Ο πόλεμος στην Ουκρανία διανύει πλέον την πέμπτη της χρονιά και πλέον έχει ξεπεράσει σε διάρκεια τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν αποφάσισε να εισβάλει στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022 πιστεύοντας ότι η χώρα θα έπεφτε μέσα σε λίγες μέρες.
Η Ουκρανία όμως άντεξε και παρά την κούραση που προκαλεί ένας τετραετής πόλεμος, εμφανίζεται σήμερα σε καλύτερη θέση απ’ ό,τι πριν από μερικούς μήνες.
Μέχρι στιγμής η μεγάλη διάρκεια ευνοούσε τη Ρωσία, που είναι μια χώρα με πολύ μεγαλύτερη δύναμη, πιο ισχυρό εγχώριο οπλοστάσιο και πολιτική ανοχής στις τεράστιες απώλειες.
Στην παρούσα φάση ωστόσο ο χρόνος γύρισε εναντίον του Πούτιν, με την Ουκρανία να σηκώνει κεφάλι. Και το αποδεικνύουν πέντε εξελίξεις, σύμφωνα με ανάλυση του Newsweek:
Ο χρόνος έχει γίνει αμείλικτος
Όπως έχει ήδη αναφερθεί, ο χρόνος θεωρείται ως πλεονέκτημα της Ρωσίας, επειδή πιστεύεται ότι το Κρεμλίνο έχει την πολυτέλεια να επιδείξει επιμονή και υπομονή απορροφώντας τις συνέπειες των κυρώσεων, στηριζόμενο στους στρατηγικούς εταίρους Κίνα και Βόρεια Κορέα, ανακυκλώνοντας εθνικιστικά συνθήματα στο εσωτερικό και ρίχνοντας συνεχώς στην πρώτη γραμμή νέο ανθρώπινο δυναμικό.
Βέβαια σε πρώτη φάση η Ρωσία στοιχημάτισε στην ταχύτητα και όχι στην υπομονή, και το γεγονός ότι ο πόλεμος έχει ξεπεράσει σε διάρκεια το Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο δείχνει πόσο μακριά βρίσκονται τα πράγματα από τον αρχικό σχεδιασμό.
Την ίδια ώρα η Ουκρανία φρόντισε να αξιοποιήσει αυτό το χρονικό διάστημα παίρνοντας διδάγματα, διεθνοποιώντας την αλυσίδα εφοδιασμού και τροποποιώντας το πεδίο των μαχών με «πλημμύρα» από μη επανδρωμένα αεροσκάφη, ενώ παράλληλα αναπτύσσει το οπλοστάσιό της επενδύοντας στην εγχώρια παραγωγή πυραύλων.
Οι εδαφικές κατακτήσεις περιορίζονται
Το πιο σημαντικό προειδοποιητικό σημάδι για τη Ρωσία είναι η πορεία της όσον αφορά την κατάκτηση εδαφών.
Το Ινστιτούτο για τη Μελέτη του Πολέμου (ISW) εκτίμησε την 1η Ιουνίου ότι οι ρωσικές δυνάμεις ανέλαβαν τον έλεγχο ή διείσδυσαν σε περίπου 41 τετραγωνικά χιλιόμετρα της Ουκρανίας το διάστημα μεταξύ Δεκεμβρίου 2025 και Μαΐου 2026, ενώ έχασαν τον έλεγχο περίπου 281 τετραγωνικών χιλιομέτρων, λαμβάνοντας υπόψη μόνο τις περιοχές που ελέγχουν πλήρως.
Κατά την αντίστοιχη περίοδο την περασμένη χρονιά, οι ρωσικές δυνάμεις προέλασαν σε περίπου 516 τετραγωνικά χιλιόμετρα, πράγμα που σημαίνει ότι ο φετινός ρυθμός ανήλθε σε λιγότερο από το 8% του προηγούμενου, σύμφωνα με την αξιολόγηση του ISW.
