Οι πόλεμοι στην Ουκρανία και τη Μέση Ανατολή αποτελούν ένα σκληρό τεστ για τις στρατηγικές επιλογές της Δύσης, αποκαλύπτοντας ότι ορισμένες από τις βασικές παραδοχές της διεθνούς πολιτικής όχι μόνο δεν οδήγησαν στο επιθυμητό αποτέλεσμα, αλλά σε αρκετές περιπτώσεις προκάλεσαν απρόβλεπτες συνέπειες για την παγκόσμια οικονομία και την κοινωνική συνοχή.
Η πεποίθηση, για παράδειγμα, ότι οι οικονομικές κυρώσεις μπορούν από μόνες τους να κάμψουν την πολιτική – πολεμική βούληση του αντιπάλου αποδείχθηκε λανθασμένη. Η σύρραξη στην Ουκρανία ξεκίνησε ως στρατιωτική αντιπαράθεση, όμως η μεταφορά της στο οικονομικό πεδίο αντί να αποδυναμώσει τον αντίπαλο, λειτούργησε σε σημαντικό βαθμό ως μπούμερανγκ για τη Δύση.
Εξίσου άστοχη αποδείχθηκε η αντίληψη ορισμένων δυτικών ηγετών ότι, στηριζόμενοι στην πολιτική και οικονομική ισχύ τους, μπορούν να επηρεάζουν με «ασφάλεια» και προβλεψιμότητα τη διεθνή κοινότητα. Η ιστορία διδάσκει ότι η απόσταση ανάμεσα στην εσωτερική και τη διεθνή διακυβέρνηση είναι τεράστια. Όποιος αγνοεί αυτή τη διαφορά δείχνει να υποτιμά τον πολιτικό κίνδυνο και την πολυπλοκότητα των διεθνών σχέσεων.
Τρίτη λανθασμένη επιλογή ήταν η υποτίμηση του κοινωνικού κόστους που συνεπάγονται οι οικονομικές συγκρούσεις. Σε κάθε μορφή οικονομικού πολέμου, το μεγαλύτερο βάρος το επωμίζονται τα χαμηλά και μεσαία εισοδηματικά στρώματα. Ο πληθωρισμός, το υψηλό ενεργειακό κόστος και η συρρίκνωση της αγοραστικής δύναμης πλήττουν καίρια τα νοικοκυριά, διευρύνοντας τις κοινωνικές ανισότητες και ενισχύοντας την πολιτική αβεβαιότητα.
Το τέταρτο και ίσως σημαντικότερο λάθος της Δύσης, το οποίο αποτυπώθηκε ιδιαίτερα στην εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ, ήταν η αντιμετώπιση γεωπολιτικών ζητημάτων με αμιγώς οικονομικούς όρους. Οικονομία και πολιτική αλληλεπιδρούν, αλλά δεν διέπονται από τους ίδιους κανόνες. Όπως μια επιχείρηση δεν μπορεί να αναπτυχθεί έχοντας ως βασικό εργαλείο τη διπλωματία, έτσι και η εξωτερική πολιτική δεν μπορεί να στηρίζεται αποκλειστικά στην οικονομική πίεση.
Ο ρεαλισμός, η βαθιά γνώση της ιστορίας, η πλήρης κατανόηση των γεωπολιτικών ισορροπιών και η ψύχραιμη αξιολόγηση των συνεπειών κάθε απόφασης αποτελούν βασικά «προαπαιτούμενα» άσκησης διεθνούς πολιτικής. «Προαπαιτούμενα» που, σε μεγάλο βαθμό, η Δύση δείχνει σήμερα να μην πληροί.
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
