Πριν από 2.500 χρόνια ο Πλούταρχος έλεγε ότι «η ευτυχία του ανθρώπου συνίσταται στη μόρφωση και την παιδεία και όχι στα αγαθά που δίνει και παίρνει η τύχη». Τι παιδεία λαμβάνουν όμως σήμερα τα Ελληνόπουλα;
Γιατί απαξιώνεται το δημόσιο σχολείο και αυξάνονται οι μαθητές στα ιδιωτικά;
Γιατί έχουν αυξηθεί οι δαπάνες των νοικοκυριών για τα φροντιστήρια των παιδιών; Ποιες σκέψεις υπάρχουν στην κυβέρνηση για τους μι- σθούς των εκπαιδευτικών και τα προβλήματα στέγασής τους σε παραμεθόριες και νησιωτι- κές περιοχές; Σε αυτά και άλλα «γιατί» για την εκπαίδευση στη χώρα μας απάντησε η υπουργός Παιδείας και Θρησκευμάτων, Σοφία Ζαχαράκη, μιλώντας στον Μιχάλη Ψύλο στο Vidcast της ιστοσελίδας της Ναυτεμπορικής (Naftemporiki.gr).
Η συνέντευξη συνέπεσε μάλιστα με τις ανακοινώσεις του πρωθυπουργού Κυριάκου Μη- τσοτάκη για το ασυμβίβαστο «υπουργού-βουλευτή». Η Σοφία Ζαχαράκη τόνισε ότι είναι υπέρ αυτής της ιδέας εδώ και χρόνια:
«Πρόκειται για μια πρόταση του πρωθυπουργού για δι- άλογο. Χρειάζεται εκτεταμένη, διευρυμένη και θα έλεγα εξα- ντλητική διαβούλευση. Είμαι όμως απόλυτα πεπεισμένη ότι είναι μία ρήξη με το παρελθόν και όλοι θα συμμετέχουν σε αυτόν τον διάλογο. Ο υπουργός κατά την άσκηση των κα- θηκόντων του εργάζεται για όλη τη χώρα και υπάρχει ερώ- τημα κατά πόσο μπορεί, την ίδια στιγμή, να ασκεί και τα βουλευτικά καθήκοντα».
Βασικά σημεία
Με τη σχολική χρονιά να πλη- σιάζει στο τέλος της, η συζή- τηση με τη Σοφία Ζαχαράκη εστιάστηκε φυσικά στις πρωτοβουλίες και τα μέτρα που έχει λάβει το υπουργείο Παιδείας για την ενίσχυση της εκπαιδευτικής διαδικασίας.
«Έχουμε δώσει πολύ μεγάλη έμφαση σε τρεις πυλώνες, που θα ήθελα να θυμίσω και στους γονείς και στα παιδιά.
Πρώτος πυλώνας είναι η ενισχυτική διδασκαλία διά ζώσης για το γυμνάσιο. Πολλά παιδιά, χιλιάδες παιδιά αυτή τη στιγμή μένουν στο τέλος του μαθήματος και με πολύ ενδιαφέρουσες ειδικότητες.
Πριν από λίγο καιρό στην Πρέβεζα ήρθαν κάποιοι γονείς και μου είπαν: Σας ευχαριστούμε για την ενισχυτική διδασκαλία στο γυμνάσιο. Δεν είχαμε άλλη επιλογή και τα παιδιά μπορούν να ξαναθυμηθούν πράγματα που μπορεί να ξέχασαν, να επιβεβαιώ- σουν τη γνώση με καθηγητές του Δημοσίου.
Δεύτερος πυλώνας είναι το ψηφιακό φροντιστήριο, το οποίο ξεκίνησε εδώ και ενάμι- ση χρόνο και λειτουργεί πάρα πολύ καλά.
Έχουμε ήδη αύξηση σχεδόν κατά 25% στην παρακολούθηση των μαθημάτων από τον Σεπτέμβριο του 2025. Γίνεται με live μάθημα κάθε απόγευμα από στούντιο εντός του υπουργείου, από καθηγητές του Δημοσίου, που προσλαμβάνουμε μέσω ειδικού προγράμματος και καλύπτουν όλα τα πανελλαδικώς εξεταζόμενα μαθήματα. Υπάρχει επίσης μεγάλη βοήθεια και στα ειδικά μαθήματα και στα Επαγγελματικά Λύκεια.