Βέβαια το αμερικανικό think tank διευκρινίζει ότι αυτά τα στοιχεία δεν σημαίνουν απαραίτητα ότι η Ουκρανία απελευθέρωσε αυτές τις περιοχές, επειδή ορισμένες θεωρούνται πλέον ζώνες όπου υπάρχει ρωσική διείσδυση και όχι ως εδάφη που ελέγχονται από τη Ρωσία.
Και πάλι, ωστόσο, η κατεύθυνση είναι σαφής, με την ουκρανική ομάδα DeepState να εκτιμάει ότι τον Μάιο του 2026 σημειώθηκε η πρώτη μηνιαία καθαρή μείωση της ρωσικής προέλασης από το 2023.
Σε κάθε περίπτωση η Μόσχα έχει την δυναμική να εξαπολύει μεγάλες επιθέσεις, ωστόσο, ο χάρτης του πολέμου φαίνεται πως δεν ανταμείβει πλέον το ίδιο τον Πούτιν.
Ο πόλεμος έχει φτάσει στη Ρωσία
Οι επιδρομές που πραγματοποιεί το τελευταίο διάστημα η Ουκρανία εναντίον κυρίως ενεργειακών στόχων που βρίσκονται βαθιά μέσα στη ρωσική επικράτεια αποδεικνύουν, πέρα από την ανάπτυξη νέων δυνατοτήτων από τις δυνάμεις του Κιέβου στον τομέα των drones μεσαίας εμβέλειας και των πυραύλων FP-5 Flamingo, ότι ο πόλεμος έχει φτάσει στο εσωτερικό της Ρωσίας.
Ενδεικτικά, την περασμένη Πέμπτη η Μόσχα δέχθηκε μεγάλης κλίμακας ουκρανική επίθεση με σχεδόν 200 μη επανδρωμένα αεροσκάφη να χτυπούν στόχους γύρω από τη ρωσική πρωτεύουσα και πολλά βλήματα να πλήττουν διυλιστήριο για δεύτερη φορά αυτή την εβδομάδα και τρίτη μέσα στο μήνα.
Προηγουμένως ο πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι είχε επιβεβαιώσει ότι οι δυνάμεις της χώρας του χρησιμοποίησαν εγχώριας ανάπτυξης πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς FP-5 Flamingo για να επιτεθούν στις βιομηχανικές εγκαταστάσεις άμυνας στο Τσεμποκσάρι της Ρωσίας, οι οποίες βρίσκονται σε απόσταση μεγαλύτερη των 560 μιλίων από την πρώτη γραμμή.
Οι επιθέσεις αυτές έχουν στόχο να πλήξουν στρατιωτικούς και ενεργειακούς στόχους- με σκοπό να δεχθεί πλήγμα η πολεμική μηχανή της Ρωσίας- και φυσικά να επηρεάσουν ψυχολογικά τους Ρώσους πολίτες που έχουν αρχίσει να κουράζονται από τον πόλεμο. Επίσης, για να έχουν αποτέλεσμα δεν χρειάζεται να παραλύσουν την πολεμική μηχανή της Ρωσίας από τη μια μέρα στην άλλη. Χρειάζεται απλώς να επαναλαμβάνονται για να αυξήσουν την εσωτερική πίεση στον Πούτιν.
Η χερσαία γέφυρα της Κριμαίας γίνεται παγίδα για τα drones
Η Ουκρανία επιτίθεται στον συνδετικό ιστό των δυνάμεων της Ρωσίας: δρόμους, γέφυρες, νηοπομπές, συνεργεία επισκευής, βυτιοφόρα και σιδηροδρομικές συνδέσεις, με σκοπό να εμποδίσει ή δυσκολέψει την τροφοδοσία και την εναλλαγή των στρατευμάτων.
Για αυτό και στο στόχαστρο έχει μπει η χερσαία γέφυρα που «έχει χτίσει» η Ρωσία προς την Κριμαία, αποτελούμενη από ένα δίκτυο αυτοκινητόδρομων και σιδηροδρόμων που συνδέει τη Ρωσική Ομοσπονδία με την κατεχόμενη χερσόνησο.
