Τα τελευταία χρόνια έχει αλλάξει κάτι στις ΗΠΑ, το οποίο προκαλεί σε πολλούς ανησυχία. Οι έφηβοι δεν δουλεύουν πια τα καλοκαίρια. Άλλοι κατηγορούν την τεχνητή νοημοσύνη που «καταργεί» τις προσλήψεις σε χαμηλόμισθες, χαμηλής ειδίκευσης θέσης, άλλοι τους δασμούς ή την οικονομική αβεβαιότητα.
Οι φετινές προβλέψεις για τις καλοκαιρινές προσλήψεις στις ΗΠΑ, οι ασθενέστερες από τότε που καταγράφονται επίσημα στοιχεία, μοιάζουν να επιβεβαιώνουν αυτή την εικόνα.
Όμως η πραγματικότητα είναι πολύ πιο σύνθετη, όπως εξηγεί ο Ρόλαντ Φράιερ, καθηγητής Οικονομικών στο Χάρβαρντ, σε άρθρο του στη Wall Street Journal.
Σε σταθερά πτωτική πορεία από το 1979
Η παραδοσιακή καλοκαιρινή δουλειά των εφήβων βρίσκεται σε υποχώρηση εδώ και σχεδόν μισό αιώνα. Η συμμετοχή των νέων ηλικίας 16 έως 19 ετών στην αγορά εργασίας κορυφώθηκε το 1979 και έκτοτε ακολουθεί σταθερά πτωτική πορεία. Αυτό που προκαλεί εντύπωση είναι ότι η μείωση της
Το ποσοστό των εφήβων που εργάζονται έχει υποχωρήσει από το 48,5% το 1979 στο 31,1% σήμερα. Ωστόσο, το ποσοστό ανεργίας μεταξύ όσων αναζητούν εργασία είναι χαμηλότερο από ό,τι ήταν τότε. Με άλλα λόγια, οι έφηβοι δεν έχασαν τις δουλειές τους. Απλώς σταμάτησαν να τις αναζητούν.
Η εξήγηση βρίσκεται στην αξία του χρόνου τους.
Αλλάζουν οι προτεραιότητες
Τις τελευταίες δεκαετίες το οικονομικό πλεονέκτημα ενός πανεπιστημιακού πτυχίου αυξήθηκε θεαματικά. Για έναν 16χρονο, μία ώρα που κάποτε αφιερωνόταν σε μια καλοκαιρινή δουλειά μπορεί πλέον να αξιοποιηθεί σε δραστηριότητες που ενισχύουν τις πιθανότητες εισαγωγής σε ένα καλό πανεπιστήμιο και υπόσχονται πολύ μεγαλύτερες μελλοντικές απολαβές.
Έτσι, η θέση του ναυαγοσώστη, του πωλητή ή του υπαλλήλου σε ένα κατάστημα συχνά δίνει τη θέση της σε ένα θερινό πρόγραμμα επιστημών, σε μια ερευνητική πρακτική άσκηση, σε ιδιαίτερα μαθήματα ή στην προετοιμασία για τις εξετάσεις εισαγωγής.
Για τα παιδιά εύπορων οικογενειών, η επιλογή αυτή μοιάζει απολύτως ορθολογική.
Οι δύο όψεις
Εδώ όμως εμφανίζεται μια κρίσιμη διάσταση της ιστορίας. Οι καλοκαιρινές δουλειές δεν εξαφανίζονται με τον ίδιο τρόπο για όλους.
Τα στοιχεία δείχνουν ότι οι έφηβοι από νοικοκυριά με υψηλά εισοδήματα εργάζονται συχνότερα από τους συνομηλίκους τους που προέρχονται από τις φτωχότερες οικογένειες. Η διαφορά είναι ότι οι πρώτοι μπορούν ευκολότερα να αντικαταστήσουν μια αμειβόμενη εργασία με δραστηριότητες που ενισχύουν το βιογραφικό τους, ενώ οι δεύτεροι συνήθως δεν έχουν αυτή τη δυνατότητα.