Το ψηφιακό φροντιστήριο ξεκινάει επαναλήψεις μετά το Πάσχα, θα έχει και τεστ προσομοίωσης για τις εξετάσεις και σημαντικές επαναλήψεις… Πηγαίνω σε όλη την Ελλάδα στα σχολεία και πράγματι έχω μια καθημερινή σχέση με γονείς, παιδιά και εκπαιδευτικούς. Έχουμε περιπτώσεις, όπως την τελευταία επί- σκεψη που κάναμε στην Πέλλα, όπου ιδρύσαμε ένα από τα 13 κέντρα καινοτομίας με χρη- ματοδότηση του Ταμείου Ανάκαμψης. Επίσης, στα σχολεία όπου δεν είχαν αθλητικό εξοπλισμό ανανεωμένο τα τελευταία χρόνια, τώρα ξεκινήσαμε τις διαδικασίες για καινούργιο εξοπλισμό.
Όπως επίσης πρέπει να σας πω ότι σύντομα θα «τρέξουμε» διαγωνισμούς για να πάνε απινιδωτές στα σχολεία. Πολύ σημαντικό, αφού τα παιδιά πρέπει να μάθουν πρώτες βοήθειες και να ξέρουν να τους χρησιμοποιούν σε περίπτωση ανάγκης.
Ο τρίτος πυλώνας έχει να κάνει με τη σημαντική ενίσχυση στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών, με στόχο τη συνεχή βελτίωση ως προς την παρεχόμενη εκπαίδευση. Οι εκπαιδευτικοί μας χρειάζονται αυτήν την επιμόρφωση γιατί αλλάζουν συνέχεια τα δεδομένα.
Τα τελευταία χρόνια έχουν διοριστεί περίπου 48.000 εκπαιδευτικοί, ενώ συνέχεια αυξάνουμε και τον αριθμό των αναπληρωτών».
Τι γίνεται όμως με τους μισθούς των εκπαιδευτικών; Όπως και με τα προβλήματα στέγασης που αντιμετωπίζουν όσοι μεταβαίνουν για εργασία σε σχολεία δυσπρόσιτων και νησιωτικών περιοχών;
Η υπουργός Παιδείας ανα γνωρίζει ότι ειδικά σε αυτές τις περιπτώσεις οι εκπαιδευτικοί τα βγάζουν δύσκολα πέρα. Υπενθυμίζει όμως «δύο σημαντικά πράγματα: Ότι ξαναβλέπουμε αυξήσεις στο Δημόσιο μετά από χρόνια. Σίγουρα δεν λέω ότι είναι πανάκεια και δεν το λέει ούτε ο υπουργός Οικονομικών ούτε ο πρωθυπουργός. Είναι όμως μια σημαντική μηνιαία βοήθεια που μπορεί να φτάσει σχεδόν στον ένα μισθό τον χρόνο.
Εξαιρετικά θετική εξέλιξη, την οποία σιγά σιγά θα βλέπουμε να εξελίσσεται σε όλη την Ελλάδα, είναι η οικονομική βοήθεια στη διαμονή τους. Η διπλή επιστροφή ενοικίου στους αναπληρωτές που μεταβαίνουν σε νησιά ή δυσπρόσιτες περιοχές είναι μια εξαιρετική εξέλιξη και συγχαίρω και το υπουργείο Οικονομικών και τον πρωθυπουργό που πραγματικά προώθησαν αυτό το μέτρο.
Προωθείται επίσης ένα πολύ καινοτόμο πρόγραμμα που αρχίζει σιγά σιγά να γίνεται σε όλη την Ελλάδα και βοηθούμε κι εμείς. Η χρηματοδότηση για την ανακαίνιση υπαρχόντων δημοτικών κτιρίων, όπως το παλιό σχολείο στον Άγιο Βασίλειο της Κρήτης. Διαμορφώθηκαν οι αίθουσες σε διαμερίσματα με ενοίκιο μόλις 50 ευρώ τον μήνα».
