Skip to main content

ΠΟΝΤΟΣ

Κοινωνία

«Μάνα μου, μάνα»: Ο απόλυτος θρήνος της Σταύρωσης από τους αδελφούς Τσαχουρίδη

Η Μεγάλη Παρασκευή είναι η κορύφωση του Θείου Δράματος – η ημέρα όπου κυριαρχούν ο θρήνος, η σιωπή και η βαθιά συγκίνηση. Μέσα σε αυτήν τη μυσταγωγική ατμόσφαιρα ξεχωρίζουν όχι…
Κοινωνία

Από το εμβληματικό Φροντιστήριο Τραπεζούντας, επιστροφή στο Καπίκιοϊ για τη Λαμπρή

Πολλά χρόνια μετά και με νοσταλγική διάθεση –αν και ο πόνος του ξεριζωμού κρύβεται σε κάθε λέξη–, ο Δημήτριος Χρ. Λαζαρίδης μοιράζεται έναν από τους θησαυρούς της νεότητάς του, τις…
Κοινωνία

Τραπεζούντα: Αναμνήσεις από τη Μεγάλη Εβδομάδα στην πρωτεύουσα των Κομνηνών

Μέσα από τις σελίδες της Ποντιακής Εστίας, ο Αγαθάγγελος Φωστηρόπουλος μας μεταφέρει σε μια εποχή όπου η Τραπεζούντα, η θρυλική πρωτεύουσα των Μεγάλων Κομνηνών, έσφυζε από ζωή και ελληνισμό. Στο…
Κοινωνία

Βασιλίτσι Μεσσηνίας: Ένα ταξίδι – φόρος τιμής στους προγόνους των Ποντοηρακλειωτών και στους Μεσσήνιους ευεργέτες τους

Το Βασιλίτσι είναι ένα όμορφο παραδοσιακό χωριό του δήμου Πύλου-Νέστορος της Μεσσηνίας. Πήρε το όνομά του από έναν βοσκό, τον Βασίλειο Βασιλίτση που μετά από επανειλημμένες επιθέσεις πειρατών, αποφάσισε να…
Κοινωνία

Έδρα «Μητροπολίτης Δράμας Παύλος»: Ένας φόρος τιμής στον «Τραντέλλενα» της Ρωμιοσύνης – Αντίστροφη μέτρηση για την ακαδημαϊκή έναρξη

Προς το τέλος της άνοιξης ή το αργότερο στις αρχές του καλοκαιριού η νεοσύστατη Επώνυμη Έδρα «Μητροπολίτης Δράμας Παύλος – Εκκλησιαστική Ιστορία και Πολιτισμός του Ελληνισμού της Ανατολής» θα πραγματοποιήσει…
Κοινωνία

Θέμης Καπαγιαννίδης: «Η Βίλα Καπαγιαννίδη ήταν το σπίτι της οικογένειάς μας στην Τραπεζούντα»

Είναι κάτι παραπάνω από μια προσωπική κληρονομιά. Για τους Έλληνες, αποτελεί απόδειξη της ισχυρής τους παρουσίας στην πόλη της Τραπεζούντας. Για τους Τούρκους, ενισχύει το συλλογικό φαντασιακό· ονομάζεται «Περίπτερο Ατατούρκ»,…
Κοινωνία

Σάββατο του Λαζάρου σήμερα: Από τις τοιχογραφίες της Τραπεζούντας στα ποντιακά έθιμα μνήμης και ζωής

Το Σάββατο του Λαζάρου κατείχε ξεχωριστή θέση στον Πόντο, συνδυάζοντας την εκκλησιαστική κατάνυξη με ζωντανά λαϊκά έθιμα που ενίσχυαν τη συνοχή της κοινότητας. Ήταν μια συνολική εμπειρία που ένωνε την…
Κοινωνία

Μαρτυρία Αγγελή Μαυρίδη: Ζούσαμε πολύ αδελφικά με τους Τούρκους. Από το Σεφερμπελίκ κι έπειτα άρχισαν τα κακά

