Skip to main content

Η Αρμενία στήνει κάλπες και «ακροβατεί» μεταξύ Μόσχας και Δύσης

Την Κυριακή 07 Ιουνίου οι εκλογές - Μοχλός πίεσης... η ενέργεια από τη Ρωσία

Προσθέστε την «Ν» ως προτιμώμενη πηγή στο Google

Σε μία, απολύτως, δύσκολη και συνάμα κρίσιμη περίοδο για τον Νότιο Καύκασο και την ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, η Αρμενία οδεύει προς την κάλπη.

Την ίδια στιγμή, τόσο η χώρα όσο και ο πρωθυπουργός, Νικόλ Πασινιάν, «ακροβατούν» μεταξύ Δύσης και Μόσχας.

Και ενώ η χώρα βρίσκεται αντιμέτωπη με μεγάλες προκλήσεις αστάθειας, τις συνέπειες της σύγκρουσης στο Ναγκόρνο-Καραμπάχ και μια δύσκολη προσπάθεια επαναπροσδιορισμού των σχέσεών της με παραδοσιακές και νέες δυνάμεις, όπως η Ρωσία, η Δύση, η Τουρκία και το Αζερμπαϊτζάν, την Κυριακή 07 Ιουνίου, διεξάγονται οι βουλευτικές εκλογές.

Πρόκειται για εκλογές, που όπως σημειώνουν ειδικοί, «το αποτέλεσμα δεν αφορά μόνο την εσωτερική πολιτική ισορροπία στο Ερεβάν, αλλά μπορεί να επηρεάσει ευρύτερα την περιφερειακή σταθερότητα, τις ενεργειακές και εμπορικές ροές, καθώς και τις προσπάθειες για ειρηνευτικές συμφωνίες και άνοιγμα συνόρων που θα μπορούσαν να αλλάξουν τον χάρτη συνδεσιμότητας από τον Καύκασο έως την Ανατολική Μεσόγειο».

Tigran Mehrabyan/PAN Photo via REUTERS

Το «ρίσκο» των ισορροπιών

Αναλύσεις σε διεθνή μέσα, αναφέρουν πως όπως η Τουρκία, έτσι και η Αρμενία προσπαθεί να ισορροπήσει τις συμμαχίες της μεταξύ Ασίας και Δύσης.

Έτσι, η κάλπη της Κυριακής ενδέχεται να «δοκιμάσει» αυτή την ισορροπία, καθώς και την ομαλοποίηση των σχέσεών της με την Τουρκία.

Αυτό που πρέπει να σημειωθεί είναι ότι πρόκειται για την πρώτη εκλογική αναμέτρηση για τον πρωθυπουργό μετά την ανακατάληψη του Καραμπάχ από το Αζερμπαϊτζάν (σσ 2023), και την πρώτη ενόσω η Άγκυρα έχει απλώσει τα «πλοκάμια» της στη χώρα.

«Οι εκλογές στην Αρμενία έχουν τη δυνατότητα να επηρεάσουν τη στρατηγική ισορροπία στον Νότιο Καύκασο», δήλωσε στην Daily Sabah ο επίκουρος καθηγητής Σινάν Ντεμιρτούρκ του Πανεπιστημίου Gazi και πρόεδρος του Ιδρύματος Πολιτικής και Στρατηγικής Έρευνας της Τουρκίας (TURPAV).

«Από ιστορική σκοπιά, η Αρμενία είναι εδώ και καιρό ενταγμένη στη γεωπολιτική στρατηγική της Ρωσίας στον Νότιο Καύκασο», ανέφερε, υποστηρίζοντας ότι η Μόσχα εξακολουθεί να τη θεωρεί βασικό στοιχείο της περιφερειακής αρχιτεκτονικής ασφάλειας, γεγονός που καθιστά τις εκλογές ζήτημα με επιπτώσεις πέρα από την εσωτερική πολιτική.

REUTERS/Evgenia Novozhenina/Pool

Οι εκλογές, επίσης, διεξάγονται εν μέσω συνεχιζόμενων συζητήσεων για τον προσανατολισμό της εξωτερικής πολιτικής της Αρμενίας, συμπεριλαμβανομένης της μείωσης της εξάρτησης από τη Ρωσία και της ενίσχυσης των σχέσεων με τη Δύση.

Στο πλαίσιο αυτό, το αποτέλεσμα των εκλογών δεν θα επηρεάσει μόνο την εσωτερική πολιτική πορεία της Αρμενίας, αλλά μπορεί να έχει ευρύτερες συνέπειες για τις περιφερειακές ισορροπίες, ιδίως στις σχέσεις που αφορούν τη Ρωσία, το Αζερμπαϊτζάν και άλλους παράγοντες στον Νότιο Καύκασο.

Η απειλή της Μόσχας

Αξίζει να σημειωθεί ότι η Αρμενία εξάγει περίπου το ένα τρίτο των προϊόντων της προς τη Ρωσία και για χρόνια εξαρτάται ενεργειακά από τη Μόσχα.

Τις τελευταίες εβδομάδες, η Ρωσία έχει αυξήσει την πίεση, περιορίζοντας ευρύ φάσμα αρμενικών εξαγωγών και απειλώντας να διακόψει τις φθηνές προμήθειες φυσικού αερίου και πετρελαίου.