Κυρία υπουργέ, υπάρχει όμως και το θέμα των δαπανών για την παιδεία. Αν δεν κάνω λάθος, είναι στο 3% του ΑΕΠ και το 90% αφορά τους μισθούς του εκπαιδευτικού προσωπικού…
«Κύριε Ψύλο, πρώτα απ’ όλα, από πέρυσι έχουμε αυξη- μένο τακτικό προϋπολογισμό από το κράτος. Έχουμε όμως και πολύ μεγάλη μόχλευση ευρωπαϊκών πόρων. Και από το ΕΣΠΑ και από τα συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα με τα οποία μας βοηθάει και το υπουργείο Οικονομικών.
Αλλά και το Ταμείο Ανάκαμψης, το οποίο ήταν μια πολύ σημαντική συνδρομή».
«Βασικός στόχος παραμένει η εξωστρέφεια των πανεπιστημίων»
Κυρία Ζαχαράκη, βλέπουμε όμως να έχουν αυξηθεί σημαντικά και οι δαπάνες των νοικοκυριών για τα φροντιστήρια. Μια μέση οικογένεια μπορεί να δαπανά περίπου 200 ευρώ τον μήνα για φροντιστήρια…
«Κύριε Ψύλο, αυτό δεν χαρακτηρίζει μόνο παιδιά τα οποία πηγαίνουν σε δημόσια σχολεία, αλλά και σε ιδιωτικά για μαθητές που ετοιμάζονται για τις πανελλαδικές και τα ΑΕΙ».
Έχουν αυξηθεί όμως και τα παιδιά που πηγαίνουν στην ιδιωτική εκπαίδευση…
«Υπάρχει πράγματι αύξηση. Και είναι δεδομένη αυτή η αύξηση, την οποία την είδαμε όμως και συνδεδεμένη με την πανδημία. Γιατί έπρεπε το ελληνικό δημόσιο εκπαιδευτικό σύστημα, και εν γένει το εκπαιδευτικό σύστημα, να μετρηθεί με τον εαυτό του. Εγώ πιστεύω στην ελεύθερη επιλογή. Πιστεύω ότι ο καθένας για το παιδί του, η κάθε οικογένεια θα κάνει την επιλογή της. Από την άλλη, είναι υπέρτατη υποχρέωσή μου να προσπαθώ συνεχώς να βελτιώνω και το ελληνικό δημόσιο σχολείο. Υπάρχουν οι επιλογές. Τα Πρότυπα, τα Πειραματικά, αλλά και τα Ωνάσεια Σχολεία».
Πριν από λίγες ημέρες, στη Σύνοδο των Πρυτάνεων, η υπουργός Παιδείας ανακοίνωσε ένα πακέτο 120 εκατομμυρίων ευρώ για την ενίσχυση των Πανεπιστημίων, αλλά και μια στρατηγική εξωστρέφειας των ελληνικών ΑΕΙ.
«Κύριε Ψύλο, τα 120 εκατομμύρια είναι η τακτική χρηματοδότηση των ΑΕΙ, που είναι αυξημένη φέτος και θα δοθεί αυτόν τον μήνα.
Τα κονδύλια αυτά έχουν να κάνουν με λειτουργικά έξοδα. Συγχρόνως θα ανοίξουν και οι προσκλήσεις για το πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων τον Απρίλιο στα Πανεπιστήμια, για συντηρήσεις και επιδιορθώσεις των κτιρίων, που σε κάποιες περιπτώσεις είναι παλιά και οι πρυτάνεις εύλογα διατύπωσαν τις ανησυχίες τους.
Έχουμε ξεκινήσει επίσης και έργα ανακαίνισης, αλλά και επέκτασης των φοιτητικών εστιών. Έχουμε 9.900 φοιτητές και φοιτήτριες που αυτή τη στιγμή μένουν σε εστίες σε όλη την Ελλάδα.
Ο αριθμός των διαθέσιμων κλινών ανέρχεται σε 12.000, και αν δείτε την απόκλιση είναι γιατί πολλές από αυτές δεν είναι σε θέση να αξιοποιηθούν. Άρα, ο βασικός στόχος είναι να εξαντλήσουμε τη δυνατότητα να αξιοποιηθούν όλες οι κλίνες στις φοιτητικές εστίες.
