Οι αντιδράσεις στην Ουκρανία για την απομάκρυνση του υπουργού Άμυνας Μιχαΐλο Φεντόροφ έχουν αναδείξει την δημοφιλία του και τη ρήξη του με το στρατιωτικό κατεστημένο της χώρας. Παράλληλα, ένα άλλο ενδιαφέρον στοιχείο της συγκεκριμένης υπόθεσης είναι η ηλικία του Φεντόροφ καθώς είναι μόλις 35 χρονών και έχει ήδη περάσει από εξαιρετικά σημαντικές θέσεις.
Ο Φεντόροφ δεν είναι ο μόνος νέος που υπηρετεί με τον τρόπο του την πατρίδα του στην διάρκεια της σύγκρουσης με τις ρωσικές δυνάμεις, αναφέρουν οι New York Times σε εκτενές δημοσίευμά τους. Στην Ουκρανία αυτή τη στιγμή υπάρχει μια ολόκληρη γενιά νέων ανθρώπων, πολλοί εκ των οποίων είναι κάτω των 30 ετών, που ασχολούνται στον αμυντικό τομέα της χώρας, έχουν κηρύξει πόλεμο στη γραφειοκρατία και το στιλ της παλιάς φρουράς και με αυτό τον τρόπο αναδεικνύονται σε κινητήρια δύναμη της πολεμικής προσπάθειας της χώρας τους.
Αυτή η αλλαγή διαπερνά κάθε κρίκο της πολεμικής μηχανής της Ουκρανίας. Μηχανικοί ηλικίας γύρω στα είκοσι σχεδιάζουν εξελιγμένα μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones). Νέοι επιχειρηματίες μετατρέπουν αυτά τα πρωτότυπα σε γραμμές παραγωγής, αξιοποιώντας ενίοτε τη δυτική τους εκπαίδευση για να προσελκύσουν ξένα κεφάλαια. Την ίδια ώρα, στο υπουργείο Άμυνας, νέοι που μόλις έχουν αποφοιτήσει παρακάμπτουν τη γραφειοκρατία για να επιταχύνουν την αποστολή οπλισμού στο μέτωπο.
Η ανάδειξη μιας νεότερης γενιάς, σημειώνουν οι NYT, επιβλήθηκε ως ένα βαιθμό από την πραγματικότητα. Μη μπορώντας να ανταγωνιστεί τη Ρωσία σε έμψυχο δυναμικό και ισχύ πυρός, η Ουκρανία πόνταρε στην υπεροχή της έναντι του μεγαλύτερου αντιπάλου της μέσω της καινοτομίας. Αυτό άνοιξε τον δρόμο για τη νέα γενιά, που είναι αρκετά εξοικειωμένη με την κουλτούρα των νεοφυών επιχειρήσεων και τις νέες τεχνολογίες, μια μετατόπιση που γίνεται ιδιαίτερα εμφανής στον τρόπο με τον οποίο υιοθετείται η χρήση των drones από το Κίεβο.
Με τον χρόνο μάλιστα ο τομέας της άμυνας έχει επισκιάσει τον κλάδο της πληροφορικής ως τον μεγαλύτερο πόλο έλξης για τα νεαρά ταλέντα της Ουκρανίας. Μέρος της ελκυστικότητάς του οφείλεται στη σημαντική αλληλοεπικάλυψη των δύο τομέων. Ένας άλλος παράγοντας είναι ότι η ενασχόληση με την άμυνα προσφέρει τη δυνατότητα συμμετοχής στον εθνικό αγώνα για επιβίωση, χωρίς ωστόσο τους κινδύνους της στρατιωτικής θητείας, ενώ ορισμένες από τις σχετικές θέσεις εργασίας απαλλάσσουν τους άνδρες από τη στράτευση.
