Όταν ξέσπασε ο πόλεμος μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν στα τέλη Φεβρουαρίου, οι προβλέψεις έκαναν λόγο για μία από τις μεγαλύτερες ενεργειακές κρίσεις των τελευταίων δεκαετιών.
Αναλυτές προειδοποιούσαν ακόμη και για πετρέλαιο στα 150 δολάρια το βαρέλι, εάν τα Στενά του Ορμούζ παρέμεναν κλειστά και οι εξαγωγές από τον Περσικό Κόλπο διακόπτονταν για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Τρεις μήνες αργότερα, η εικόνα είναι εντελώς διαφορετική.
Το Brent υποχώρησε την Πέμπτη κάτω από τα 71 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό WTI κινήθηκε προς τα 68 δολάρια, καθώς οι επενδυτές αξιολογούν τη σημαντική πρόοδο στις έμμεσες συνομιλίες μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης. Σε επίπεδο τριμήνου, το Brent καταγράφει απώλειες σχεδόν 40%, σημειώνοντας τη χειρότερη επίδοσή του από το 2020, όταν η πανδημία είχε προκαλέσει κατάρρευση της παγκόσμιας ζήτησης.
Η διπλωματία αντικαθιστά τον φόβο
Καθοριστικό ρόλο στη μεταστροφή του κλίματος διαδραματίζουν οι συνομιλίες που διεξάγονται στη Ντόχα του Κατάρ.
Οι έμμεσες διαπραγματεύσεις μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν ξεκίνησαν την Τρίτη, με τον ειδικό απεσταλμένο των ΗΠΑ Στιβ Γουίτκοφ και τον Τζάρεντ Κούσνερ να συνομιλούν μέσω Καταρινών διαμεσολαβητών, χωρίς απευθείας επαφές με την ιρανική αντιπροσωπεία.
Ο Ντόναλντ Τραμπ εμφανίστηκε αισιόδοξος, δηλώνοντας ότι οι συνομιλίες «πηγαίνουν καλά» και ότι «η αποπυρηνικοποίηση του Ιράν εξελίσσεται θετικά».
Οι δηλώσεις αυτές ενίσχυσαν την πεποίθηση ότι μειώνονται οι πιθανότητες μιας νέας στρατιωτικής κλιμάκωσης που θα μπορούσε να διαταράξει τις πετρελαϊκές ροές από τη Μέση Ανατολή.
Το risk premium σχεδόν εξαφανίστηκε
Η αποκλιμάκωση των τιμών δεν αντανακλά μόνο τις διπλωματικές εξελίξεις.
Στην πραγματικότητα, οι αγορές αφαιρούν το λεγόμενο γεωπολιτικό risk premium, δηλαδή το επιπλέον κόστος που ενσωματώνεται στις τιμές όταν υπάρχει αυξημένος κίνδυνος διακοπής της προσφοράς.
Κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης, η απειλή αποκλεισμού των Στενών του Ορμούζ είχε οδηγήσει πολλούς επενδυτές να προεξοφλούν σημαντική έλλειψη αργού.
Σήμερα, το βασικό σενάριο έχει αλλάξει. Οι επενδυτές θεωρούν ολοένα πιθανότερο ότι οι πετρελαϊκές ροές από τον Περσικό Κόλπο θα επανέλθουν σταδιακά στην κανονικότητα, περιορίζοντας τον κίνδυνο νέου ενεργειακού σοκ.
Τα πρώτα σημάδια επιστροφής της ναυσιπλοΐας
Η εικόνα επιβεβαιώνεται και από τα στοιχεία για τη ναυσιπλοΐα. Σύμφωνα με την ING, οι διελεύσεις δεξαμενόπλοιων από τα Στενά του Ορμούζ εξακολουθούν να βρίσκονται κάτω από τα επίπεδα πριν από την κρίση, ωστόσο η εισερχόμενη κίνηση παρουσιάζει σταδιακή αύξηση.
Το γεγονός αυτό δείχνει ότι οι πλοιοκτήτες αρχίζουν να αποκτούν μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στην ασφάλεια της περιοχής.
Την ίδια κατεύθυνση επιβεβαιώνει και η απόφαση της κρατικής πετρελαϊκής εταιρείας του Άμπου Ντάμπι, ADNOC, να καλέσει τους πελάτες της να παραλαμβάνουν και πάλι κανονικά φορτία από λιμάνια εντός του Περσικού Κόλπου, θεωρώντας πλέον δεδομένη την ομαλή διέλευση μέσω των Στενών του Ορμούζ.
Η αγορά παραμένει επιφυλακτική
Παρά τη θεαματική αποκλιμάκωση, οι κίνδυνοι δεν έχουν εξαφανιστεί.
Οι συνομιλίες βρίσκονται ακόμη σε εξέλιξη, ενώ η εκεχειρία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν εξακολουθεί να θεωρείται εύθραυστη. Μόλις πριν από λίγες ημέρες, νέα στρατιωτική ένταση είχε προκαλέσει ανησυχία, όταν το Ιράν επιτέθηκε σε δύο εμπορικά πλοία και ακολούθησαν αμερικανικά πλήγματα σε ιρανικούς στόχους.
Παράλληλα, ο Ντόναλντ Τραμπ έχει ξεκαθαρίσει ότι οι στρατιωτικές επιχειρήσεις θα μπορούσαν να επανεκκινήσουν εάν μέσα στο 60ήμερο των διαπραγματεύσεων δεν υπάρξει η πρόοδος που επιδιώκει η Ουάσιγκτον.
Τι περιμένουμε τώρα
Με το γεωπολιτικό ρίσκο να υποχωρεί, το ενδιαφέρον των επενδυτών στρέφεται ξανά στα θεμελιώδη μεγέθη της αγοράς.
Η πορεία της παγκόσμιας οικονομίας, η ζήτηση από την Κίνα, η παραγωγική πολιτική του OPEC+ και η εξέλιξη των αμερικανικών αποθεμάτων αναμένεται να καθορίσουν την επόμενη κίνηση των τιμών.
Οι περισσότεροι αναλυτές εκτιμούν ότι, εφόσον δεν αλλάξουν δραματικά τα δεδομένα, οι τιμές θα κινηθούν στα επίπεδα των 68-75 δολαρίων το βαρέλι. Ωστόσο, η μεταβλητότητα αναμένεται να παραμείνει αυξημένη. Μια επίθεση σε δεξαμενόπλοιο, καθυστερήσεις στην αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας ή μια ισχυρότερη του αναμενομένου ανάκαμψη της κινεζικής ζήτησης θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε ταχεία επαναφορά των τιμών προς τα 80 δολάρια ή και υψηλότερα.
Αντίθετα, εάν η συμφωνία προχωρήσει και οι εξαγωγές από τον Περσικό Κόλπο ομαλοποιηθούν πλήρως, δεν αποκλείεται το Brent να δοκιμάσει ακόμη χαμηλότερα επίπεδα μέσα στο καλοκαίρι, με ορισμένους να βλέπουν τον πάτο στα 50 δολάρια.
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
