Επιστήμονες ανακάλυψαν ένα νέο είδος πιθήκου με χαρακτηριστικά πορτοκαλί χείλη το οποίο παράγει μοναδικούς βρυχηθμούς και ρουθουνίσματα. Το ξεχωριστό αυτό πρωτεύον θηλαστικό ζει σε μια απομακρυσμένη περιοχή της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό.
Πρόκειται μόλις για το πέμπτο νέο είδος πιθήκου που αναγνωρίζεται στην Αφρική τα τελευταία 75 χρόνια ενώ οι ερευνητές εκτιμούν ότι ενδέχεται να υπάρχουν ακόμη άγνωστα είδη στην ίδια περιοχή. Το νέο είδος ονομάστηκε Colobus congoensis, από την περιοχή όπου εντοπίστηκε, ενώ στην τοπική γλώσσα Κιλάνγκα είναι γνωστό ως «likweli».
«Είναι πραγματικά εντυπωσιακό, γιατί σήμερα είναι εξαιρετικά σπάνιο να ανακαλύπτεται ένα εντελώς άγνωστο είδος πρωτεύοντος θηλαστικού, πόσο μάλλον ένα σχετικά μεγάλο είδος πιθήκου» δήλωσε ο ανθρωπολόγος Τζόσουα Λίντερ πρόεδρος και συνιδρυτής της περιβαλλοντικής οργάνωσης The Forest Collective.
Το 2008, ερευνητές που εργάζονταν στα πυκνά τροπικά δάση του Εθνικού Πάρκου Λομάμι, στη λεκάνη του Κονγκό, φωτογράφισαν έναν άγνωστο πίθηκο αλλά το ζώο δεν φαινόταν καθαρά. Το 2018 καταγράφηκε ξανά ένα παρόμοιο ζώο, γεγονός που ώθησε τον συν-συγγραφέα της μελέτης, Τζούνιορ Αμπόκο, ερευνητή του Εθνικού Πάρκου Λομάμι και ανθρωπολόγο του Πανεπιστημίου Florida Atlantic να ξεκινήσει οργανωμένη αναζήτηση του μυστηριώδους πιθήκου.
Για να διαπιστώσουν αν το είδος ήταν ήδη γνωστό στους κατοίκους της περιοχής οι επιστήμονες έδειξαν φωτογραφίες του ζώου σε ανθρώπους από 52 χωριά γύρω από το πάρκο. «Οι άνθρωποι αυτοί γνωρίζουν πολύ καλά την πανίδα και τη χλωρίδα του δάσους. Μόνο σε οκτώ χωριά αναγνώρισαν τον πίθηκο. Και ακόμη και εκεί κυρίως οι κυνηγοί, που γνωρίζουν πολύ καλά τα ζώα της περιοχής, είχαν ελάχιστες πληροφορίες γι’ αυτόν» λέει ο Αμπόκο.
Οι κυνηγοί της εθνοτικής ομάδας Μπαλάνγκα τον αποκαλούν «likweli» χωρίς όμως να είναι γνωστή η σημασία της λέξης. Σε άλλες κοινότητες είναι γνωστός ως «kasaba nkoni», που σημαίνει «εκείνος που κουνά τα κλαδιά», επειδή μετακινείται πηδώντας με μεγάλη ευκολία από δέντρο σε δέντρο.
Η ανακάλυψη
Μεταξύ 2018 και 2022 οι ερευνητές κατέγραψαν 114 παρατηρήσεις του είδους σε μια περιοχή περίπου 1,700 τετραγωνικών χιλιομέτρων η οποία απομονώνεται φυσικά ανάμεσα στους ποταμούς Λομάμι και Λουαλάμπα.
Τα αποτελέσματα δημοσιεύθηκαν στην επιθεώρηση «PLOS One». Οι πίθηκοι του είδους ζουν σε ομάδες από ένα έως είκοσι άτομα. Το σώμα τους είναι κυρίως γυαλιστερό μαύρο, όμως διαθέτουν ένα έντονο πορτοκαλί τμήμα γύρω από το στόμα και τη μύτη. Το γυμνό γκρι δέρμα στα ζυγωματικά δημιουργεί την εντύπωση ότι φορούν μάσκα, ενώ έχουν επίσης μια χαρακτηριστική λευκή κηλίδα από τρίχωμα γύρω από την ουρά.