Ο Μικάιλο Ρουντομίνσκι και η Himera
Η πορεία του Μικάιλο Ρουντομίνσκι στον τομέα της άμυνας ξεκίνησε με ένα τηλεφώνημα από έναν φίλο, έναν στρατιώτη που συμμετείχε στην υπεράσπιση του Κιέβου κατά τη διάρκεια της ρωσικής εισβολής το 2022.
Τα ουκρανικά στρατεύματα αντιμετώπιζαν ένα πρόβλημα, του είπε ο φίλος του. Καθώς στερούνταν ακριβών στρατιωτικών ασυρμάτων, βασίζονταν σε φθηνά εμπορικά μοντέλα, τα οποία οι ρωσικές δυνάμεις μπορούσαν εύκολα να υποκλέψουν. Ο 26χρονος Ρουντομίνσκι είχε ιδρύσει στο παρελθόν νεοφυείς επιχειρήσεις hardware και ο φίλος του τού ζητουσε να βοηθήσει.
Οι δύο φίλοι ξεκίνησαν να κατασκευάζουν ένα εναλλακτικό σύστημα που θα απέφυγε τις ρωσικές παρεμβολές, όντας παράλληλα απλό στη χρήση και αρκετά οικονομικό ώστε να αγοράζεται κατά χιλιάδες. Έτσι γεννήθηκε η Himera, μια εταιρεία που αναπτύσσει ασυρμάτους ανθεκτικούς στον ηλεκτρονικό πόλεμο.
Ο νεαρός Ουκρανός ακολούθησε το εγχειρίδιο λειτουργίας μιας startup με τη διαφορά ότι λειτουργούσε σε εμπόλεμη ζώνη, έχοντας στρατιώτες για δοκιμαστές (beta testers). Παράλληλα, μετέφερε τα πρωτότυπα μοντέλα στο μέτωπο, συνέλεγε σχόλια και βελτίωνε τα προϊόντα του.
Η μεγαλύτερη πρόκληση ήταν να πουλήσει τους ασυρμάτους του στον στρατό καθώς οι υπεύθυνοι προμηθειών εμπιστεύονταν τις καθιερωμένες εταιρείες του αμυντικού κλάδου και όχι έναν νεοεισερχόμενο με μια πρωτότυπη ιδέα. «Άκουσα πολλά όχι», είπε χαρακτηριστικά ο ίδιος. Ωστόσο, τελικά τα κατάφερε. Σήμερα, πάνω από 10.000 Ουκρανοί στρατιώτες χρησιμοποιούν την τεχνολογία της Himera, η οποία έχει αποδειχθεί τόσο αποτελεσματική, ώστε η Πολεμική Αεροπορία των ΗΠΑ την έχει δοκιμάσει με προοπτική μελλοντικής προμήθειας.
Η Κατερίνα Μιχάλκο και το «Technological Forces of Ukraine»
Αντίστοιχο σκεπτικισμό συνάντησαν και όσοι ασχολήθηκαν με τα drones. Στα πρώτα στάδια του πολέμου, οι Ουκρανοί αξιωματούχοι εστίαζαν στην προμήθεια πυροβολικού, πυραύλων, αρμάτων μάχης και αεροσκαφών — μέσων που κυριαρχούσαν στο πεδίο της μάχης επί δεκαετίες.
«Η κυβέρνηση δεν θεωρούσε τα drones ως πραγματικά όπλα», δήλωσε η 25χρονη Κατερίνα Μιχάλκο, η οποία εργάστηκε σε μια startup κατασκευής drones κατά το πρώτο έτος του πολέμου και στη συνέχεια ίδρυσε την οργάνωση «Technological Forces of Ukraine», μια ομάδα για τους κατασκευαστές drones. Η πρωτοβουλία ξεκίνησε το 2023 με πέντε μέλη και σήμερα αριθμεί περισσότερες από 100 εταιρείες, καθώς η Ουκρανία έχει αναδειχθεί σε παγκόσμια δύναμη στον τομέα των drones.
