Η έφοδος της ΑΑΔΕ στα γραφεία του Συλλόγου Συγγενών Θυμάτων των Τεμπών και η δημοσιοποίηση οικονομικού ελέγχου σε αγροτοσυνδικαλιστή δεν είναι ένα μεμονωμένο διοικητικό γεγονός. Εντάσσεται σε ένα ευρύτερο μοτίβο συμπεριφοράς που τα τελευταία χρόνια γίνεται όλο και πιο ορατό: οικονομικοί έλεγχοι που ενεργοποιούνται επιδεικτικά απέναντι σε κοινωνικούς φορείς, συνδικαλιστές, νομικές οντότητες και μεμονωμένα πρόσωπα που ασκούν κριτική ή διεκδικούν ένα ουσιαστικό κράτος δικαίου.
Το πρόβλημα δεν είναι ο έλεγχος καθαυτός. Σε ένα κράτος δικαίου, οι ελεγκτικοί μηχανισμοί είναι αναγκαίοι και χρήσιμοι. Το πρόβλημα ανακύπτει όταν η άσκησή τους παύει να είναι ουδέτερη και αποκτά χαρακτηριστικά πολιτικού μηνύματος. Όταν δημιουργείται η αίσθηση ότι ο έλεγχος δεν λειτουργεί για τη διασφάλιση της νομιμότητας, αλλά για τον εκφοβισμό, τη συμμόρφωση και τελικά τη φίμωση της κοινωνικής αντίδρασης.
Οι συγγενείς των θυμάτων των Τεμπών δεν είναι μια οποιαδήποτε συλλογικότητα. Εκφράζουν ένα καθολικό αίτημα: την ανάγκη για αλήθεια, λογοδοσία και σεβασμό στη μνήμη των νεκρών. Όταν το κράτος εμφανίζεται να τους αντιμετωπίζει με ψυχρή γραφειοκρατική αυστηρότητα –και μάλιστα σε μια συγκυρία έντονης κοινωνικής φόρτισης– τότε η Πολιτεία αποτυγχάνει να κατανοήσει και να υπηρετήσει τον θεσμικό της ρόλο.
Η αλαζονεία της εξουσίας είναι πάντοτε κακός σύμβουλος. Όταν συνδυάζεται με αυταρχικές πρακτικές, οδηγεί αναπόφευκτα σε πολιτική και ηθική φθορά. Μια κυβέρνηση που πιστεύει ότι μπορεί να ελέγχει την κοινωνία μέσω του φόβου, διολισθαίνει σταδιακά σε φαινόμενα διαφθοράς και απομονώνεται από τις πραγματικές ανάγκες και αγωνίες των πολιτών.
Δεν είναι τυχαίο ότι ευρωπαϊκοί θεσμοί έχουν επανειλημμένα επισημάνει προβλήματα στη λειτουργία των θεσμών στην Ελλάδα: πιέσεις σε ανεξάρτητες Αρχές, ζητήματα διαφάνειας, υποθέσεις υποκλοπών. Όλα αυτά συνθέτουν μια εικόνα που δεν τιμά τη δημοκρατική μας παράδοση και αποδυναμώνει τη διεθνή αξιοπιστία της χώρας.
Η δημοκρατία δεν απειλείται μόνο με θεαματικές εκτροπές. Υπονομεύεται καθημερινά, όταν η ισονομία γίνεται επιλεκτική και ο φόβος επιχειρεί να υποκαταστήσει την πειθώ και την εμπιστοσύνη. Η κοινωνία δεν ζητά προνόμια. Ζητά δικαιοσύνη. Και η δικαιοσύνη, για να είναι πειστική, πρέπει να ασκείται με σεμνότητα, διαφάνεια και σεβασμό – όχι με αυταρχισμό και πολιτική έπαρση.
* Ο Αθανάσιος Ι. Σκορδάς είναι πρ. Υφυπουργός Ανάπτυξης
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