«Τα δύο πιο χαρακτηριστικά γνωρίσματα είναι το πρόσωπο και το πίσω μέρος του σώματος. Από μπροστά ξεχωρίζει το πορτοκαλοκρεμ γυμνό δέρμα του προσώπου και από πίσω η λευκή κηλίδα» δήλωσε η ανθρωπολόγος Κέιτ Ντέτγουιλερ. Οι πίθηκοι, που ζυγίζουν περίπου επτά κιλά, παράγουν επίσης βαθιές και δυνατές κραυγές, διακοπτόμενες από χαρακτηριστικά ρουθουνίσματα.
Οι μοναδικές αυτές φωνητικές εκφράσεις τους διαφοροποιούν από όλα τα άλλα είδη πιθήκων του γένους Colobus. Για να επιβεβαιώσουν ότι πρόκειται για νέο είδος, οι επιστήμονες συνέλεξαν δείγματα ιστών από ζώα που είχαν σκοτωθεί από κυνηγούς για το παράνομο εμπόριο κρέατος άγριων ζώων.
Στη συνέχεια ανέλυσαν το DNA τους και το συνέκριναν με γενετικά δεδομένα, κρανία, δόντια και δέρματα άλλων ειδών Colobus που υπάρχουν σε μουσεία και επιστημονικές συλλογές. Η γενετική ανάλυση επιβεβαίωσε ότι το Colobus congoensis αποτελεί ένα εντελώς νέο είδος. «Όταν αναλύσαμε το DNA, εντυπωσιαστήκαμε από το πόσο διαφορετικό ήταν το μιτοχονδριακό γονιδίωμά του σε σχέση με όλα τα υπόλοιπα είδη», δήλωσε η Ντέτγουιλερ.
Οι συγγενείς
Παρότι ζει στο ίδιο δάσος με τον αγκολέζικο κολόβο (Colobus angolensis), ο πιο κοντινός συγγενής του είναι ο μαύρος κολόβος (Colobus satanas), ο οποίος ζει περίπου 1.200 χιλιόμετρα δυτικότερα, στο Καμερούν, τη Γκαμπόν και το νησί Μπιόκο.
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι τα δύο είδη χωρίστηκαν εξελικτικά πριν από περίπου 3,4 έως 5,8 εκατομμύρια χρόνια, γεγονός που αποτελεί τη μεγαλύτερη γνωστή εξελικτική απόσταση μεταξύ ειδών του γένους Colobus. «Η ανακάλυψη αυτή αλλάζει την κατανόησή μας για την εξέλιξη των αφρικανικών πιθήκων» δήλωσε η Ντέτγουιλερ.
Εξαιτίας της μικρής γεωγραφικής εξάπλωσης, των περιορισμένων παρατηρήσεων και της συνεχούς απώλειας του φυσικού του οικοτόπου, οι επιστήμονες προτείνουν να καταταχθεί το Colobus congoensis ως απειλούμενο είδος στην Κόκκινη Λίστα της Διεθνούς Ένωσης για τη Διατήρηση της Φύσης (IUCN).
Η ανακάλυψη αναδεικνύει επίσης τη μεγάλη βιολογική αξία του Εθνικού Πάρκου Λομάμι, όπου το 2012 είχε ανακαλυφθεί ακόμη ένα νέο είδος πιθήκου, ο Lesula (Cercopithecus lomamiensis). Το τροπικό δάσος του Κονγκό, που εκτείνεται σε μεγάλο μέρος της κεντρικής Αφρικής, είναι το δεύτερο μεγαλύτερο τροπικό δάσος στον κόσμο μετά τον Αμαζόνιο, ενώ περίπου το 60% της έκτασής του βρίσκεται στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό.
«Πρόκειται για έναν πραγματικό παράδεισο βιοποικιλότητας. Αν καταφέραμε να ανακαλύψουμε δύο νέα μεγάλα είδη πρωτευόντων θηλαστικών, ποιος ξέρει πόσα ακόμη άγνωστα θηλαστικά, ψάρια, ερπετά ή φυτά περιμένουν να ανακαλυφθούν» λέει ο Αμπόκο.
Naftemporiki.gr
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
