Με ανταλλαγή επιθέσεων ανάμεσα στο Ιράν και τις ΗΠΑ ξεκίνησε το Σαββατοκύριακο, αναζωπυρώνοντας τους φόβους κατάρρευσης των διαπραγματεύσεων.
Στη Μόσχα, ο Πούτιν απέρριψε το ενδεχόμενο άμεσης συνάντησης με Ζελένσκι, υποστηρίζοντας ότι προτεραιότητα έχει η επίτευξη σταθερών ειρηνευτικών συμφωνιών.
Στα καθ’ ημάς η εκλογική αβεβαιότητα μεγαλώνει μαζί με την βεβαιότητα πλέον ότι τελείωσε η εποχή των αυτοδύναμων κυβερνήσεων. Αλλά και οι πολιτικές συνεργασίες, που θα ήταν η μόνη εναλλακτική, φαίνεται επίσης πολύ δύσκολο να διαμορφωθούν, τουλάχιστον προεκλογικά.
Ζούμε πλέον σε έναν κόσμο, όπου η αβεβαιότητα είναι η νέα κανονικότητα.
Την ίδια ώρα άλλωστε, όλο και λιγότεροι πολίτες πιστεύουν σοβαρά ότι οι τρέχουσες πολιτικές θα βελτιώσουν το μέλλον, το δικό τους και των παιδιών τους.
Αυξάνεται άλλωστε ένα αίσθημα αδυναμίας απέναντι στα παγκόσμια γεγονότα, καθώς η χώρα μας δεν μπορεί φυσικά να ξεφύγει από τη ροή των παγκόσμιων αναταράξεων
Όταν μάλιστα , οι διεθνείς κρίσεις έχουν πολλαπλασιαστεί τόσο γρήγορα που κάθε νέα γεωπολιτική ένταση, μοιάζει με ρουτίνα.
Τρία είναι τα μοντέλα της νέας τάξης πραγμάτων, που αναδύονται: ένας κόσμος διαιρεμένος σε σφαίρες επιρροής, ένα σύστημα που βασίζεται σε ευέλικτες διμερείς συμφωνίες ή ένα σύστημα που κυριαρχείται μόνο από οικονομικές ελίτ.
Αυτά δεν είναι εναλλακτικά σενάρια, αλλά εκδηλώσεις της ίδιας τάσης: η αποδυνάμωση των καθολικών κανόνων. .
80 χρόνια στα «σκουπίδια»
Σε αυτό το πλαίσιο, το πρόβλημα δεν είναι απλώς η αύξηση των συγκρούσεων ή η όξυνση του ανταγωνισμού μεταξύ των δυνάμεων. Αλλά το γεγονός ότι η παγκόσμια αρχιτεκτονική που χτίστηκε τα τελευταία 80 χρόνια χάνει προοδευτικά τη λειτουργία της ως κοινό σημείο αναφοράς. Το πρόβλημα δεν είναι πλέον ότι παντού υπάρχουν διπλά μέτρα και σταθμά. Αλλά ο κίνδυνος ενός διεθνούς συστήματος που δεν διαθέτει κοινά πρότυπα. Ούτε καν στην ίδια τη λεγόμενη «Δύση».
Σήμερα άλλωστε, υπάρχουν ολοένα και πιο ασύμβατες ερμηνείες για το τι σημαίνει να ανήκεις στη «Δύση». Σε ποιά Δύση ; Σε ποιά πλευρά του Ατλαντικού;
Η αμερικανική υποχώρηση
Ο πιο ανατρεπτικός παράγοντας είναι η υποχώρηση της ισχύος των Ηνωμένων Πολιτειών. Η χώρα που έχτισε τη μεταπολεμική διεθνή τάξη, μετατρέπεται σε έναν από τους κύριους παράγοντες διάβρωσής της.
Σε έναν πλανήτη, που χαρακτηρίζεται από πολιτική πόλωση, κατακερματισμό και αποδυνάμωση των θεσμικών μηχανισμών ελέγχου, η πολιτική τείνει να αντανακλά ολοένα και πιο άμεσα τις πεποιθήσεις του «ηγέτη».
