Της Ελένης Τσιανάκα, PhD οικονομολόγου – φοροτεχνικού συμβούλου, αντιπροέδρου Δ.Σ. της ΟΡΘΟΛΟΓΙΣΜΟΣ
Το υπουργείο Εργασίας προωθεί προς ψήφιση ένα εκτεταμένο νομοσχέδιο, με τίτλο «Δίκαιη Εργασία για Όλους: Απλοποίηση της Νομοθεσίας – Στήριξη στον Εργαζόμενο – Προστασία στην Πράξη», το οποίο καλύπτει οκτώ θεματικούς άξονες και αποσκοπεί σε ένα πιο απλό, σύγχρονο και προστατευτικό πλαίσιο για την αγορά εργασίας.
1. Εύκολες και γρήγορες προσλήψεις
Η αναγγελία πρόσληψης θα γίνεται πλέον με ένα μόνο έγγραφο αντί για τέσσερα, ενώ δημιουργείται συγκεντρωτικό ψηφιακό αρχείο εργαζομένων και δυνατότητα ειδοποιήσεων μέσω myErgani. Νέα εφαρμογή για εργοδότες θα επιτρέπει διαχείριση θεμάτων εργασιακών σχέσεων από κινητό, με δυνατότητα fast track πρόσληψης για επείγουσες ανάγκες έως 2 ημερών. Στόχος: Εξοικονόμηση χρόνου, διαφάνεια και πρόσβαση σε πραγματικό χρόνο.
2. Μείωση γραφειοκρατίας
Καταργούνται έντυπα όπως το Βιβλίο Αδειών, ο Ετήσιος Πίνακας Αδειών (Ε11) και ο Ετήσιος Πίνακας Προσωπικού (Ε4). Δεν θα απαιτείται έντυπη τήρηση εγγράφων που τηρούνται ηλεκτρονικά, ενώ ενοποιούνται οι πολιτικές για την πρόληψη βίας/παρενόχλησης και τις εσωτερικές καταγγελίες. Ρυθμίζονται επίσης πρακτικά ζητήματα της Ψηφιακής Κάρτας Εργασίας, με ευελιξία στην προσέλευση και κατοχύρωση χρόνου προετοιμασίας. Στόχος: Μείωση διοικητικού βάρους και προσαρμογή στις σύγχρονες πρακτικές.
3. Εκσυγχρονισμός εργατικών διατάξεων
Το ισχύον πλαίσιο για εργασία έως 13 ώρες ημερησίως σε πολλούς εργοδότες επεκτείνεται και σε έναν εργοδότη, με τις ίδιες εγγυήσεις ανάπαυσης και προσαυξήσεις υπερωριών. Επίσης, επιτρέπεται υπερωρία και στην εκ περιτροπής εργασία, με προσαύξηση 40%. Στόχος: Κάλυψη παραγωγικών αναγκών με παράλληλη προστασία των εργαζομένων.
4. Ενίσχυση εργαζομένων και ισορροπία ζωής
Προοβλέπεται δυνατότητα τετραήμερης εργασίας για όλο το έτος, προστασία από μείωση αποδοχών μετά την εφαρμογή της Ψηφιακής Κάρτας, και ενιαία αναγνώριση ασφαλιστικού χρόνου για επίδομα κυοφορίας και λοχείας. Το επίδομα γονικής άδειας καθίσταται αφορολόγητο, ανεκχώρητο και ακατάσχετο, ενώ επεκτείνεται η μεταγενέθλια άδεια μητρότητας σε ανάδοχες μητέρες. Οι εργαζόμενοι θα μπορούν να δηλώνουν μόνοι τους την οικειοθελή αποχώρησή τους στο ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ. Στόχος: Θωράκιση εργασιακών δικαιωμάτων και στήριξη της οικογενειακής ζωής.
5. Υγεία και ασφάλεια στην εργασία
Εισάγεται ηλεκτρονικό βιβλίο υποδείξεων, υποχρεωτική παρουσία συντονιστών υγείας και ασφάλειας σε τεχνικά έργα, μείωση ορίου εργαζομένων για άσκηση καθηκόντων τεχνικού ασφάλειας από τον εργοδότη (από 50 σε 20), καθώς και εκπαίδευση πρώτων βοηθειών. Δημιουργείται το ολοκληρωμένο πληροφοριακό σύστημα «ΗΡΙΔΑΝΟΣ» για καταγραφή θεμάτων υγείας και ασφάλειας. Στόχος: Πρόληψη και αναβάθμιση της ασφάλειας στην καθημερινή εργασία.
6. Εναρμόνιση με τις διεθνείς συμβάσεις της ΔΟΕ
Κυρώνονται η Σύμβαση 155, η τροποποιητική Σύμβαση 191 και η Σύμβαση 29, με αναγνώριση της υγείας και ασφάλειας ως θεμελιώδους δικαιώματος και ενίσχυση της προστασίας από αναγκαστική εργασία. Στόχος: Διεθνές κύρος και εναρμόνιση με παγκόσμιες προδιαγραφές.
7. Λειτουργική ενίσχυση της Επιθεώρησης Εργασίας
Αυστηροποιούνται οι ποινικές κυρώσεις για παρεμπόδιση ελέγχου, εκ συγχρονίζεται το πλαίσιο μετακινήσεων και ενισχύονται οι υπηρεσίες και οι δομές της Επιθεώρησης. Στόχος: Αποτελεσματική παρέμβαση σε κάθε περιοχή
8. Κοινωνικοασφαλιστικές διατάξεις
Η απαλλαγή προσαυξήσεων από ασφαλιστικές εισφορές επεκτείνεται και σε περιπτώσεις που προβλέπονται από συλλογικές συμβάσεις ή χορηγούνται οικειοθελώς. Ρυθμίσεις προστατεύουν τους εργαζόμενους συνταξιούχους από μείωση καθαρής σύνταξης λόγω προσαύξησης, ενώ θεσπίζεται δυνατότητα επιστολικής ψήφου στις συνταξιοδοτικές οργανώσεις. Στόχος: Καθαροί κανόνες και δίκαιη απόδοση παροχών.
Το νομοσχέδιο κινείται προς την κατεύθυνση του εκσυγχρονισμού και της ψηφιοποίησης, μειώνοντας τη γραφειοκρατία και προσφέροντας μεγαλύτερη ευελιξία στις εργασιακές σχέσεις. Ωστόσο, η υλοποίηση θα κρίνει την αποτελεσματικότητα: απαιτούνται ασφαλιστικές δικλίδες ώστε η αυξημένη ευελιξία να μη μετατραπεί σε ελαστικοποίηση χωρίς όρια. Η πρόβλεψη για τετραήμερη εργασία, οι ενισχυμένες άδειες και η προστασία μητρότητας αποτελούν θετικές εξελίξεις, ενώ η θεσμική αναβάθμιση της Υγείας και Ασφάλειας μπορεί να μειώσει σημαντικά τα εργατικά ατυχήματα.
Η ψήφιση του νομοσχεδίου θα αποτελέσει ένα σημαντικό βήμα για τη διαμόρφωση μιας πιο δίκαιης και λειτουργικής αγοράς εργασίας, υπό την προϋπόθεση ότι οι ρυθμίσεις θα εφαρμοστούν με συνέπεια και επαρκή έλεγχο.