Σε έναν κλάδο που συνδυάζει υψηλή τεχνογνωσία, διεθνές περιβάλλον και απαιτητικές επιχειρησιακές συνθήκες, η Ιωάννα Τσάμη εργάζεται σήμερα ως επιθεωρήτρια στον DNV, στο γραφείο του Πειραιά.
Ο ρόλος της την τοποθετεί στην «πρώτη γραμμή» της τεχνικής εποπτείας των πλοίων, εκεί όπου η θεωρία συναντά την πράξη και οι αποφάσεις συνδέονται άμεσα με την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και την προστασία του περιβάλλοντος. Ωστόσο, η δική της διαδρομή προς τη ναυτιλία δεν ήταν αρχικά προδιαγεγραμμένη.
Από μια τυχαία γνωριμία στη ναυπηγική
«Η πορεία μου στη ναυτιλία ξεκίνησε μάλλον τυχαία», θυμάται. Όταν ολοκλήρωνε το σχολείο, δεν είχε σαφή εικόνα για το αντικείμενο της ναυπηγικής. «Ειλικρινά, δεν γνώριζα τι ακριβώς κάνει ένας ναυπηγός». Εκείνη την περίοδο, όπως εξηγεί, η κυρίαρχη επιλογή για πολλούς μαθητές ήταν η κατεύθυνση των ηλεκτρολόγων μηχανικών, χωρίς πάντοτε να έχει προηγηθεί ουσιαστική διερεύνηση των εναλλακτικών.
Η καθοριστική στιγμή ήρθε μέσα από μια απρόσμενη σύσταση. Ένας οικογενειακός γνωστός της μίλησε για τη Σχολή Ναυπηγών Μηχανολόγων Μηχανικών του National Technical University of Athens και πρότεινε να της δείξει από κοντά την Πολυτεχνειούπολη και τα εργαστήρια. «Η επίσκεψη αυτή αποδείχθηκε καθοριστική», λέει. «Και κάπως έτσι ξεκίνησαν όλα».
Οι πρώτες επαγγελματικές εμπειρίες
Ολοκληρώνοντας τις σπουδές της, δεν ήταν ακόμη βέβαιη ότι την εξέφραζε μια καθαρά ακαδημαϊκή πορεία. Το 2013 βρέθηκε στη Νορβηγία, όπου πραγματοποίησε πεντάμηνη πρακτική άσκηση σε ερευνητικό κέντρο. «Ήταν μια εξαιρετική εμπειρία», σημειώνει, «η οποία όμως με βοήθησε να συνειδητοποιήσω ότι με εξέφραζε περισσότερο ένας ρόλος με πρακτικό προσανατολισμό».
Λίγο πριν επιστρέψει στην Ελλάδα για να αναζητήσει εργασία, προέκυψε η πρώτη της επαγγελματική ευκαιρία σε εταιρεία που δραστηριοποιούνταν στην κατασκευή Συστημάτων Διαχείρισης Θαλασσίου Έρματος. Η εταιρεία λειτουργούσε ως νεοφυής επιχείρηση, γεγονός που δημιούργησε ένα ιδιαίτερα δυναμικό περιβάλλον εργασίας.
«Η έλλειψη οργάνωσης ήταν ένα από τα μειονεκτήματα», εξηγεί. «Ταυτόχρονα όμως υπήρχε η δυνατότητα να εμπλακούμε σε όλα». Από τη γραμμή παραγωγής και τα τεχνικά σχέδια έως την έρευνα και ανάπτυξη, τις επαφές με ναυτιλιακές εταιρείες και νηογνώμονες, αλλά και έργα σε ναυπηγεία στην Κίνα ή ακόμη και εν πλω, η καθημερινότητα ήταν πολυδιάστατη.
Το σημαντικότερο κέρδος, όπως επισημαίνει, ήταν η επαφή με τη νορβηγική εργασιακή κουλτούρα. «Οι περισσότεροι συνάδελφοί μου ήταν Νορβηγοί, άνθρωποι ανοιχτόμυαλοι και ευθείς, που δεν ποινικοποιούσαν τα λάθη ούτε δίσταζαν να αναγνωρίσουν τα δικά τους». Για την ίδια, αυτή η εμπειρία αποτέλεσε πολύτιμο μάθημα επαγγελματικής ωριμότητας. «Μέσα από τα λάθη μαθαίνουμε, εξελισσόμαστε και προχωράμε».