Τώρα έχουμε ξεκινήσει ένα μεγάλο πρόγραμμα για την ανακαίνιση της μεγάλης εστίας στην οδό Πατησίων.
Το Πάντειο Πανεπιστήμιο θα αποκτήσει επίσης για πρώτη φορά στην ιστορία του τη δική του εστία, μέσα στο 2027.
Ήδη έχουμε καλύτερη βελτίωση και υλοποίηση της σύμ- βασης για φοιτητικές εστίες στην Κρήτη, ενώ έχει ήδη ανακοινωθεί προσωρινός ανάδοχος για τη Δυτική Μακεδονία και ακολουθεί και η Θεσσαλία. Κάπου 8.500 νέες κλίνες αφορούν μόνο τις φοιτητικές εστίες για τα περιφερειακά πανεπιστήμια. Άρα, θα εξαντλούμε συνεχώς τα χρηματοδοτικά εργαλεία από το πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, από έξτρα χρηματοδοτήσεις, έκτακτες, αλλά και τα υπόλοιπα χρηματοδοτικά εργαλεία, για να μπορούμε να βελτιώσουμε το ποσοστό κάλυψης των αιτήσεων από τους φοιτητές μας».
Η υπουργός Παιδείας τονίζει ότι «βασικός στόχος παραμένει η εξωστρέφεια των Πανεπιστημίων: Κοινά μεταπτυχιακά με ξένα πανεπιστήμια, να προσελκύσουμε ξένους φοιτητές στην Ελλάδα, και αυτό θα βοηθήσει πάρα πολύ να αντιμετωπίσουμε και το δημογραφικό».
Μη κρατικά πανεπιστήμια
Αναφορικά, επίσης, με τα μη κρατικά πανεπιστήμια, η Σο-φία Ζαχαράκη τονίζει ότι με- τά το «πράσινο φως» από το Συμβούλιο της Επικρατείας, η αδειοδότηση γίνεται μέσω της πιστοποίησης από την Εθνική Αρχή Ανώτατης Εκπαίδευσης (ΕΘΑΑΕ). «Επαναλαμβάνω, δεν αποφάσισε ο υπουργός ποιος θα λειτουργήσει. Η Εθνική Αρχή αποφασίζει, πρώτα απ’ όλα, ποια μη κρατικά, μη κερδοσκοπικά ιδρύματα θα λειτουργήσουν. Ήδη, αυτή τη στιγμή, έχουμε τέσσερα που λειτουργούν, με συγκεκριμένα προγράμματα, ενώ υπάρχουν αιτήσεις για συμπράξεις, όπως ανάμεσα στο πανεπιστήμιο Georgetown, το οποίο έκανε αίτηση για μεταπτυχι- ακό πρόγραμμα σε συνεργα- σία με τη ΔΕΗ. Επίσης, το State University της Αϊόβα με τη Γεωργική Σχολή της Θεσσαλονίκης και άλλα σημαντικά Ανώτα- τα Ιδρύματα του εξωτερικού».
Ρωτήσαμε, τέλος, την υπουργό Παιδείας για την επίδραση της Τεχνητής Νοημοσύνη (ΑΙ) στο ελληνικό σχολείο και φυσικά τη γνώση.
«Κύριε Ψύλο, η Τεχνητή Νοημοσύνη είναι εδώ και τα παι- διά ήδη χρησιμοποιούν τα “εργαλεία” της.
Το θέμα είναι τι πρέπει να κάνουμε ώστε να ενδυναμώσουμε τα παιδιά για να μπο- ρούν κριτικά να αποτιμήσουν αυτό το οποίο μπορεί να τους δώσει το ένα ή το άλλο εργαλείο της ΑΙ.
Άρα, όχι μόνο δεν υποτιμούμε και υποβαθμίζουμε τα βα- σικά μαθήματα και τις βασικές δεξιότητες στο σχολείο -αυτές παραμένουν πολύ ισχυρές-, αλλά συγχρόνως θέλουμε να ετοι- μάσουμε τα παιδιά γι’ αυτό τον νέο κόσμο και να τους μιλήσουμε για την τεχνολογία».
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
