Skip to main content

Το πετρελαϊκό πόκερ Τραμπ-Σι με το Ιράν

REUTERS/Evelyn Hockstein

Η αιφνίδια κλιμάκωση της αντιπαράθεσης ΗΠΑ-Ιράν, μετά τις προσπάθειες επίτευξης συμφωνίας, θέτει σε κίνδυνο τα κινεζικά συμφέροντα

Προσθέστε την «Ν» ως προτιμώμενη πηγή στο Google

Ο ναυτικός αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών από τις Ηνωμένες Πολιτείες, δεν έχει στόχο, μόνο ο Ιράν, αλλά και την Κίνα.

«Ο αποκλεισμός του Στενού του Ορμούζ αποτελεί επίσης πλήγμα για το Πεκίνο, τον μεγαλύτερο πελάτη του ιρανικού πετρελαίου, καθώς το 80% των ιρανικών εξαγωγών υδρογονανθράκων απορροφάται από την Κίνα» αναφέρουν παράγοντες της αγοράς ενέργειας. Ταυτόχρονα, το ιρανικό πετρέλαιο, το οποίο συχνά διακινείται μέσω μεσαζόντων και με εκπτώσεις λόγω των δυτικών κυρώσεων, αντιπροσώπευε περίπου το 12% των συνολικών κινεζικών εισαγωγών αργού πετρελαίου το 2025.

«Ο Σι είναι αυτός που χρειάζεται πετρέλαιο. Εμείς όχι», έχει πει επανειλημμένα ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ. Οι Κινέζοι έχουν άλλωστε ήδη χάσει το πετρέλαιο της Βενεζουέλας και τώρα βλέπουν τις προμήθειες πετρελαίου από τον Κόλπο να μειώνονται, λόγω του αποκλεισμού και των καθυστερήσεων στη διέλευση μέσω του Στενού του Ορμούζ», τονίζουν οι ίδιες πηγές.

Προσθέτουν μάλιστα ότι δεν είναι σίγουρο αν ο πρόεδρος  Τραμπ προσπαθεί πραγματικά να επιλύσει την κατάσταση στο Στενό του Ορμούζ, λίγες εβδομάδες πριν την επίσκεψή του στο Πεκίνο , τον Μάιο. «Θα ήταν προς το συμφέρον των ΗΠΑ να ασκήσουν αυτή την πρόσθετη πιέση στην κινεζική κυβέρνηση, δεδομένου ότι το μεγαλύτερο μέρος του πετρελαίου του Ιράν πηγαίνει στο Πεκίνο», προσθέτουν.

Πώς αντιδρά το Πεκίνο

Ο Κινέζος πρόεδρος Σι Τζιπίνγκ θεωρείται γεωστρατηγικά ωφελημένος από τον πόλεμο Ιράν-Ιράκ. Άλλωστε, όσο οι ΗΠΑ αποδυναμώνονται στρατιωτικά στη Μέση Ανατολή, ο Σι θα μπορούσε να προωθήσει το σχέδιό του να κατακτήσει  την Ταϊβάν.

« Η Κίνα δοκιμάζει αυτή τη στιγμή πόσο σοβαρά αντιμετωπίζουν οι Αμερικανοί τον αποκλεισμό στο Στενό του Ορμούζ. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η απόπειρα του δεξαμενόπλοιου “Rich Starry”, κινεζικών συμφερόντων, το οποίο με πολλές δυσκολίες κατάφερε να περάσει από το Στενό του Ορμούζ στον Ινδικό Ωκεανό, πριν ξεκινήσει ο αποκλεισμός από τις αμερικανικές δυνάμεις. Αν και το δεξαμενόπλοιο πλέει υπό σημαία Μαλάουι, φέρεται να ανήκει σε κινεζική ναυτιλιακή εταιρεία.