Η επιστροφή στην Ελλάδα και η ευκαιρία στον DNV
Η επιθυμία επιστροφής στην Ελλάδα παρέμενε σταθερή, αν και η αναζήτηση εργασίας δεν ήταν εύκολη. Θυμάται χαρακτηριστικά μια συνέντευξη σε ναυτιλιακή εταιρεία για τη θέση βοηθού αρχιμηχανικού, όπου διαπιστώθηκε ότι η θέση είχε ήδη δοθεί σε άνδρα συνάδελφο, με την αιτιολογία ότι θεωρήθηκε καταλληλότερος για τον συγκεκριμένο ρόλο.
«Δεν είναι δικά μου λόγια· ήταν τα λόγια που άκουσα», αναφέρει. Παρά τις δυσκολίες, η επαγγελματική ευκαιρία που αναζητούσε τελικά προέκυψε – και μάλιστα σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη συγκυρία για τον κλάδο.
Το 2016, λίγο πριν από την επικύρωση της Ballast Water Management Convention, αυξήθηκε σημαντικά η ζήτηση για εξειδικευμένα στελέχη στους νηογνώμονες με σχετική εμπειρία. Έτσι επέστρεψε στην Ελλάδα για να ενταχθεί στον DNV, αρχικά στο τμήμα Plan Approval.
«Δεν περιορίστηκα μόνο στις εγκρίσεις σχεδίων», σημειώνει. Μαζί με τους συναδέλφους της συμμετείχε στην αντιμετώπιση σύνθετων τεχνικών ζητημάτων που απασχολούσαν τη ναυτιλιακή αγορά και συζητούνταν, μεταξύ άλλων, στις συναντήσεις τεχνικών διευθυντών που διοργάνωνε ο οργανισμός.
Από τη θεωρία στην πράξη
Με την πάροδο του χρόνου γεννήθηκε μέσα της η επιθυμία να δει πώς αποτυπώνονται στην πράξη τα σχέδια που ενέκρινε. Έτσι αποφάσισε να μετακινηθεί στο τμήμα επιθεωρήσεων.
«Πρόκειται για έναν ιδιαίτερα απαιτητικό ρόλο», εξηγεί.
Ο επιθεωρητής καλείται να λαμβάνει άμεσες αποφάσεις – συχνά δύσκολες, αλλά πάντα τεκμηριωμένες – με γνώμονα την ασφάλεια του πλοίου, της ανθρώπινης ζωής και του θαλάσσιου περιβάλλοντος. Παράλληλα, απαιτείται πνευματική διαύγεια ακόμη και υπό συνθήκες σωματικής κόπωσης και σε απαιτητικά περιβάλλοντα εργασίας.
Η θέση των γυναικών στη ναυτιλία
Παρατηρώντας τις εξελίξεις στον κλάδο, η ίδια διαπιστώνει ότι η ναυτιλία αλλάζει σταδιακά. «Με χαροποιεί το γεγονός ότι ολοένα και περισσότερες γυναίκες αναλαμβάνουν θέσεις που μέχρι πρότινος καταλάμβαναν σχεδόν αποκλειστικά άνδρες».
Ωστόσο, επισημαίνει ότι εξακολουθεί να υπάρχει σημαντικό περιθώριο προόδου. «Έχουμε ακόμη δρόμο να διανύσουμε ώστε να προσεγγίσουμε την κουλτούρα άλλων ευρωπαϊκών χωρών», αναφέρει, τονίζοντας ότι ακόμη και εκεί απαιτούνται περαιτέρω βήματα για την επίτευξη ουσιαστικής ισότητας.
Προσωπικές επιδιώξεις και προσδοκίες
Κοιτάζοντας προς το μέλλον, οι προσωπικοί της στόχοι παραμένουν απλοί αλλά ουσιαστικοί. «Αυτό που ονειρεύομαι είναι να είμαι υγιής, γερή και δυνατή – όπως λέμε και στο χωριό μου – και να καταφέρω να ταξιδέψω σε όλο τον κόσμο».
Παράλληλα, εκφράζει μια ευρύτερη ευχή που ξεπερνά τα όρια της επαγγελματικής της πορείας. «Αυτό που εύχομαι, πάνω απ’ όλα, είναι μια κοινωνία πιο αξιοκρατική και πιο ανθρώπινη». Και καταλήγει: «Έχουμε ακόμη δρόμο μπροστά μας για να το πετύχουμε».
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
