Το πετρελαιοφόρο MT Tifani πραγματοποιούσε πολλά ταξίδια μεταξύ του Ιράν και μιας περιοχής στα ανοικτά των ακτών της Μαλαισίας, περίπου 60 μίλια από τους λαμπερούς ουρανοξύστες της Σιγκαπούρης. Κατά τη διάρκεια αυτών των ταξιδιών, συχνά περιφερόταν σε μια μικρή περιοχή προτού ρίξει άγκυρα και απενεργοποιήσει το υποχρεωτικό σύστημα αυτόματης αναγνώρισης (AIS), σύμφωνα με τα δεδομένα MarineTraffic που εξέτασε το CNN.
Λίγο αργότερα – μερικές φορές ώρες, μερικές φορές ημέρες – το πλοίο επανεμφανιζόταν στο AIS.
Η κατάσχεση του Tifani από τις αμερικανικές δυνάμεις την περασμένη Τρίτη – και των 1,9 εκατομμυρίων βαρελιών ιρανικού πετρελαίου που σύμφωνα με τις αμερικανικές αρχές μετέφερε – δείχνει ότι το Ιράν δίνει έναν «άλλο» πόλεμο στα ύδατα του Ινδο-Ειρηνικού, χιλιάδες μίλια από τον Περσικό Κόλπο, προκειμένου το καθεστώς να τροφοδοτηθεί με μετρητά.
Έχει επίσης θέσει στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος, τη συγκεκριμένη – πολύ μικρή σε έκταση- θαλάσσια περιοχή, στα ανοικτά της Μαλαισίας, όπου, σύμφωνα με την ανάλυση των εμπειρογνωμόνων και του CNN, λειτουργεί ως πλωτό βενζινάδικο του Ιράν, ώστε να τροφοδοτηθεί το καθεστώς με τα αναγκαία μετρητά καθώς ο πόλεμος συνεχίζεται.
Αν και δεν έχει οριστεί επίσημα, η περιοχή είναι ευρέως γνωστή ως αγκυροβόλιο Eastern Outer Port Limits (EOPL). Βρίσκεται κοντά στην ανατολική είσοδο του στενού της Σιγκαπούρης, μιας από τις πιο πολυσύχναστες ναυτιλιακές οδούς στον κόσμο, περίπου 43 μίλια από τις ακτές της χερσονήσου της Μαλαισίας, στην αποκλειστική οικονομική ζώνη (ΑΟΖ) της χώρας.
Overnight, U.S. forces conducted a right-of-visit, maritime interdiction and boarding of the stateless sanctioned M/T Tifani without incident in the INDOPACOM area of responsibility.⁰⁰As we have made clear, we will pursue global maritime enforcement efforts to disrupt illicit… pic.twitter.com/EGwDe3dBI3
— Department of War 🇺🇸 (@DeptofWar) April 21, 2026
Στις δορυφορικές εικόνες, κατά καιρούς, εκατοντάδες σκάφη φαίνονται να περιφέρονται στην περιοχή.
Hotspot για τον σκιώδη στόλο
Το EOPL αποτελεί hotspot για τον σκιώδη στόλο λόγω της βολικής του θέσης και της ανεκτικής στάσης των αρχών, δήλωσε ο Farzin Nadimi, ανώτερος συνεργάτης της δεξαμενής σκέψης Washington Institute, με ειδίκευση στο Ιράν. «Είναι ένα πολύ βολικό μέρος για την απόκρυψη δραστηριοτήτων», δήλωσε ο Nadimi. «Οι αρχές της Μαλαισίας ουσιαστικά κοιτάζουν αλλού».
Τουλάχιστον 679 μεταφορές από πλοίο σε πλοίο έλαβαν χώρα στο EOPL το 2025, από 471 το 2024 και 280 το 2023, σύμφωνα με δορυφορικά δεδομένα που συγκέντρωσε η μη κερδοσκοπική οργάνωση United Against Nuclear Iran (UANI). Οι αριθμοί αυτοί υποτιμούν την πραγματική εικόνα, επειδή ο δορυφόρος δεν περνάει κάθε μέρα και δεν μπορεί να εντοπίσει πλοία σε κακές καιρικές συνθήκες.
«Ένα αγκάθι στα πλευρά μας»
Τον περασμένο Ιούλιο, η Μαλαισία δεσμεύτηκε να ενισχύσει την εφαρμογή των μέτρων κατά των παράνομων μεταφορών από πλοίο σε πλοίο στα ύδατά της, με τον υπουργό Εξωτερικών Μοχάμαντ Χασάν να παραδέχεται ότι το ζήτημα είναι «ένα αγκάθι στα πλευρά μας»,όπως ανέφεραν τα κρατικά μέσα ενημέρωσης Bernama.
