© Απαγορεύεται από το δίκαιο της Πνευμ. Ιδιοκτησίας η καθ΄οιονδήποτε τρόπο παράνομη χρήση/ιδιοποίηση του παρόντος, με βαρύτατες αστικές και ποινικές κυρώσεις για τον παραβάτη
Την έμμετρη, αιχμηρή κωμωδία του Μολιέρου «Ο Μισάνθρωπος» -σε μετάφραση Θεοδώρας Τσάμη, ανεβάζει τη χειμερινή σεζόν η ομάδα Aether, υπό τις σκηνοθετικές οδηγίες του Γιάννη Μπουραζάνα, στο Altera Pars [Μεγ. Αλεξάνδρου 123, Αθήνα].
«Μου σκοτεινιάζει η διάθεση, βαθιά νιώθω μια θλίψη,/ σαν βλέπω, πως αρέσκονται να ζουν σε τέτοια σήψη./ Ειν’ όλοι τους μικρόψυχοι, μ’ άκρατη κολακεία/ πράττουν, για το συμφέρον τους. Με υστεροβουλία./ Είμαι έξαλλος, δεν πρόκειται να τ’ ανεχτώ πια άλλο,/ κι αμετακλήτως, έτοιμος, μ’ όλους τους να τα βάλω»· ο Αλσέστ δεν μισεί τους ανθρώπους· απλώς δεν μπορεί να τους αγαπήσει έτσι όπως είναι. Θέλει έναν κόσμο καθαρό, ειλικρινή, απόλυτο -όπως και τον έρωτα που νιώθει για τη Σελιμέν. Εκείνη τον αγαπά, αλλά όχι με τον τρόπο που εκείνος απαιτεί. Το χάσμα ανάμεσά τους δεν είναι έλλειψη αγάπης, αλλά ασυμφωνία στις προσδοκίες.
Καθώς ο Αλσέστ παλεύει να φτιάξει έναν καλύτερο κόσμο για να χωρέσει την αγάπη του, όλα γύρω του γκρεμίζονται. Και, τελικά, μένει μόνος -όχι γιατί δεν υπήρξε αγάπη, αλλά γιατί δεν άντεξε τίποτα λιγότερο από την τελειότητα.
«Ο Μισάνθρωπος» του Μολιέρου είναι ένα δεικτικό σχόλιο για την υποκρισία της κοινωνίας και την ίδια στιγμή στηλιτεύει μοναδικά τα -αέναα- ελαττώματα των ανθρώπων. Μια έμμετρη κωμωδία σε πέντε πράξεις που πρωτοπαρουσιάστηκε στο Παρίσι το 1666 και όμως, τόσους αιώνες μετά, παραμένει εξαιρετικά επίκαιρη.

Ο Γιάννης Μπουραζάνας μίλησε μαζί μας.
Τι ήταν αυτό που σας τράβηξε περισσότερο στον «Μισάνθρωπο» και σας έκανε να τον ανεβάσετε τώρα;
«Αυτό που με τράβηξε στον “Μισάνθρωπο” είναι η ιστορία έρωτα που κρύβεται πίσω από την ειρωνεία και τη σάτιρα. Είδα σε όλους τους χαρακτήρες ανθρώπους ερωτευμένους, αλλά ανίκανους να αγαπηθούν πραγματικά. Ο Αλσέστ δεν είναι απλώς ένας μισάνθρωπος· είναι ένας ιδεαλιστής που ζητά έναν κόσμο και έναν έρωτα καθαρό, τέλειο, αδιαπραγμάτευτο. Σήμερα, σε μια εποχή που όλοι αναζητούμε αυθεντικότητα και αλήθεια, αυτή η αγωνία του Αλσέστ μού φάνηκε εξαιρετικά σύγχρονη. Δεν τον ανεβάζω για το μίσος, αλλά για τον έρωτα που παραμένει ανεκπλήρωτος».