Για έναν έφηβο από μια εύπορη οικογένεια, η απουσία μισθού μπορεί να αποτελεί επένδυση στο μέλλον. Για έναν έφηβο από μια φτωχή οικογένεια, η απουσία δουλειάς συχνά σημαίνει απλώς ότι δεν βρέθηκε διαθέσιμη θέση.
Αυτό αποτυπώνεται χαρακτηριστικά στα δημοτικά προγράμματα θερινής απασχόλησης. Στη Νέα Υόρκη, όπου λειτουργεί το μεγαλύτερο τέτοιο πρόγραμμα στις ΗΠΑ, οι αιτήσεις είναι σχεδόν διπλάσιες από τις διαθέσιμες θέσεις, με αποτέλεσμα η επιλογή να γίνεται μέσω κλήρωσης.
Πολύ περισσότερα από ένα χαρτζιλίκι
Το πιο εντυπωσιακό εύρημα των ερευνών δεν αφορά τα χρήματα. Μελέτες σε προγράμματα θερινής απασχόλησης στο Σικάγο και τη Νέα Υόρκη έδειξαν ότι η πρόσβαση σε μια καλοκαιρινή δουλειά συνδέεται με σημαντική μείωση της εγκληματικότητας μεταξύ των νέων που προέρχονται από ευάλωτα κοινωνικά στρώματα.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι συλλήψεις για βίαια αδικήματα μειώθηκαν θεαματικά, ενώ καταγράφηκε ακόμη και χαμηλότερος κίνδυνος θανάτου τα επόμενα χρόνια, κυρίως λόγω της μείωσης των ανθρωποκτονιών μεταξύ νεαρών ανδρών.
Αντίθετα, οι ίδιες μελέτες δεν εντόπισαν σημαντική βελτίωση στα μελλοντικά εισοδήματα ή στις πιθανότητες φοίτησης στο πανεπιστήμιο. Το όφελος φαίνεται να βρίσκεται αλλού: στη δομή, στην καθημερινή απασχόληση, στην αίσθηση σκοπού και στην απομάκρυνση από περιβάλλοντα που ευνοούν την παραβατικότητα.
Ένα μάθημα που αφορά και εμάς
Η συζήτηση δεν αφορά μόνο τις Ηνωμένες Πολιτείες. Και στην Ευρώπη, αλλά και στην Ελλάδα, η περιορισμένη συμμετοχή των εφήβων στην αγορά εργασίας αποτελεί αντικείμενο προβληματισμού. Σε πολλές χώρες θεωρείται θετικό οι νέοι να αποκτούν από μικρή ηλικία μια πρώτη επαφή με τον κόσμο της εργασίας μέσα από θέσεις μερικής απασχόλησης, εποχικές εργασίες ή προγράμματα πρακτικής εμπειρίας.
Υπό την προϋπόθεση ότι δεν υπονομεύονται οι σπουδές τους, η εμπειρία αυτή μπορεί να προσφέρει πολύ περισσότερα από ένα χαρτζιλίκι: αίσθηση ευθύνης, εξοικείωση με τις απαιτήσεις ενός εργασιακού περιβάλλοντος, ανάπτυξη κοινωνικών δεξιοτήτων και μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση. Δεν είναι τυχαίο ότι σε χώρες όπως η Γερμανία, η Ολλανδία ή οι σκανδιναβικές χώρες η μερική απασχόληση των μαθητών και των φοιτητών θεωρείται συχνά μέρος της εκπαιδευτικής και κοινωνικής τους ωρίμανσης.
Η πρόκληση, βέβαια, είναι η ισορροπία. Όταν η εργασία λειτουργεί συμπληρωματικά προς την εκπαίδευση, μπορεί να αποδειχθεί πολύτιμη.
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