Άλλωστε, η Μόσχα έχει ήδη απειλήσει την Αρμενία δια στόματος Ζαχάροβα, όπου χαρακτηριστικά δήλωσε ότι θα αναστείλει ή θα τερματίσει την προμήθεια φθηνού πετρελαίου, φυσικού αερίου και ακατέργαστων διαμαντιών στη χώρα του Νότιου Καυκάσου, εάν το Γερεβάν προχωρήσει στην προσπάθειά του να ενταχθεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Πάντως η κυβέρνηση στο Ερεβάν έχει σε μεγάλο βαθμό υποβαθμίσει τους κινδύνους, αλλά έρευνες δείχνουν ότι το ένα τρίτο των Αρμενίων θεωρεί πλέον τη Ρωσία απειλή, πίσω μόνο από το Αζερμπαϊτζάν και την Τουρκία.

Τι λένε οι δημοσκοπήσεις και ο βασικός αντίπαλος Πασινιάν

Ο Πασινιάν, ο οποίος έχει δηλώσει ότι θέλει να μετατρέψει τη χώρα σε έναν «σταυροδρόμι ειρήνης», επανανοίγοντας τα κλειστά εδώ και δεκαετίες σύνορα με το Αζερμπαϊτζάν και τη σύμμαχό του Τουρκία, αλλά και το κυβερνών κόμμα του «Πολιτική Σύμβαση» παραμένουν τα φαβορί, σύμφωνα με πρόσφατες δημοσκοπήσεις.

Ωστόσο, αναλυτές εκτιμούν ότι ακόμη και αν το κόμμα του Πασινιάν τερματίσει πρώτο, ενδέχεται να μην εξασφαλίσει αρκετές ψήφους για να κυβερνήσει μόνο του.

Πιο αναλυτικά, το κόμμα «Πολιτική Σύμβαση» του Πασινιάν προηγείται με περίπου 30% υποστήριξη, ενώ ο βασικός του αντίπαλος, ο Ρωσο-αρμένιος δισεκατομμυριούχος Σαμέλ Καραπετιάν, που τάσσεται υπέρ στενότερων δεσμών με τη Μόσχα, ακολουθεί με ποσοστά μεταξύ 6% και 11%.

«Αν ο Πασινιάν παραμείνει στην εξουσία, οι συμφωνίες μεταξύ Αρμενίας και γειτόνων της θα μπορούσαν να ανοίξουν τον δρόμο για νέες διαμετακομιστικές οδούς που θα συνδέουν την Τουρκία με την Κεντρική Ασία», τόνισε ο Ντεμιρτούρκ.

Press Service of Prime Minister of the Republic of Armenia/REUTERS

Πως επηρεάζεται το Αζερμπαϊτζάν και ο ρόλος των ΗΠΑ

Ο Πασινιάν έχει λάβει ισχυρή υποστήριξη από τον πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος βοήθησε στο να συναντηθεί με τον πρόεδρο του Αζερμπαϊτζάν, Ιλχάμ Αλίεφ και, ταυτόχρονα, προωθεί έναν διαμετακομιστικό διάδρομο μέσω της νότιας Αρμενίας στο πλαίσιο μιας ειρηνευτικής συμφωνίας. Ένα θέμα που παρακολουθεί στενά και η Ευρώπη, η οποία επιθυμεί μια Αρμενία «πιο κυρίαρχη, πιο αυτόνομη και πιο ικανή να συναλλάσσεται προς τη Δύση», όπως δήλωσε ο Τόμας ντε Βάαλ, ανώτερος ερευνητής στο Carnegie Europe.

«Παρότι υπάρχουν ακόμη εκκρεμή ζητήματα —όπως η κατοχή αρμενικών εδαφών και η κράτηση Αρμένιων αιχμαλώτων πολέμου στο Μπακού— το κυβερνών κόμμα ισχυρίζεται ότι η ειρήνη έχει ήδη έρθει», δήλωσε ο Τιγκράν Γκριγκοριάν, διευθυντής του think tank Regional Centre for Democracy and Security στο Ερεβάν.

Αν ο Πασινιάν δεν καταφέρει να εξασφαλίσει πλειοψηφία δύο τρίτων στο κοινοβούλιο, η δέσμευσή του προς το Αζερμπαϊτζάν να προχωρήσει σε δημοψήφισμα για αλλαγή του Συντάγματος θα είναι δύσκολο να υλοποιηθεί και οι ειρηνευτικές προσπάθειες ενδέχεται να παγώσουν.

Ο Σαργκίς Χαντανιάν, μέλος του κυβερνώντος κόμματος «Πολιτική Σύμβαση» και πρόεδρος της Μόνιμης Επιτροπής Εξωτερικών Σχέσεων του αρμενικού κοινοβουλίου, δήλωσε πρόσφατα ότι το κόμμα του θα επιδιώξει την υπογραφή και επικύρωση ειρηνευτικής συμφωνίας με το Αζερμπαϊτζάν, διατηρώντας παράλληλα τις υπάρχουσες οικονομικές συνεργασίες, ενώ για το Μπακού, το πιο σημαντικό ζήτημα είναι ο βαθμός στον οποίο η Αρμενία συνεχίζει να τηρεί την ειρηνευτική ατζέντα, με τις εκλογές να αναμένεται να δώσουν πιο καθαρή εικόνα για αυτή τη δέσμευση.

Προτιμώμενη πηγή στην Google

Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.