Σύμφωνα με τους νέους κανονισμούς, κάθε πλοίο που συλλαμβάνεται να πραγματοποιεί μη εξουσιοδοτημένη μεταφορά θα κρατείται, δήλωσε ο Μοχάμαντ. «Δεν θέλουμε πλέον να κατηγορούμαστε ότι είμαστε μια χώρα που διευκολύνει τέτοιες δραστηριότητες».
Η χρήση αυτής της περιοχής από το Ιράν του επέτρεψε να διατηρήσει μια σταθερή ροή εξαγωγών καθ’ όλη τη διάρκεια του πολέμου, χρηματοδοτώντας το καθεστώς ακόμη και όταν ο κόσμος αντιμετωπίζει σοβαρή έλλειψη πετρελαίου.
«Είναι απαραίτητο για το επιχειρηματικό μοντέλο του Ιράν», δήλωσε ο Τσάρλι Μπράουν, ανώτερος σύμβουλος της UANI, εστιάζοντας στον σκιώδη στόλο του Ιράν.
Η μετατροπή μιας νόμιμης διαδικασίας σε «ξέπλυμα»
Οι μεταφορές από πλοίο σε πλοίο αποτελούν συνήθη πρακτική των νόμιμων θαλάσσιων μεταφορών μεγάλων αποστάσεων, και χρησιμοποιούνται για την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας και την αποφυγή λιμένων.
Τα μεγάλα πετρελαιοφόρα συχνά εκφορτώνουν το φορτίο τους σε μικρότερα πλοία, επειδή το βύθισμά τους είναι πολύ μεγάλο για να εισέλθουν στα περισσότερα λιμάνια.
Υπό αυστηρούς ελέγχους ασφαλείας
Αλλά επειδή τέτοιες διαδικασίες ενέχουν κινδύνους για την ασφάλεια και το περιβάλλον, υπόκεινται σε αυστηρούς κανονισμούς και πρέπει να γίνονται σε εγκεκριμένες περιοχές, απαιτώντας λεπτομερή έλεγχο και ενημέρωση των παράκτιων αρχών.
Οι σκιώδεις στόλοι χρησιμοποιούν μεταφορές από πλοίο σε πλοίο, για να αποκρύψουν την προέλευση του πετρελαίου που μεταφέρουν. Συχνά τις πραγματοποιούν υπό την κάλυψη της νύχτας, απενεργοποιώντας ή παραποιώντας το AIS τους, καθιστώντας δύσκολο τον εντοπισμό τους από τις αρχές.
«Σκυταλοδρομία» μέχρι την Κίνα
Σε γενικές γραμμές, το σκιώδες εμπόριο πετρελαίου του Ιράν ακολουθεί ένα παρόμοιο μοτίβο, που περιλαμβάνει δύο ομάδες πλοίων που βοηθούν στην παράδοση ιρανικού αργού πετρελαίου στην Κίνα.
Τα πλοία της πρώτης ομάδας παραλαμβάνουν το πετρέλαιο, κυρίως από την κύρια εγκατάσταση εξαγωγής του Ιράν, το νησί Χαργκ και διασχίζουν τον Ινδικό Ωκεανό μέσω των στενών της Μαλάκας και της Σιγκαπούρης, πριν αγκυροβολήσουν στα ανοικτά της Μαλαισίας.
Πλοία από την δεύτερη ομάδα, παραλαμβάνουν στη συνέχεια το πετρέλαιο με μεταφορά από πλοίο σε πλοίο και το κατευθύνουν στην Κίνα, κυρίως σε teapot εγκαταστάσεις (διυλιστήρια-τσαγιέρες) μικρά, ιδιωτικά διυλιστήρια πετρελαίου στην Κίνα, κυρίως στην επαρχία Σαντόνγκ, που ονομάστηκαν έτσι λόγω του μικρού τους μεγέθους και του σχήματός τους. στην επαρχία Σαντόνγκ, τα οποία είναι γνωστά για την αγορά αργού πετρελαίου που υπόκειται σε κυρώσεις.
Νωρίτερα αυτό το μήνα, εκπρόσωπος του υπουργείου δήλωσε ότι το Πεκίνο «αντιτίθεται στις μονομερείς κυρώσεις που δεν έχουν καμία βάση στο διεθνές δίκαιο», όταν ρωτήθηκε σχετικά με μια εκτίμηση των ΗΠΑ ότι η Κίνα δεν θα σταματήσει να αγοράζει ιρανικό πετρέλαιο.
Όλες οι εξελίξεις στο liveblog της Ναυτεμπορικής
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