Ο Αγγελής Μαυρίδης ζούσε στο Σαρίκιοϊ, κωμόπολη της περιφέρειας Πανόρμου. Βρισκόταν 35 χλμ νοτιοδυτικά της Πανόρμου και 28 χλμ νοτιοδυτικά της Αρτάκης. Από τους 9.000 κατοίκους, μόνο οι 350-400 ήταν…
Κοινωνία

«Στα σιδερένια βρόχια των συνηθειών» – Η Σαμψούντα του Καρκαβίτσα

«Όχι μ’ εσπερίδες, αλλά με οδοντιές διώχνουν τη μελαγχολική ζωή της μονοτονίας οι Ανατολίτες» Ανδρέας Καρκαβίτσας Η Αμισός –ή Σαμψούντα– δεν είναι απλώς μια σύγχρονη μητροπολιτική πόλη του Εύξεινου Πόντου·…
Κοινωνία

«Ανοίγουν τα σπίτια, επιστρέφει η μνήμη»: Κειμήλια από την Αργυρούπολη του Πόντου γεμίζουν το νέο μουσείο στη Νάουσα

Έχει ξεπεράσει κάθε προσδοκία το μέχρι στιγμής ενδιαφέρον των πολιτών να παραδώσουν διάφορα οικογενειακά τους κειμήλια και άλλα αντικείμενα, προκειμένου να εμπλουτιστεί το νέο μουσείο της Ευξείνου Λέσχης Ποντίων Νάουσας.…
Κοινωνία

Το Κοινοπολιτειακό Στρατιωτικό Κοιμητήριο Πολυκάστρου: Η τελευταία κατοικία των συμμάχων που έχασαν τη ζωή τους στο Μακεδονικό Μέτωπο στις μάχες του Μεγάλου Πολέμου

Στην νοτιανατολική είσοδο του Πολυκάστρου, του διοικητικού κέντρου του Δήμου Παιονίας στον νομό Κιλκίς, υπάρχει ένα κοιμητήρι όπου επικρατεί η συμμετρία και η τάξη. Το συντηρεί σε άριστη κατάσταση η …
Κοινωνία

Anfisa Roumelidi, φοράς το σπίτι σου; – Η ποντιακή κληρονομιά που γίνεται ρούχο και ταυτότητα

Είναι ρούχα· αυτά που φοράμε για να καλύπτουμε τη γύμνια μας, για να παρουσιάσουμε τον εαυτό μας στον κόσμο, για να πούμε τη δική μας ιστορία. Είναι πρόχειρα, καθημερινά, αλλά…
Κοινωνία

Ζώης Καπλάνης: Από τα Γιάννενα στη Μόσχα – Η ιστορία του πρώτου εθνικού ευεργέτη

Η Ήπειρος είναι γνωστή ως η πατρίδα των μεγάλων ευεργετών του Γένους. Ένας από αυτούς είναι ο Ζώης Καπλάνης, γνωστός στην εποχή του και ως «Πικροζώης» λόγω των δύσκολων καταστάσεων…
Κοινωνία

Βούλα Πατουλίδου: Ο Πόντος είναι το πείσμα να μη λυγίζεις όταν ο άνεμος είναι κόντρα

Η σημερινή μέρα, δεν είναι ακόμη μία μέρα γενεθλίων για τη Βούλα Πατουλίδου. Είναι μια αφορμή για να σταθεί κανείς για λίγο απέναντι σε μια ζωή που κουβαλά μέσα της…
Κοινωνία

Θεόδωρος Γιουρτσίχιν-Γραμματικόπουλος, o πρώτος ελληνικής καταγωγής κοσμοναύτης

Οι Έλληνες έχουν κάθε λόγο να αισθάνονται περήφανοι γι’ αυτόν, και οι ποντιακής καταγωγής λίγο… περισσότερο γιατί είναι «τεμέτερον». Χάρη σε εκείνον η ελληνική σημαία έχει ταξιδέψει στο Διάστημα, το…
Κοινωνία

