Ενώ οι παραδοσιακές οικονομικές δυνάμεις της ευρωζώνης «εγκλωβίζονται» σε χαμηλές πτήσεις ανάπτυξης υπό το βάρος του χρέους, της δημογραφικής γήρανσης και της ενεργειακής κρίσης, ο παγκόσμιος μέσος όρος κινείται με σαφώς υψηλότερες ταχύτητες, αγγίζοντας το 3,2%.
Βάσει της πλέον πρόσφατης έκθεσης του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ) για τις Παγκόσμιες Οικονομικές Προοπτικές, η ευρωζώνη αναμένεται να καταγράψει μέσο ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης μόλις 1,2% κατά την περίοδο 2027-2031, με τη μέγιστη επίδοση να σημειώνεται το 2028 στο 1,4%. Ελαφρώς καλύτερη είναι η εικόνα για το σύνολο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπου η ετήσια ανάπτυξη προβλέπεται στο 1,4%, με αποκορύφωμα το 1,6% το 2028.
Αυτή τη στασιμότητα έρχεται να ανατρέψει μια δυναμική ομάδα μικρότερων κρατών, που εκτείνεται από τη Μεσόγειο και τα Δυτικά Βαλκάνια έως την Ανατολική Ευρώπη, η οποία προβλέπεται να αναπτυχθεί με ρυθμό υπερδιπλάσιο από τον αντίστοιχο της ευρωζώνης τα επόμενα πέντε χρόνια, σύμφωνα με το Euronews.
5. Μολδαβία: Οι μεταρρυθμίσεις και η ένταξη στην ΕΕ στηρίζουν την ανάπτυξη
Η Μολδαβία προβλέπεται να καταγράψει μέσο ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης 3,5% κατά την περίοδο 2027-2031, με την ισχυρότερη επίδοση να αναμένεται το 2028 στο 3,7%.
Η οικονομική ανάκαμψη ακολουθεί μια περίοδο αλλεπάλληλων γεωπολιτικών και κλιματικών κρίσεων, όπως η πολεμική σύρραξη στα σύνορα της χώρας, η ενεργειακή στενότητα και η ξηρασία, παράγοντες που είχαν οδηγήσει σε σχεδόν μηδενική ανάπτυξη το 2024.
Η βελτίωση της οικονομικής εικόνας βασίζεται στην εισροή ευρωπαϊκών κεφαλαίων και την υλοποίηση δομικών μεταρρυθμίσεων. Οι Βρυξέλλες χορήγησαν στη Μολδαβία καθεστώς υποψήφιας προς ένταξη χώρας το 2022, ξεκινώντας τις σχετικές διαπραγματεύσεις το 2024. Πλέον, το Σχέδιο Ανάπτυξης της Ευρωπαϊκής Ένωσης διοχετεύει σημαντικούς πόρους προς την κατεύθυνση των δημοσίων επενδύσεων.
Παράλληλα, η κατανάλωση των νοικοκυριών, ενισχυμένη από την αύξηση των πραγματικών μισθών και τα μεταναστευτικά εμβάσματα που προσεγγίζουν το ένα δέκατο του ΑΕΠ, αποτελεί βασικό πυλώνα της αναπτυξιακής τροχιάς, με τον τομέα της τεχνολογίας και των υπηρεσιών να οδηγεί την επιχειρηματική δραστηριότητα της χώρας.
Ολοκληρώνοντας την αξιολόγηση του Άρθρου IV για το 2025 τον Φεβρουάριο, το ΔΝΤ επεσήμανε ότι η σταθεροποίηση στηρίχθηκε στην καλή αγροτική σοδειά, την ισχυρή εγχώρια ζήτηση και τη χρηματοδότηση από την Ευρωπαϊκή Ένωση, υπογραμμίζοντας ότι η διατήρηση της μεταρρυθμιστικής δυναμικής κρίνεται ζωτικής σημασίας. Η προειδοποίηση του οργανισμού παραμένει σαφής, καθώς οι κυριότεροι κίνδυνοι εστιάζονται στην εξέλιξη του πολέμου στην Ουκρανία και σε τυχόν υπαναχωρήσεις από τις δεσμεύσεις προς την Ευρωπαϊκή Ένωση.
