Skip to main content

Η λέξη που έκανε τους Έλληνες εφοπλιστές πανίσχυρους

Πώς μια λέξη του Νάσερ και η κρίση του Σουέζ άλλαξε για πάντα τη ναυτιλία

Προσθέστε την «Ν» ως προτιμώμενη πηγή στο Google

Δεν ακούστηκε σαν απειλή. Ήταν απλώς ένα όνομα. «Λεσέψ». Και όταν ακούστηκε το ημερολόγιο έγραφε 26 Ιουλίου 1956.

Στην Αλεξάνδρεια, ο Γκαμάλ Άμπντελ Νάσερ μιλούσε σε χιλιάδες Αιγυπτίους. Για τους περισσότερους, το όνομα παρέπεμπε στον Γάλλο μηχανικό Φερντινάν ντε Λεσέψ, τον άνθρωπο που κατασκεύασε τη Διώρυγα του Σουέζ.

Για μια ομάδα Αιγυπτίων αξιωματικών, όμως, ήταν ο κωδικός που περίμεναν. Μέσα σε λίγα λεπτά κατέλαβαν τα γραφεία της εταιρείας που διαχειριζόταν τη διώρυγα.

Ο Νάσερ ανακοίνωσε ότι το Σουέζ περνά στον έλεγχο της Αιγύπτου, ώστε τα έσοδα από τα διόδια να χρηματοδοτήσουν το Φράγμα του Ασουάν, αφού Ηνωμένες Πολιτείες και Βρετανία είχαν αρνηθεί να στηρίξουν οικονομικά το έργο.

Η Μέση Ανατολή έμπαινε σε μία από τις μεγαλύτερες γεωπολιτικές κρίσεις του 20ού αιώνα. Και η παγκόσμια ναυτιλία δεν θα ήταν ποτέ ξανά η ίδια.

Η κρίση του Σουέζ – 1956/Wikimedia Commons

Όταν έκλεισε η σημαντικότερη θαλάσσια αρτηρία του κόσμου

Η Διώρυγα του Σουέζ ήταν η συντομότερη σύνδεση της Ευρώπης με τα πετρέλαια του Περσικού Κόλπου.

Όταν ξέσπασε η κρίση και ακολούθησε η στρατιωτική επέμβαση Βρετανίας, Γαλλίας και Ισραήλ, η διώρυγα έκλεισε. Βυθισμένα πλοία απέκλεισαν το πέρασμα και για μήνες η βασική θαλάσσια λεωφόρος του πλανήτη έμεινε εκτός λειτουργίας.

Ξαφνικά, κάθε δεξαμενόπλοιο που μετέφερε πετρέλαιο προς την Ευρώπη αναγκαζόταν να κάνει τον γύρο ολόκληρης της Αφρικής, μέσω του Ακρωτηρίου της Καλής Ελπίδας. Το ταξίδι γινόταν χιλιάδες ναυτικά μίλια μεγαλύτερο. Τα πλοία έμεναν περισσότερες ημέρες στη θάλασσα. Και μέσα σε ελάχιστες εβδομάδες δημιουργήθηκε ένα τεράστιο έλλειμμα διαθέσιμης χωρητικότητας.

Η αγορά διψούσε για πλοία.

Βρετανικές δυνάμεις/ Wikimedia Commons

Εκεί που όλοι έβλεπαν πρόβλημα, οι Έλληνες είδαν ευκαιρία

Χρόνια πριν από την κρίση, ο Αριστοτέλης Ωνάσης, ο Σταύρος Νιάρχος και άλλοι Έλληνες εφοπλιστές είχαν επενδύσει σε ολοένα μεγαλύτερα δεξαμενόπλοια. Πολλοί τότε τους θεωρούσαν υπερβολικούς.

Γιατί να κατασκευάζεις τόσο μεγάλα πλοία, όταν το Σουέζ είχε συγκεκριμένους περιορισμούς; Η απάντηση ήρθε το 1956.

Με τη διώρυγα κλειστή, η οικονομία άλλαξε μέσα σε μία νύχτα. Οι τεράστιες αποστάσεις ευνοούσαν ακριβώς αυτά τα μεγαλύτερα δεξαμενόπλοια, τα οποία μπορούσαν να μεταφέρουν πολύ περισσότερες ποσότητες πετρελαίου με χαμηλότερο κόστος ανά βαρέλι.

Τα ναύλα εκτινάχθηκαν. Οι πετρελαϊκές εταιρείες αναζητούσαν απεγνωσμένα διαθέσιμα πλοία. Και όσοι διέθεταν σύγχρονο στόλο βρέθηκαν σε θέση ισχύος.

Η στιγμή που γεννήθηκε η κυριαρχία της ελληνικής ναυτιλίας

Η κρίση του Σουέζ δεν δημιούργησε από το μηδέν τους Έλληνες εφοπλιστές. Επιβεβαίωσε όμως ότι είχαν επενδύσει σωστά.

Τα τεράστια έσοδα εκείνης της περιόδου τους έδωσαν τη δυνατότητα να παραγγείλουν ακόμη περισσότερα πλοία, να επεκτείνουν τις αυτοκρατορίες τους και να κυριαρχήσουν στις θαλάσσιες μεταφορές πετρελαίου για τις επόμενες δεκαετίες.

Ήταν η εποχή που οι Greeks άρχισαν να αναγνωρίζονται ως η ισχυρότερη δύναμη στην παγκόσμια εμπορική ναυτιλία και που ονόματα όπως του Ωνάση και του Νιάρχου μετατράπηκαν σε παγκόσμια σύμβολα επιχειρηματικής ισχύος.

Αριστοτέλης Ωνάσης/Wikimedia Commons

Το δίδαγμα που παραμένει επίκαιρο

Σχεδόν 70 χρόνια αργότερα, το μάθημα του Σουέζ παραμένει ζωντανό. Η ναυτιλία δεν αλλάζει μόνο από την τεχνολογία ή την οικονομία. Αλλάζει από τη γεωπολιτική.

Ένας πόλεμος, ένα στενό που κλείνει, μια διώρυγα που σταματά να λειτουργεί μπορούν να αναδιαμορφώσουν μέσα σε λίγες ημέρες ολόκληρο το παγκόσμιο εμπόριο.

Το 1956, μια λέξη σε μια ομιλία ήταν αρκετή για να προκαλέσει μια διεθνή κρίση.

Και να αποδείξει ότι, στη θάλασσα, οι μεγαλύτερες περιουσίες δεν γεννιούνται όταν όλα κυλούν ομαλά, αλλά όταν κάποιοι έχουν προετοιμαστεί για την ημέρα που ο κόσμος θα αλλάξει πορεία.

Προτιμώμενη πηγή στην Google

Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.