Είναι μια δύσκολη, πονεμένη ιστορία το τραγούδι στο Ελληνικό σινεμά. Προσέξτε, δεν εννοώ τη μουσική υπόκρουση – εκεί ομολογουμένως έχουν γραφτεί διαμάντια από ονόματα σπουδαία: Ελένη Καραϊνδρού, Μιχάλης Χριστοδουλίδης, Δημήτρης Παπαδημητρίου, Διονύσης Σαββόπουλος, Σταμάτης Σπανουδάκης, Μπάμπης Παπαδόπουλος – μέχρι και ο Θανάσης Παπακωνσταντίνου έχει γράψει σπουδαία κινηματογραφική μουσική (άφησα απ’ έξω τον Βαγγέλη Παπαθανασίου καθώς θαρρώ πως τα σπουδαία έργα του τα έγραψε εκτός Ελληνικών συνόρων).
Το τραγούδι όμως είναι άλλη ιστορία. Πολύ συχνά δε, έρχεται στο τέλος της ταινίας, που θα πει, κάπως πρέπει να “ολοκληρώνει” το κινηματογραφικό αφήγημα που έχει προηγηθεί. Ένα πολύ καλό παράδειγμα θα ήταν το ομώνυμο κομμάτι με τη φωνή του Γιώργου Νταλάρα που κλείνει το “Ταξίδι στα Κύθηρα” του Θόδωρου Αγγελόπουλου – άπαξ και το αφαιρέσεις, η ταινία μένει “κουτσή”. Με τα χρόνια όμως, η υπόθεση “τραγούδι” περιήλθε στα χέρια των παραγωγών. Η ελληνική κωμωδία επανήλθε στο προσκήνιο, το αμερικανικό μοντέλο παραγωγής (και αφήγησης) έγινε καθεστώς, έστω και έτσι άτσαλα όπως “προσαρμόστηκε” για τις ανάγκες της αγοράς. Γνώριζω περιπτώσεις σκηνοθετών που άκουσαν το τραγούδι των τίτλων τέλους για πρώτη φορά στην πρεμιέρα της ταινίας τους.
Πριν ένα μήνα ανέβηκε στο Youtube το τραγούδι που κλείνει την ταινία του Γιάννη Οικονομίδη “Σπασμένη φλέβα” – ομώνυμο φυσικά, γραμμένο από τους Kepler Is Free και τον Λεξ, τον φημισμένο ράπερ που έχει εκφράσει πολλές φορές την εκτίμηση του απέναντι στον σκηνοθέτη. Σύμφωνα με τα λόγια του, «…εμένα με αγγίζει πιο πολύ ότι έχει ταυτότητα και συνέπεια. Και το σινεμά του Οικονομίδη έχει αφήσει μεγάλο αποτύπωμα. Αυτό είναι γνωστό». Στο συγκεκριμένο δε κομμάτι «έγραψα στίχους – κατά κάποιο τρόπο – κατά παραγγελία, μιας και δεν συνηθίζω να κάνω τέτοιου είδους “ειδικές” αποστολές». Πιο εντυπωσιακό ακόμα πως οι στίχοι είναι γραμμένοι σε πρώτο πρόσωπο: «Είναι κατά κάποιο τρόπο οι πεποιθήσεις του χαρακτήρα που υποδύεται ο Μπισμπίκης». Μαθαίνω από τον σκηνοθέτη πως ο Λεξ βρισκόταν στο πλατώ των γυρισμάτων ενώ είχε στη διάθεση του και μονταρισμένο υλικό από την ταινία ούτως ώστε να βρεθεί το σημείο αιχμής, η ουσία. Είναι λίγο σπάνια πράγματα αυτά για το ελληνικό σινεμά.
Μιλώ στο τηλέφωνο με τον Νικηφόρο Νούτζιεντ των Kepler Is Free, ηγετικό μέλος της μπάντας και μου το επιβεβαιώνει. «Εμείς σαν Kepler δουλέψαμε χωρίς να ξέρουμε πολλά για την ταινία. Και καθώς είμαστε μια, ας πούμε jazz-rock μπάντα, χωρίς ιδιαίτερη σχέση με τον σκληρό ήχο, μπήκαμε εντελώς σε άλλο κόσμο. Φτιάξαμε δηλαδή κάτι που δεν ταίριαζε καθόλου. Έτσι έπρεπε να το δουλέψουμε από την αρχή. Μόλις λοιπόν διώξαμε αυτά τα όρια, μπήκαμε στο vibe της ταινίας, και προέκυψε αυτό το αποτέλεσμα». Παρ’ όλα αυτά, ένα έμπειρο αυτί ακούει πως πίσω από τον – σκληρό τελικά – ήχο που προέκυψε, και την απλή δομή του κομματιού, υπάρχουν ενορχηστρώσεις περίτεχνες, και γέφυρες που εντυπωσιάζουν με την έμπνευση αλλά και τη συνθετική τους αρτιότητα. Ο Νικηφόρος συμφωνεί: «Δε θα μπορούσαμε και να αποποιηθούμε εντελώς αυτό που κάνουμε μέχρι σήμερα. Ήξερα πως θα έπρεπε να είναι κάτι πιο επιθετικό και αποτελεσματικό, άρα και κάτι πιο απλό – αλλά όπου μπορούσα “έχωνα” κι από κάτι. Υπάρχουν ας πούμε τριτονικές αντικαταστάσεις μέσα, μια ιδιαιτερότητα σε όλο αυτό – παρ΄όλο που τα παιδιά της μπάντας δεν άλλαξαν τον ήχο τους. Και φυσικά είχαμε – η μάλλον μας είχε – από κοντά και τον ίδιο τον Οικονομίδη, που είχε ενεργότατο ρόλο στη διαμόρφωση του κομματιού».
Το τραγούδι αυτή τη στιγμή έχει ήδη ξεπεράσει τις 200.000 θεάσεις στο Youtube. Μάλλον πήγε καλά αυτό.
(Η ταινία του Γιάννη Οικονομίδη “Σπασμένη Φλέβα” κυκλοφορεί στις αίθουσες την Πέμπτη 27 Νοεμβρίου).
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
