Σε μια περίοδο που η ενεργειακή μετάβαση της ναυτιλίας ελίσσεται ανάμεσα σε κανονισμούς, κόστος και τεχνολογικές αβεβαιότητες, μια συμμαχία μεγάλων φορτωτών και διεθνών brands στέλνει σαφές μήνυμα προς την αγορά πως η πράσινη ναυτιλία δεν θα περιμένει μόνο τις ρυθμιστικές αρχές για να προχωρήσει.
Η «Συμμαχία Αγοραστών Μηδενικών Εκπομπών στις Θαλάσσιες Μεταφορές» (Zero Emission
Maritime Buyers Alliance – ZEMBA), με τη στήριξη εταιρειών όπως η Amazon, η IKEA, η Nike, η Patagonia και άλλων μεγάλων cargo owners, αποδεικνύει ότι η ζήτηση μπορεί να «αγοράσει» την απαλλαγή από τις εκπομπές άνθρακα στη ναυτιλία και να τη μετατρέψει σε πραγματική αγορά.
Ο δεύτερος διαγωνισμός της ZEMBA, που ολοκληρώθηκε πριν από λίγες ημέρες, αποτελεί σαφές σήμα ωρίμανσης.
Η συμμαχία επέλεξε δύο ναυτιλιακές εταιρείες, τη Hapag-Lloyd και τη North Sea Container Line (NCL), αναθέτοντας τη μεταφορά εμπορευματοκιβωτίων με καύσιμα μηδενικών ή σχεδόν μηδενικών εκπομπών από το 2027 και για τουλάχιστον τρία χρόνια. Μάλιστα, ορισμένα μέλη επεκτείνουν τη δέσμευσή τους σε ορίζοντα πενταετίας.
Συνολικά, το πρόγραμμα καλύπτει περίπου 20 δισ. τόνους -ναυτικά μίλια μεταφορικού έργου, δηλαδή την ποσότητα φορτίου (σε τόνους) που μεταφέρεται σε μια συγκεκριμένη απόσταση (σε ναυτικά μίλια). Αυτό μεταφράζεται σε αποφυγή περίπου 120.000 τόνων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.
Για τα δεδομένα της ναυτιλίας, το μέγεθος αυτό δεν είναι απλώς πιλοτικό: δημιουργεί κρίσιμη μάζα, ικανή να ξεκλειδώσει επενδύσεις τόσο σε καύσιμα όσο και σε πλοία.
Το σχέδιο
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η «διπλή» στρατηγική καυσίμων που υιοθετείται.
Από τη μια πλευρά, η HapagLloyd θα χρησιμοποιήσει e-μεθανόλη σε μεγάλα πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων διπλού καυσίμου, σε υπερωκεάνια δρομολόγια.
Η επιλογή αυτή θεωρείται πιο άμεσα επεκτάσιμη, καθώς ο αριθμός των πλοίων έτοιμων για μεθανόλη αυξάνεται ταχέως και η αλυσίδα εφοδιασμού αναπτύσσεται με γρηγορότερους ρυθμούς.
Η εταιρεία διαθέτει ήδη δεκάδες πλοία διπλού καυσίμου και έχει εξασφαλίσει συμφωνίες προμήθειας πράσινης μεθανόλης, ενισχύοντας τη στρατηγική της για σταδιακή απανθρακοποίηση, ενώ σχεδιάζει να χρησιμοποιήσει πέντε μεγάλα πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων για να εκπληρώσει τη νέα της δέσμευση προς τη ZEMBA και τα brands.
«Σε μια εποχή που η προμήθεια επεκτάσιμων ηλεκτρονικών καυσίμων παραμένει μια σημαντική πρόκληση για ολόκληρο τον κλάδο, η νίκη στον δεύτερο διαγωνισμό ZEMBA είναι ένα σημαντικό ορόσημο για εμάς», δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος της Hapag-Lloyd, Rolf Habben Jansen.
Από την άλλη πλευρά, η North Sea Container Line προχωρά σε ένα πιο «δύσκολο» αλλά τεχνολογικά φιλόδοξο μονοπάτι: την e-αμμωνία.
Το νέο πλοίο Yara Eyde, χωρητικότητας 1.300 TEUs, θα είναι το πρώτο στον κόσμο που θα κινείται με αμμωνία και θα εξυπηρετεί δρομολόγια στη Βόρεια Ευρώπη.
Η επιλογή αυτή ανεβάζει τον πήχη σε θέματα ασφάλειας, ανεφοδιασμού και επιχειρησιακής διακυβέρνησης, αλλά ανοίγει τον δρόμο για μια κατηγορία καυσίμων με τεράστιο μακροπρόθεσμο δυναμικό.
Οι εργασίες για την κατασκευή του συγκεκριμένου πλοίου ξεκίνησαν στην Κίνα τον Σεπτέμβριο του 2025, ενώ το σχέδιο είναι να λειτουργήσει σε έναν εμπορικό διάδρομο μεταξύ του Όσλο και του Πόρσγκρουν της Νορβηγίας και του Αμβούργου και του Μπρέμερχαβεν της Γερμανίας.
Στόχος: Μείωση αποτυπώματος άνθρακα 90%
Κοινός παρονομαστής και για τις δύο λύσεις της Zero Emission Maritime Buyers Alliance είναι η επίτευξη μείωσης του ανθρακικού αποτυπώματος κατά τουλάχιστον 90% σε όλο τον κύκλο ζωής του καυσίμου σε σύγκριση με τα συμβατικά καύσιμα.
Το όριο αυτό δεν είναι τυχαίο: περιορίζει τον κίνδυνο «πράσινου ξεπλύματος» (greenwashing) και προσφέρει στους φορτωτές σαφή βάση για αναφορές ESG και κανονιστική συμμόρφωση.
Ουσιαστικά, διασφαλίζει ότι η περιβαλλοντική βελτίωση είναι πραγματική και επαληθεύσιμη, προστατεύοντας τους πελάτες (φορτωτές) από το να κατηγορηθούν ότι συμμετέχουν σε μια επιφανειακή «οικολογική» βιτρίνα.
Μέσω του συστήματος book-and-claim της Katalist, η συμμαχία επιχειρεί να λύσει ένα από τα πιο σύνθετα προβλήματα της εφοδιαστικής αλυσίδας: πώς αποδίδεται με αξιοπιστία το περιβαλλοντικό όφελος σε εκείνον που πλήρωσε για το πράσινο καύσιμο, ανεξάρτητα από το πού καταναλώθηκε φυσικά.
Στην ουσία, η ZEMBA δεν αφορά μόνο δύο ναυτιλιακές και δύο καύσιμα. Αντιπροσωπεύει μια βαθύτερη αλλαγή δομής στην αγορά: οι φορτωτές αναλαμβάνουν ενεργό ρόλο, δημιουργώντας ζήτηση αρκετά ισχυρή ώστε να ενεργοποιήσει προσφορά, χρηματοδοτήσεις και επενδύσεις.
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