Η άνοδος των νέων σε έναν τόσο στρατηγικής σημασίας τομέα δεν έγινε καθολικά δεκτή με ικανοποίηση. Πέρυσι, ο βουλευτής Ολέκσι Γκοντσαρένκο αμφισβήτησε την ικανότητα της Μιχάλκο να ηγηθεί ενός ομίλου της αμυντικής βιομηχανίας, δεδομένης της ηλικίας της. «Μπορούμε να δούμε το βιογραφικό της;» έγραψε σε ανάρτησή του στο Facebook. «Όμορφη — ναι. Βλέπω τις φωτογραφίες. Αλλά πού είναι ο επαγγελματισμός;» Η κριτική αυτή είχε αντίθετα αποτελέσματα, καθώς πολιτικοί και πολίτες έσπευσαν να την υπερασπιστούν.
Σήμερα η 25χρονη δραστηριοποιείται και εκτός Ουκρανίας, έχοντας αναλάβει τα ηνία της New Age Defense, η οποία εκπροσωπεί τους κορυφαίους κατασκευαστές drones της Ευρώπης.
Ο Αρτέμ Μορόζ και το Brave1
Πολλοί πιστώνουν στον Φεντόροφ αυτή την επιτάχυνση προς την αλλαγή. Το σημαντικότερο επίτευγμά του από την προηγούμενη θέση του ως υπουργός Ψηφιακού Μετασχηματισμού είναι το Brave1, μια κυβερνητική πλατφόρμα που χρηματοδοτεί νεοφυείς επιχειρήσεις στον τομέα της άμυνας και συμβάλλει στη μετατροπή πρωτοτύπων σε προϊόντα που δοκιμάζονται στο πεδίο. Μέσα σε τρία χρόνια, έχει διοχετεύσει εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια σε επιχορηγήσεις και κεφάλαια επιχειρηματικών συμμετοχών προς εταιρείες, συμπεριλαμβανομένης της Himera.
Ο 29χρονος Αρτέμ Μορόζ, υπεύθυνος για τις σχέσεις με τους επενδυτές της Brave1, θυμάται την έκπληξή του όταν εντάχθηκε στην Brave1 το 2024 και διαπίστωσε ότι οι συνάδελφοί του μιλούσαν τη «γλώσσα» της Silicon Valley. «Δεν έμοιαζε με κυβερνητικό έργο», είπε. «Έμοιαζε με μεγάλη εταιρεία τεχνολογίας».
Το υπουργείο Άμυνας
Όταν ο Φεντόροφ ανέλαβε καθήκοντα υπουργού Άμυνας της Ουκρανίας νωρίτερα φέτος, έφερε άλλο αέρα κάνοντας χώρο για τη νέα γενιά σε αντιδιαστολή με την «παλιά φρουρά», η οποία διοικούνταν κατά κύριο λόγο από στρατηγούς και γραφειοκράτες εκπαιδευμένους στη Σοβιετική Ένωση.
Πλέον, το υπουργείο είναι γεμάτο με νέους ανθρώπους. Ένας από αυτούς ειναι ο Ολέκσι Αντονιούκ, αναπληρωτής επικεφαλής του τμήματος του υπουργείου Άμυνας που συντονίζει την αμυντική συνεργασία της Ουκρανίας με ξένους εταίρους. Είναι 24 ετών και απόφοιτος του Yale.
Ο Αντονιούκ έχει στήσει μια ομάδα υπευθύνων για τις διάφορες χώρες, ορισμένοι εκ των οποίων είναι νεότεροι από τον ίδιο. Αυτό που αναζητά, όπως δήλωσε, είναι η άνεση στις ξένες γλώσσες, η οξυδέρκεια στην ανάλυση και, πάνω απ’ όλα, η ικανότητα άμεσης προσαρμογής στις περιστάσεις. «Πολλά από αυτά τα χαρακτηριστικά τα συναντά κανείς στους νέους», ανέφερε.
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.