Αναφέρεστε, στο Σημείωμά σας για την παράσταση, σε έναν κόσμο γεμάτο έρωτα αλλά και μοναξιά. Πώς μετουσιώνεται αυτή η ιδέα στη σκηνική πράξη;
«Η σκηνική πράξη εκτυλίσσεται μέσα σε έναν κατεστραμμένο κήπο, τον οποίο ο Αλσέστ προσπαθεί ξανά και ξανά να φτιάξει όπως τον θέλει, για να μπορέσει να υπάρξει μέσα του. Αυτό το μάταιο εγχείρημα θυμίζει τη “Μέρα της Μαρμότας” –μια αέναη επανάληψη, χωρίς αποτέλεσμα. Ο κήπος είναι ο κόσμος, αλλά και ο έρωτας: γεμάτος επιθυμία, γεμάτος προσπάθεια, και όμως ποτέ ολοκληρωμένος. Οι ήρωες κινούνται μέσα σε αυτόν τον χώρο, ποθούν και αναζητούν, αλλά δεν συναντιούνται πραγματικά. Έτσι ο κήπος μετατρέπεται σε σκηνικό έρωτα και μοναξιάς, ταυτόχρονα».
Ο Αλσέστ είναι ένας ήρωας «απόλυτος». Πώς τον βλέπετε σε σχέση με τη δική μας εποχή;
«Ο Αλσέστ είναι ένας άνθρωπος που δεν συμβιβάζεται. Θέλει την αλήθεια καθαρή, την αγάπη απόλυτη, τον κόσμο όπως τον ονειρεύεται. Στη δική μας εποχή, όπου κυριαρχεί η σχετικότητα, οι “γκρίζες ζώνες” και ο συνεχής συμβιβασμός, ο Αλσέστ μοιάζει ξένος αλλά και οικείος. Πολλοί από εμάς αναζητούμε την αυθεντικότητα, μα φοβόμαστε να την απαιτήσουμε με τόση ένταση. Ο Αλσέστ είναι, ταυτόχρονα, σύγχρονος και τραγικός: θέλει κάτι που όλοι χρειαζόμαστε, αλλά με τρόπο που τον απομονώνει. Μιλά για την ανάγκη μας να πιστέψουμε ξανά σε απόλυτες αξίες, ακόμη κι αν δεν αντέχουμε το βάρος τους».

Η κωμωδία του Μολιέρου είναι έμμετρη. Πόσο δύσκολο ήταν να «συνομιλήσει» η ποίηση του 1666 με τον σημερινό θεατή;
«Η ποίηση του Μολιέρου κουβαλάει τον ρυθμό και την κομψότητα μιας άλλης εποχής, αλλά η ουσία της δεν είναι μακρινή από εμάς. Η δυσκολία ήταν να κρατήσουμε τη μουσικότητα και την ομορφιά του λόγου χωρίς να χαθεί η αμεσότητα. Δουλέψαμε ώστε οι στίχοι να ακούγονται φυσικά, σαν να γεννιούνται εκείνη τη στιγμή, και όχι σαν κάτι “μουσειακό”. Ο σημερινός θεατής, όταν βρει ειλικρίνεια και πάθος πίσω από τις λέξεις, ακολουθεί χωρίς αντίσταση. Τελικά, η ποίηση του 1666 δεν απομακρύνει· αντιθέτως, φωτίζει, με διαφορετικό τρόπο, τις ίδιες αγωνίες που ζούμε σήμερα».
Αν έπρεπε να περιγράψετε την παράσταση με τρεις λέξεις, ποιες θα ήταν;
«Αν έπρεπε να περιγράψω την παράσταση με τρεις λέξεις, θα έλεγα: Έρωτας – Μοναξιά – Αλήθεια».

Τι θα λέγατε στον Μολιέρο αν τον συναντούσατε σήμερα;
«Θα του έλεγα πως οι άνθρωποι δεν έχουν αλλάξει τόσο όσο ίσως θα περίμενε. Ακόμη γελούν, ακόμη ερωτεύονται, ακόμη υποκρίνονται και ακόμη ψάχνουν την αλήθεια. Θα του έλεγα πως ο “Μισάνθρωπός” του δεν μιλά για μίσος αλλά για έναν κόσμο που διψά για αγάπη και αλήθεια. Και, ίσως, να τον ρωτούσα αν, πίσω από την ειρωνεία του, έκρυβε κι εκείνος τον δικό του ανεκπλήρωτο έρωτα. Νομίζω θα χαμογελούσε βλέποντας ότι, τόσους αιώνες μετά, εξακολουθούμε να βρίσκουμε τον εαυτό μας μέσα στα έργα του».

Ταυτότητα παράστασης
«Μισάνθρωπος» του Μολιέρου
Σκηνοθεσία: Γιάννης Μπουραζάνας
Μετάφραση: Θεοδώρα Τσάμη
Σκηνικά: 6 degrees.
Κοστούμια: Χριστόφορος Πανταζής
Φωτισμοί: Λίνα Μπατζανοπούλου
Φωτογραφίες : Μυρτώ Κιτσαντά
Παραγωγή: Aether Arts Productions
Προβολή και Επικοινωνία: Βάσω Σωτηρίου-We Will

Ηθοποιοί:
Γεωργιάδης Παναγιώτης (Αλσέστ)
Ανθίας Μπαλής (Φιλέντ)
Δημήτρης Κατσίκας (Ορόντ)
Σωτηρία Τσάμη (Σελιμέν)
Μιχαέλα Δεληγιαννάκη (Ελιάντ)
Θεοδώρα Τσάμη (Αρσινόη)
Άγγελος Λιάγκος (Κλιτάντρ)
Ηλίας Μαυροειδής (Ακάστ )
Altera Pars, Μεγ. Αλεξάνδρου 123, Αθήνα, Τ.Κ: 104 35, τηλ.: 210 3410011
ΠΡΟΠΩΛΗΣΗ ΕΙΣΙΤΗΡΙΩΝ
TICKET SERVICES
– Εκδοτήριο: Πανεπιστημίου 39
– Τηλεφωνικά: 2107234567
– Online: www.ticketservices.gr
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.