Ο αυτοκινητόδρομος R-280, που συνδέει το Ροστόφ ον-Ντόν με την Κριμαία μέσω των κατεχόμενων Μαριούπολης, Μπερντιάνσκ και Μελιτούπολης, χρησιμοποιείται από τη Ρωσία για τον ανεφοδιασμό του νότιου μετώπου της.
Ουκρανικές μονάδες μη επανδρωμένων αεροσκαφών έχουν εδραιώσει τον έλεγχο πυρός στον δρόμο, πλήττωντας ρωσικά στρατιωτικά οχήματα που κινούνται στον αυτοκινητόδρομο και κυνηγώντας όσα προσπαθούν να περάσουν από χωματόδρομους και μονοπάτια, σύμφωνα με την ουκρανική μονάδα «Nemesis».
Η Ρωσία μπλόκαρε τη διαδρομή στα τέλη Μαΐου λόγω των επιθέσεων και η κυκλοφορία στη γέφυρα Τσονχάρ, η οποία συνδέει τον διάδρομο με την Κριμαία, ανεστάλη μετά από νέες ουκρανικές επιθέσεις που πραγματοποιήκαν τον Ιούνιο.
Σύμφωνα με ουκρανικές εκτιμήσεις, η κυκλοφορία στρατιωτικών φορτίων κατά μήκος του αυτοκινητόδρομου είχε μειωθεί κατά 71% σε διάστημα δύο εβδομάδων, από περίπου 3.800 οχήματα την ημέρα σε περίπου 1.100.
Αναλώσιμες οι ρωσικές δυνάμεις
Όλα αυτά συμβαίνουν την ώρα που έχει μειωθεί σημαντικά η ποιότητα του ρωσικού δυναμικού.
Η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου δήλωσε στις 3 Ιουνίου ότι σχεδόν 500.000 Ρώσοι στρατιώτες είχαν σκοτωθεί από την έναρξη της εισβολής στην Ουκρανία. Επικαλέστηκε μια εκτίμηση ότι ο ρωσικός στρατός «οπισθοδρομεί στο πεδίο της μάχης», με τις μηνιαίες απώλειες να είναι εξαιρετικά υψηλές και τα εδαφικά κέρδη να επιβραδύνονται σημαντικά το 2026. Στην ίδια εκτίμηση αναφέρεται ότι ο ήδη αργός ρυθμός προόδου της Ρωσίας έχει μειωθεί στο μισό μέχρι στιγμής το 2026.
Υπάρχουν όλο και περισσότερες ενδείξεις ότι Ρώσοι στρατιώτες με σοβαρά τραύματα επιστρέφουν στο μέτωπο, συμπεριλαμβανομένων περιπτώσεων που αφορούν άνδρες με σοβαρά τραύματα στο κεφάλι, προβλήματα όρασης, κατάγματα οστών και ιατρικά ευρήματα που θεωρητικά είναι ακατάλληλοι για το μέτωπο.
Σύμφωνα με τον Ντμίτρι Κούζνετς του Carnegie Politika, οι ομοσπονδιακές και περιφερειακές εκθέσεις δαπανών του προϋπολογισμού δείχνουν ότι η Ρωσία έχει στρατολογήσει 30.000 έως 40.000 συμβασιούχους στρατιώτες το μήνα τα τελευταία δύο χρόνια, αλλά η στρατολόγηση γίνεται σταθερά πιο ακριβή ενώ παράλληλα μειώνεται ο αριθμός των ανδρών που είναι πρόθυμοι να πάνε στον πόλεμο έναντι αμοιβής.
Αυτό δεν σημαίνει ότι η Ρωσία έχει ξεμείνει από άντρες. Σημαίνει όμως ότι ξεμένει από φθηνές, καλές επιλογές.
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