«Η Ακαδημία της Σιωπής»: Μια όμορφη ιστορία σοφίας από το πρώτο τεύχος των «Ποντιακών Φύλλων»

Τον Μάρτιο του 1936, μια «ομάς Ποντίων νέων» αποφάσισε να δημιουργήσει μια κιβωτό γεμάτη θησαυρούς του ποντιακού πολιτισμού, το περιοδικό Ποντιακά Φύλλα. Στις 32 (συνήθως) σελίδες του φιλοξενούσε υπογραφές που…
Κοινωνία

Παγκόσμια Ημέρα Μετεωρολογίας: Πώς οι Πόντιοι «διάβαζαν» τον καιρό του Μάρτη πριν από την επιστήμη

Στις 23 Μαρτίου τιμάται η Παγκόσμια Ημέρα Μετεωρολογίας, μια επέτειος που συνδέεται άμεσα με την επιστημονική κατανόηση του καιρού και του κλίματος. Η ημερομηνία δεν είναι τυχαία, καθώς στις 23…
Κοινωνία

Ο Γιώργος ο «Επαναστάτης», ο Γιάννης ο «Δάσκαλος» και ο Άλφρεντ ο αντιναζιστής Γερμανός: Μια ιστορία των Χριστουγέννων του 1943

Ο Γιώργος Συμεωνίδης και ο Γιάννης Παντελίδης ήταν δύο νέοι Πόντιοι πατριώτες που τους ένωσε η αγάπη τους για την πατρίδα, τη δικαιοσύνη και τη δημοκρατία. Σκοτώθηκαν σε επιχείρηση του…
Κοινωνία

22 Μαρτίου 1829: Το Πρωτόκολλο του Λονδίνου που έφερε την Ελλάδα ένα βήμα πριν από την ανεξαρτησία

Έναν χρόνο μετά τη Ναυμαχία του Ναβαρίνου, τίποτα δεν είχε ακόμη κριθεί οριστικά για την τύχη της Ελλάδας. Η Επανάσταση είχε αλλάξει τους συσχετισμούς, όμως το ερώτημα που απασχολούσε τις…
Κοινωνία

Παγκόσμια Ημέρα Ποίησης: Η «Καμπάνα του Πόντου» κατέχει το θρόνο των ποντιακών γραμμάτων

Κάθε χρόνο στις 21 Μαρτίου γιορτάζεται η Παγκόσμια Ημέρα Ποίησης, την οποία εμπνεύστηκε και εισηγήθηκε αρχικά ο ποιητής Μιχαήλ Μήτρας. Κατέθεσε την πρότασή του το φθινόπωρο του 1997 στην Εταιρεία…
Κοινωνία

Κερασούντα: Η πόλη του Πόντου με τον «καλύτερο δήμαρχο» – Η μαρτυρία του Καρκαβίτσα

Λίγες φορές ένα λογοτεχνικό κείμενο καταφέρνει να αποτυπώσει με τόση ζωντάνια μια πόλη και την ψυχή της όσο το κείμενο του Ανδρέα Καρκαβίτσα για την Κερασούντα. Μέσα από τη ματιά…
Κοινωνία

Μονή Βαζελώνα: Από την εγκατάλειψη στο επενδυτικό πρόγραμμα του 2026 – Νέα εξέλιξη για το ιστορικό μοναστήρι των Ποντίων

Μια σημαντική νέα εξέλιξη καταγράφεται για τη Μονή Βαζελώνα στον Πόντο, ένα από τα ιστορικότερα και πιο εμβληματικά μοναστήρια του ποντιακού ελληνισμού, που επί χρόνια βρισκόταν στο έλεος του χρόνου,…
Κοινωνία

Τα ορφανά της Μικρασιατικής Καταστροφής που βρήκαν νέα ζωή στην Καλαμάτα

Η Μικρασιατική Καταστροφή δεν άφησε πίσω της μόνο έναν ξεριζωμένο πληθυσμό, αλλά και εκατοντάδες παιδιά χωρίς οικογένεια. Ανάμεσά τους βρίσκονταν και δεκάδες ορφανά –και από τη Μικρά Ασία και από…
Κοινωνία