4. Σερβία: Η άνθηση των επενδύσεων διατηρεί ζωντανή τη δυναμική
Η Σερβία αναμένεται να καταγράψει μέσο ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης 3,52% για την περίοδο 2027-2031, με την οικονομική της δυναμική να ενισχύεται σταδιακά και να κορυφώνεται προς τη διετία 2030-2031.
Η βραχυπρόθεσμη πορεία της χώρας επηρεάζεται καθοριστικά από ένα συγκεκριμένο γεγονός. Το επόμενο έτος, το Βελιγράδι πρόκειται να φιλοξενήσει τη διεθνή έκθεση Expo 2027, η οποία αναμένεται να προσελκύσει εκατομμύρια επισκέπτες.
Η διοργάνωση αυτή πυροδοτεί έναν πρωτοφανή κύκλο ανάπτυξης στον κατασκευαστικό κλάδο και στα έργα υποδομής, ο οποίος περιλαμβάνει τη δημιουργία αυτοκινητοδρόμων, σιδηροδρομικών δικτύων και εκτεταμένες αστικές αναπλάσεις.
Παράλληλα, η οικονομία ενισχύεται από τη διεύρυνση της εξαγωγικής βάσης στον τομέα της μεταποίησης, καθώς και από τις μεγάλες κινεζικές επενδύσεις στην εξόρυξη χαλκού. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, η κύρια κινητήρια δύναμη της οικονομίας είναι οι δημόσιες επενδύσεις και όχι η ιδιωτική κατανάλωση.
ύμφωνα με το ΔΝΤ, η Σερβία έχει δημιουργήσει ισχυρά μακροοικονομικά αναχώματα, καθώς επέτυχε τη μείωση του πληθωρισμού διατηρώντας ταυτόχρονα τη δημοσιονομική πειθαρχία.
Οι κίνδυνοι για την οικονομία εστιάζονται στις πολιτικές εντάσεις ενόψει των εκλογών του 2027, καθώς και στο ενδεχόμενο οι ταχείες δημόσιες επενδύσεις να μην αποδώσουν τα προσδοκώμενα μακροπρόθεσμα κέρδη για την παραγωγικότητα της χώρας.
3. Ουκρανία: Η ανασυγκρότηση κινητήρια δύναμη της ανάπτυξης, υπό έναν όρο
Το ΔΝΤ προβλέπει μέσο ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης 3,8% για την Ουκρανία κατά την περίοδο 2027-2031, με την ισχυρότερη επίδοση να αναμένεται το 2028 στο 4,2%.
Η συγκεκριμένη πρόβλεψη βασίζεται αποκλειστικά στο σενάριο της μεταπολεμικής ανοικοδόμησης. Προϋποθέτει, όπως ορίζει το βασικό μοντέλο του οργανισμού, τον τερματισμό των πολεμικών επιχειρήσεων και την έναρξη των έργων αποκατάστασης, εξέλιξη η οποία θα πυροδοτήσει ένα ισχυρό κύμα παγίων επενδύσεων. Η Παγκόσμια Τράπεζα προσδιορίζει πλέον το συνολικό κόστος της εν λόγω ανοικοδόμησης στα 600 δισεκατομμύρια δολάρια.
Σε περίπτωση που η παραπάνω προϋπόθεση δεν επαληθευτεί, οι οικονομικές προοπτικές επιδεινώνονται δραματικά. Το δυσμενές εναλλακτικό σενάριο του Ταμείου, το οποίο εξετάζει τη συνέχιση των συγκρούσεων, περιορίζει τον ρυθμό ανάπτυξης μόλις στο 1% για το 2027.
Όπως επισημαίνει το ΔΝΤ στην πλέον πρόσφατη έκθεσή του, το μέλλον της ουκρανικής οικονομίας χαρακτηρίζεται από εξαιρετικά υψηλή αβεβαιότητα, καθώς η πολεμική σύρραξη εξακολουθεί να πλήττει βαρύτατα τον πληθυσμό και τις παραγωγικές δομές της χώρας.
2. Κοσσυφοπέδιο: Η εγχώρια ζήτηση παραμένει αξιοσημείωτα ανθεκτική
Το Κοσσυφοπέδιο προβλέπεται να παραμείνει ως μία από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες οικονομίες της Ευρώπης, παρά το περιορισμένο μέγεθός του.
