Τα μηνύματα της χθεσινής συνάντησης του Ντόναλντ Τραμπ με τον Μπενιαμίν Νετανιάχου αποκωδικοποίησε ο καθηγητής Διεθνών Σχέσεων και πρώην υφυπουργός Εξωτερικών, Γιάννης Βαληνάκης, μιλώντας στο κανάλι της Ναυτεμπορικής και στην εκπομπή Rush Hour με τη Νικόλ Λειβαδάρη.
Ερωτηθείς για την προοπτική πώλησης F-35 στην Άγκυρα στον απόηχο των χθεσινών δηλώσεων του Αμερικανού προέδρου ο κ. Βαληνάκης σημείωσε πως «η απόκτηση των F-35 από την Τουρκία προφανώς θα είναι αρνητική προοπτική για την Ελλάδα και βεβαίως για το Ισραήλ, που πολύ περισσότερο από εμάς μάχεται εναντίον αυτής της προοπτικής». «Εμείς έχουμε εναποθέσει τις ελπίδες μας στην τακτική και την πίεση του Νετανιάχου απέναντι στον πρόεδρο Τραμπ. Θα είναι λοιπόν ένα μεγάλο πλήγμα» εκτίμησε.
Σημείωσε ακόμη πως «αυτά που ελέχθησαν χθες μπορούν να ερμηνευθούν με δύο τρόπους: ο ένας είναι ότι πράγματι προχωρεί η προσπάθεια του Τραμπ να κάμψει τα όποια νομικά και τεχνικά εμπόδια στην απόκτηση του συστήματος από την Τουρκία. Η άλλη ανάγνωση των δηλώσεων είναι ότι τα πράγματα είναι δύσκολα και προσπαθεί απλώς να καθυστερήσει την απόκτηση αυτή για πολλά χρόνια ταυτόχρονα με μία – όπως διαβάσαμε – συνεργασία ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ για το αεροσκάφος F-15 IA, δηλαδή ένα πολύ ισχυρό αεροσκάφος το οποίο, κατά την σύμβαση που υπεγράφη, μετά από μερικά χρόνια θα παραδοθεί στο Ισραήλ και θα έχει ίσως και περισσότερες τεχνικές δυνατότητες από το σημερινό F-35. H σημασία των χθεσινών δηλώσεων είναι κατά τη γνωμη μου σχετική δεδομένου ότι δεν ξέρουμε τι ειπώθηκε κατ’ ιδίαν».
Παρατήρησε ακόμη πως ενώ ο πρόεδρος Τραμπ είπε για τα F-35 «ότι δεν θα απειλήσουν το Ισραήλ, δεν έχει πει το αντίστοιχο – εάν δηλαδή αποκτηθούν από την Τουρκία και απέναντι στην Ελλάδα».
Το τριμερές σχήμα Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ
Σε ερώτηση για το τριμερές σχήμα Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ και για το αν η αναβάθμισή του μπορεί να λειτουργήσει υπέρ της χώρας μας ο πρώην υφυπουργός επεσήμανε πως «το σχήμα 3 + 1 είναι προφανώς ένα πολύ σημαντικό εργαλείο θετικό εργαλείο για τη διπλωματία και τη στρατηγική της χώρας μας». «Προφανώς έχει τη σημασία του και μόνη η σχέση με το Ισραήλ αλλά πολύ περισσότερο η υποστηρικτική εμπλοκή των Ηνωμένων Πολιτειών υπέρ των τριών αυτών χωρών. Αυτό όμως είναι κάτι το οποίο πρέπει να το δούμε στην πράξη. Μέχρι στιγμής λειτούργησε θετικά με τις συναντήσεις που είχαμε προ μηνός στην Αθήνα στο ενεργειακό τμήμα. Είδαμε και τη συνάντηση των τριών ηγετών στα Ιεροσόλυμα πριν από λίγες μέρες. Πρέπει να είμαστε πολύ θετικοί από τη μία πλευρά και πολύ επιφυλακτικοί. Λέω επιφυλακτικοί για το θετικοί το καταλαβαίνουμε όλοι. Δεν έχει ακόμα υπογραφεί κάποια αμυντική συμφωνία, έγινε όμως ένα πολύ σημαντικό βήμα με αυτήν την συμφωνία στρατιωτικής συνεργασίας που μάθαμε από ισραηλινές πηγές ότι υπεγράφη. Εκεί που πρέπει επίσης να είμαστε επιφυλακτικοί είναι στο τι θα συμβεί ανάμεσα στη Συρία και το Ισραήλ αν δηλαδή θα βρουν ένα modus vivendi και αν αυτό μπορεί να αποβεί σε βάρος των δικών μας συμφερόντων» πρόσθεσε.