Οι αποφάσεις αλλάζουν ώρα με την ώρα ,με αποτέλεσμα μια διαρθρωτική αύξηση της αβεβαιότητας, που επηρεάζει τον στρατιωτικό, οικονομικό και διπλωματικό σχεδιασμό πολλών χωρών.
Πολυκρίση
Το πολιτικό παρόν φαίνεται να παραπατάει από τη μία κρίση στην άλλη. Μόλις ξεπεραστεί ή τουλάχιστον περιοριστεί μια κρίση, ακολουθεί η επόμενη: Χρηματοπιστωτική κρίση, πανδημία, πόλεμος, ελλείψεις ενέργειας, πληθωρισμός, ακραία καιρικά φαινόμενα, κυβερνοεπιθέσεις, μεταναστευτικά ρεύματα ή γεωπολιτικές εντάσεις.
Αυτό που κάποτε θεωρούνταν κατάσταση έκτακτης ανάγκης μερικές φορές εμφανίζεται ως η νέα κανονικότητα.
Αυτή η εξέλιξη δεν ανατρέπει μόνο τις διαδικασίες λήψης πολιτικών αποφάσεων. Αλλάζει επίσης τη σχέση μεταξύ κράτους, κοινωνίας και πολιτών.
Το κεντρικό ερώτημα είναι: Βιώνουμε στην πραγματικότητα περισσότερες κρίσεις ή μια πολυκρίση; Μια κατάσταση στην οποία διάφορες κρίσεις αλληλοσυνδέονται και τροφοδοτούν η μία την άλλη.
Η πανδημία δεν ήταν μόνο μια υγειονομική κρίση. Ταυτόχρονα εξελίχθηκε σε μια οικονομική, κοινωνική και πολιτική.
Οι πόλεμοι στην Ουκρανία και το Ιράν επιδείνωσαν τα ζητήματα ενέργειας σε όλον τον κόσμο.
Οι κυβερνήσεις βρίσκονται σε δύσκολη θέση: Αφενός, οι πολίτες αναμένουν γρήγορες αποφάσεις. Αφετέρου, ορισμένες εξελίξεις παραμένουν δύσκολο να προβλεφθούν.
Ημίμετρα
Αυτό συχνά οδηγεί σε βραχυπρόθεσμη χάραξη πολιτικής. Και σε ημίμετρα.
Τα μέτρα προσαρμόζονται σε σύντομο χρονικό διάστημα, οι στρατηγικές αναθεωρούνται συνεχώς και οι αποφάσεις λαμβάνονται με επιφυλάξεις.
Ταυτόχρονα, οι κυβερνήσεις δεν πρέπει μόνο να διαχειρίζονται τις κρίσεις, αλλά και να ελέγχουν την «επικοινωνία» για να δικαιολογούν τα μέτρα τους στην κοινή γνώμη.
Τελικά, η πολιτική στον 21ο αιώνα ορίζεται λιγότερο από την ικανότητα εξάλειψης της αβεβαιότητας και περισσότερο από την ικανότητα διαχείρισής της.
Οι σκέψεις αυτές έρχονται στην επιφάνεια καθώς αλλάζει πλέον δραστικά το πολιτικό σκηνικό στη χώρα.
Τέλος η μεταπολίτευση
Τελειώνει και τυπικά η μεταπολίτευση. Όχι μόνο λόγω της εμφάνισης των νέων κομμάτων- του Αλέξη Τσίπρα, της Μαρίας Καρυστιανού, αλλά και του Αντώνη Σαμαρά, όπως καταλάβαμε όλοι χθες, από το Ηράκλειο.
Η πραγματική δοκιμασία της νέας κυβέρνησης που θα προκύψει μετά τις εκλογές -όποτε κι αν γίνουν- δεν θα είναι η πλήρης υπέρβαση της κρίσης.
Πρέπει να καταλάβουμε πλέον ότι έχουμε μπει στην εποχή της «πολυκρίσης»
Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι εάν και πότε θα συμβεί η επόμενη κρίση, αλλά πόσο καλά προετοιμασμένη θα είναι η νέα κυβέρνηση και η κοινωνία, όταν θα ξεσπάσει
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