Ο ρυθμός ανάπτυξης αναμένεται να προσεγγίσει το 4%, υποστηριζόμενος από την ισχυρή κατανάλωση των νοικοκυριών, τις δημόσιες επενδύσεις, τις εισροές κεφαλαίων από τη διασπορά και το νεαρό ηλικιακά εργατικό δυναμικό.
Όπως επισημαίνει το ΔΝΤ στην πρόσφατη έκθεσή του, η έγκαιρη υλοποίηση του Νέου Σχεδίου Ανάπτυξης της Ευρωπαϊκής Ένωσης δύναται να προσδώσει επιπλέον ώθηση στην οικονομική δραστηριότητα και την απασχόληση.
Οι παράγοντες που τροφοδοτούν τη συγκεκριμένη αναπτυξιακή πορεία παρουσιάζουν ιδιαίτερα χαρακτηριστικά. Τα εμβάσματα που αποστέλλονται από την πολυπληθή διασπορά, κυρίως της Γερμανίας και της Ελβετίας, χρηματοδοτούν τόσο την κατανάλωση όσο και τις επιχειρηματικές επενδύσεις.
Παράλληλα, το οικονομικό μείγμα ενισχύεται από τις δημόσιες δαπάνες για έργα υποδομής και την περαιτέρω ανάπτυξη του τραπεζικού κλάδου.
Στον αντίποδα, η βασική αδυναμία αποτελεί την άλλη όψη του ίδιου νομίσματος, καθώς η μεγέθυνση βασίζεται αποκλειστικά στη ζήτηση και εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις εισαγωγές, με τη χώρα να μην έχει κατορθώσει ακόμη να διαμορφώσει μια ανταγωνιστική εξαγωγική βάση.
1. Μάλτα: Η ταχύτερα αναπτυσσόμενη οικονομία της Ευρώπης
Η Μάλτα καταλαμβάνει την πρώτη θέση στις οικονομικές προβλέψεις του ΔΝΤ για την ευρωπαϊκή ανάπτυξη τα επόμενα χρόνια, με την οικονομία της να αναμένεται να ενισχύεται με ρυθμό σχεδόν 4% ετησίως.
Κατά την τελευταία δεκαετία, η νησιωτική χώρα κατέγραφε ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης που προσέγγιζε το 7%, ωθούμενη από τον τουρισμό, τα διαδικτυακά τυχερά παιχνίδια, καθώς και τις επαγγελματικές και χρηματοοικονομικές υπηρεσίες, προσελκύοντας παράλληλα μεγάλο αριθμό ξένων εργαζομένων για τη στελέχωση της ακμάζουσας αγοράς.
Το συγκεκριμένο αναπτυξιακό μοντέλο παρουσιάζει πλέον σημάδια ωρίμανσης. Με την ανεργία να βρίσκεται κοντά σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα και τις ελλείψεις στο εργατικό δυναμικό να εντείνονται, η χώρα αδυνατεί να βασίζεται αποκλειστικά στη συνεχή εισροή νέων εργαζομένων.
Όπως επισημαίνει το ΔΝΤ, η μαζική έλευση ξένου εργατικού δυναμικού που τροφοδότησε την οικονομία στο παρελθόν έχει επιβαρύνει σημαντικά τις υποδομές και τις δημόσιες υπηρεσίες, αναδεικνύοντας τα σαφή όρια ενός μοντέλου ανάπτυξης που στηρίζεται αποκλειστικά στην αύξηση του αριθμού των εργαζομένων.
Η επόμενη φάση της οικονομικής προόδου εξαρτάται πλέον λιγότερο από τη φυσική επέκταση του εργατικού δυναμικού και περισσότερο από την αναβάθμιση της παραγωγικότητας.
Βάσει των εκτιμήσεων του Ταμείου, η θωράκιση των δημόσιων οικονομικών σε συνδυασμό με την παράλληλη αύξηση των επενδύσεων στις υποδομές, την εκπαίδευση και την καινοτομία, θα αποτελέσουν καθοριστικούς παράγοντες για την ενίσχυση του μακροπρόθεσμου αναπτυξιακού δυναμικού.
naftemporiki.gr
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