«Οπωσδήποτε το Ισραήλ αυτή τη στιγμή έχει λάβει τις αποφάσεις του στην γύρω περιοχή. Είναι μια χώρα εντελώς διαφορετική από εμάς το Ισραήλ. Η ισραηλινή κοινωνία είναι σμιλεμένη στον πόλεμο, στην αντίσταση, σε μια συνεχή εγρήγορση στρατιωτικού χαρακτήρα, σε πολύ μεγάλη απόσταση από την ελληνική κοινωνία. Άρα όταν υπάρχει μια σύμπραξη 2 ή 3 εταίρων θα πρέπει να καταλαβαίνουμε ότι δεν λειτουργεί μόνον υπέρ του ενός. Μην φαντασιωνόμαστε ότι το Ισραήλ θα τρέξει να ενισχύσει την Ελλάδα σε οτιδήποτε η Ελλάδα αποφασίσει ή δεχθεί ως επίθεση. Υπάρχει μια μεγαλύτερη πιθανότητα σήμερα σύμπραξης από ό,τι στο παρελθόν, αλλά δεν έχουμε φτάσει ακόμα εκεί. Αλλά αυτό λειτουργεί και ανάποδα δηλαδή όταν το Ισραήλ κάνει κινήσεις η Ελλάδα διπλωματικά πολιτικά ή και ενδεχομένως πιο προωθημένα θα κληθεί να στηρίξει το Ισραήλ» εξήγησε. Όπως τόνισε, το Ισραήλ προχωράει σε κινήσεις, τις οποίες η Ελλάδα δεν είναι έτοιμη η Ελλάδα να ακολουθήσει, όπως η αναγνώριση της Σομαλιλάνδης.
Η επιστροφή των παραβιάσεων στο Αιγαίο
Για το αν η σύμπραξη αυτή θα μπορούσε να αναζωπυρώσει την ένταση με την Τουρκία, με φόντο και την επανεμφάνιση παραβιάσεων στο Αιγαίο ο κ. Βαληνάκης σημείωσε: «Ήμουν από την αρχή επιφυλακτικός σε σχέση με τώρα τα παραδοτέα της διακήρυξης των Αθηνών. Ένα πολύ ωραίο κείμενο σε επίπεδο θεωρίας, αλλά στην πράξη θεωρώ ότι τα 3 χρόνια που διέρρευσαν από τότε δεν οδήγησαν σε βελτίωση της θέσης μας απέναντι στην Τουρκία».
«Θεωρούν πολλοί ότι το πιο σημαντικό επίτευγμα ήταν η αποφυγή της έντασης. Σωστά, η ελληνική κοινωνία δεν θέλει την ένταση αλλά αν η ανυπαρξία έντασης οδηγεί στη γιγάντωση του αντιπάλου σου, ο οποίος τρία χρόνια αργότερα εμφανίζεται ισχυρότερος απέναντί σου, τότε προφανώς θα πρέπει να κάνεις δεύτερες σκέψεις».
«Ένα ακόμη θετικό που παρουσιάστηκε ήταν η διακοπή των αερομαχιών και των παραβιάσεων στο Αιγαίο. Εμφανίζεται τώρα ότι ξαναγυρίζουμε πίσω στο παρελθόν. Άρα δεν ήταν κάποιο επίτευγμα διαρκές με την έννοια ότι δηλαδή πετύχαμε την επίλυση των προβλημάτων με την Τουρκία που είναι ο ζητούμενους στόχος. Σε τίποτα οι δικές μας θέσεις απέναντι στην Τουρκία δεν προχώρησαν. Φοβάμαι όμως ότι προχώρησαν οι τουρκικές θέσεις απέναντι στην Ελλάδα, στο Αιγαίο και στην ανατολική Μεσόγειο» δήλωσε.
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