Η αιφνίδια κλιμάκωση της αντιπαράθεσης ΗΠΑ-Ιράν, μετά τις προσπάθειες επίτευξης συμφωνίας, θέτει σε κίνδυνο τα κινεζικά συμφέροντα και γι’ αυτό το Πεκίνο δεν μένει άπραγο.

Διακυβεύονται πολλά για την Κίνα και ο Σι Τζιπίνγκ ιδανικά θα προτιμούσε να μείνει άπραγος, να ζητήσει ειρήνη, αλλά να μην επέμβει πολύ δυναμικά. Άλλωστε, οι Αμερικανοί δαπανούν σημαντικούς στρατιωτικούς πόρους στη Μέση Ανατολή, έχοντας αναπτύξει πολεμικά πλοία και αεροσκάφη στην περιοχή που πλέον δεν μπορούν να χρησιμοποιήσουν στον Δυτικό Ειρηνικό. Από την κινεζική οπτική γωνία, το Πεκίνο ακολουθεί με επιτυχία μια παρόμοια στρατηγική εδώ και χρόνια όσον αφορά τον πόλεμο στην Ουκρανία.

Κινεζικές επενδύσεις στον Κόλπο

Τα τελευταία χρόνια, το Πεκίνο έχει επενδύσει σημαντικά σε έργα υποδομών στην περιοχή του Κόλπου, αλλά και στο ίδιο το Ιράν. Εκτιμάται ότι περισσότερα από 270 δισεκατομμύρια έχουν εισρεύσει από την Κίνα στη Μέση Ανατολή από το 2005 στο πλαίσιο της «Πρωτοβουλίας Μία Ζώνη, ένας Δρόμος».

Είναι επίσης σημαντικό για την κινεζική στρατηγική να μην καταρρεύσει το ιρανικό καθεστώς, αλλά ταυτόχρονα ι να αποτρέψει την παράταση του πολέμου , καθώς θα βυθίσει ολόκληρη την περιοχή σε μια μακρά κρίση που θα αναγκάσει το Πεκίνο να λάβει σαφή θέση έναντι των Ηνωμένων Πολιτειών.

Προς το παρόν πάντως, η κινεζική ηγεσία εκμεταλλεύεται τις συνέπειες του αμερικανικού αδιεξόδου. Όπως αναφέρει όμως το αμερικανικό Atlantic Council, η κινεζική διπλωματία δεν έχει καταφέρει μέχρι τώρα να μεταφράσει την εμπλοκή της στην κρίση, σε αποφασιστική δράση. Αλλά ο διπλωματικός δυναμισμός που επιδεικνύει, αναθέτοντας στο Πακιστάν να μεσολαβήσει για την εκτόνωση της κρίσης μέσω των διαπραγματεύσεων, έχει ενισχύσει την εικόνα της Κίνας ως της μόνης αξιόπιστης μεγάλης δύναμης, διατηρώντας μια υπεύθυνη στάση σε ένα πλαίσιο ριζικής αβεβαιότητας.

Ενίσχυση της Κινεζικής επιρροής

Τελικά, «ο πόλεμος στο Ιράν έδωσε στην Κίνα την ευκαιρία να αναλάβει τον ρόλο του μοναδικού ορθολογικού παράγοντα ικανού να διατηρήσει τη σταθερότητα του διεθνούς συστήματος», εκτιμούν Ευρωπαίοι  στρατωτικοί αναλυτές.

Πολλοί αναλυτές, ωστόσο, μιλούν για μια «διπλή πορεία» όσον αφορά την κινεζική διπλωματία απέναντι στο Ιράν, στην οποία, ενώ η κινεζική κυβέρνηση καταδικάζει επίσημα τον πόλεμο, υποστηρίζει κρυφά το ιρανικό καθεστώς παρέχοντας πληροφορίες και τεχνολογία.

Μείνετε συντονισμένοι για όλες τις εξελίξεις στο liveblog της Ναυτεμπορικής.

Προτιμώμενη πηγή στην Google

Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.