στους κοινωνικούς εταίρους να καταλήξουν σε συμφωνίες που ενισχύουν την ασφάλεια στους χώρους εργασίας και θωρακίζουν την αγορά εργασίας απέναντι στις επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης.
ΑΥΤΟ σημαίνει ότι η θερμική καταπόνηση πρέπει να ενταχθεί ουσιαστικά στην εκτίμηση επαγγελματικού κινδύνου κάθε επιχείρησης.
Δεν αρκεί η λήψη μέτρων μόνο όταν εμφανίζεται ένας καύσωνας. Απαιτείται συστηματική αξιολόγηση των συνθηκών εργασίας, αναγνώριση των κινδύνων, προσαρμογή της οργάνωσης της εργασίας και σχεδιασμός κατάλληλων παρεμβάσεων πρόληψης.
ΟΙ ΣΥΛΛΟΓΙΚΕΣ Συμβάσεις Εργασίας μπορούν να αποτελέσουν σημαντικό εργαλείο αυτής της προσπάθειας.
Μέσα από τον διάλογο μεταξύ εργαζομένων και εργοδοτών μπορούν να διαμορφωθούν πρακτικές λύσεις που ανταποκρίνονται στις πραγματικές συνθήκες εργασίας, ενισχύοντας την εμπιστοσύνη και την κοινή ευθύνη για την Υγεία και Ασφάλεια στην Εργασία.
Προβλέψεις για την προσαρμογή της εργασίας στις νέες συνθήκες, την ενημέρωση, την εκπαίδευση και την πρόληψη μπορούν να συμβάλουν ώστε η αντιμετώπιση της θερμικής καταπόνησης να περάσει από την έκτακτη διαχείριση σε μια πιο συστηματική προσέγγιση.
Η ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ κρίση δεν αφήνει περιθώρια για αποσπασματικές λύσεις. Απαιτεί συντονισμό, θεσμική ωριμότητα και αποφασιστικότητα.
Η θερμική καταπόνηση είναι ένα πεδίο όπου ο κοινωνικός διάλογος μπορεί να αποδείξει τη δύναμή του: να παράγει συμφωνίες που προστατεύουν την ανθρώπινη ζωή, ενισχύουν την παραγωγικότητα και διασφαλίζουν ότι η εργασία παραμένει ασφαλής, αξιοπρεπής και βιώσιμη.
Παράλληλα, η πολιτεία έχει κρίσιμο ρόλο στη διαμόρφωση ενός σύγχρονου πλαισίου πρόληψης, μέσα από σαφείς κατευθύνσεις, ενημέρωση, υποστήριξη και πολιτικές που ενισχύουν την προστασία των εργαζομένων.
Η αντιμετώπιση της θερμικής καταπόνησης απαιτεί μια ολοκληρωμένη προσέγγιση, στην οποία κάθε πλευρά έχει τον δικό της ρόλο και συμβολή.
ΟΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ αυτές, μαζί με τις ευρύτερες στρατηγικές προτεραιότητες για την Υγεία και Ασφάλεια στην Εργασία, θα αποτελέσουν αντικείμενο συζήτησης στο 5ο Πανελλήνιο Συνέδριο για την Υγεία και Ασφάλεια στην Εργασία, με τίτλο «Η Υγεία και η Ασφάλεια στην Εργασία: Στρατηγική Προτεραιότητα για Όλους», το οποίο θα πραγματοποιηθεί στις 23 και 24 Νοεμβρίου 2026 στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών
ΤΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ του ΕΛΙΝΥΑΕ θα αποτελέσει έναν σημαντικό χώρο ουσιαστικού διαλόγου για τις προκλήσεις που διαμορφώνουν το μέλλον της εργασίας και για τις λύσεις που απαιτούνται, ώστε η προστασία της ανθρώπινης ζωής, η πρόληψη των επαγγελματικών κινδύνων και η δημιουργία ασφαλών και υγιών χώρων εργασίας να αποτελούν στρατηγική προτεραιότητα για όλους.
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