Κολέγιο Ανατόλια: Η φωτογραφία του 1919 που αποκαλύπτει μια άλλη ιστορία

Η φωτογραφία δεν δείχνει κάτι εντυπωσιακό. Μια ομάδα παιδιών στέκεται ακίνητη, κοιτάζοντας το φακό. Δεν υπάρχει κίνηση, δεν υπάρχει δράμα με τη θεατρική έννοια. Και όμως, η λεζάντα την αλλάζει:…
Κοινωνία

Ισκεντέρ Πασάς: Πώς ο εξωμότης επίσκοπος Αλέξανδρος Ποτουράς ο Χουσαμάντης κατάλαβε ότι ο χριστιανισμός είναι μονόδρομος

Οι συνεχείς επιθέσεις, οι ληστείες και τα περιστατικά ατίμωσης από τους Τερεμπέγηδες ή Ντερεμπέηδες προς τον ελληνικό πληθυσμό στην επαρχία του Όφεως στην Τραπεζούντα, μετά το 1660, εξώθησαν τους περισσότερους…
Κοινωνία

Παράγκες: Τα σπίτια της προσφυγιάς που το κράτος ήθελε να ξεχάσει – Και η μαρτυρία του Αλέξανδρου Τζώνη

Ο θάνατος του Αλέξανδρου Τζώνη, την 1η Μαρτίου στο Παρίσι σε ηλικία 89 ετών, φέρνει ξανά στο προσκήνιο μια ιστορία που για δεκαετίες έμενε στο περιθώριο: τις παράγκες της προσφυγιάς.…
Κοινωνία

Στεφάνι για τους αδελφούς Λειχούδη στη Μόσχα – Οι Έλληνες που έβαλαν τα θεμέλια της ανώτατης εκπαίδευσης στη Ρωσία

Λίγα μόλις μέτρα από την Κόκκινη Πλατεία, μπροστά από το ναό των Θεοφανίων, εκεί όπου πριν από περισσότερους από τρεις αιώνες ξεκίνησε ένα από τα σημαντικότερα πνευματικά εγχειρήματα της Ρωσίας,…
Κοινωνία

«Τον υιόν του παπα-Λάζαρου, Γαβριήλ, τον κρέμασαν εμπρός στα μάτια του πατρός του»: Η συγκλονιστική μαρτυρία του Πέτρου Γεωργόπουλου

Ο Πέτρος Γεωργόπουλος ζούσε στην Τοκάτη (γνωστή και με τα ονόματα Τοσκάτη, Τοκάτ, Τοκάτιον, Ευδοκιάς, Ευδοκιούπολις, Δαγιμών, Βήρισα) την αρχαία Δαζιμωνίδα, η οποία ιδρύθηκε από τους κατοίκους των Κομάνων στα…
Κοινωνία

16 Μαρτίου 1916: Η μέρα που οι Έλληνες των Σουρμένων πίστεψαν ότι θα τους έσωζαν τα ρωσικά στρατεύματα

Όταν στις 16 Μαρτίου 1916 οι Έλληνες των Σουρμένων, που είχαν υποστή τα πάνδεινα, αφάνταστες στερήσεις, πείνα, δυστυχία και κατατρεγμούς από τους Τούρκους ως την ημέραν εκείνην, έτρεχαν να υποδεχθούν…
Κοινωνία

Σαν σήμερα: Όταν οι Σύμμαχοι έδωσαν το «πράσινο φως» για την απόβαση στη Σμύρνη

«Έχετε διαθέσιμες δυνάμεις;» ρώτησε ο Βρετανός πρωθυπουργός Ντέιβιντ Λόιντ Τζορτζ τον Ελευθέριο Βενιζέλο. «Έχουμε. Για ποιο σκοπό;» απάντησε ο Έλληνας πρωθυπουργός. «Ο πρόεδρος Γούντροου Ουίλσον, ο Ζορζ Κλεμανσό και εγώ…