Για «σοβαρή οπισθοδρόμηση» κατηγορεί την κυβέρνηση Νετανιάχου η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, μετά την απόφαση της Κνεσέτ να εγκρίνει νόμο για την «μεροληπτική επαναφορά» της θανατικής ποινής για τους Παλαιστίνιους.
Οι Βρυξέλλες πιστεύουν ότι ο νέος νόμος, ο οποίος ουσιαστικά θα σημαίνει την εκτέλεση με απαγχονισμό των Παλαιστινίων που θα κριθούν ένοχοι από ισραηλινά στρατιωτικά δικαστήρια στην κατεχόμενη Δυτική Όχθη για δολοφονία Ισραηλινών, αποτελεί «σοβαρή οπισθοδρόμηση».
Η Κομισιόν εκφράζει μάλιστα βαθιά ανησυχία για τον de facto μεροληπτικό χαρακτήρα της απόφασης της ισραηλινής βουλής», όπως τόνισε η Ύπατη Εκπρόσωπος της ΕΕ για τις Εξωτερικές Υποθέσεις, Κάγια Κάλλας, σε δήλωση εκ μέρους των 27 κρατών μελών.
«Είναι ασυνήθιστο για όλες τις χώρες της ΕΕ, πολλές από τις οποίες ιστορικά διστάζουν να επικρίνουν το Ισραήλ, να καταλήγουν σε συναίνεση, και τόσο γρήγορα, να εκδίδουν κοινή δήλωση αμφισβητώντας το εβραϊκό κράτος», τονίζουν πηγές στις Βρυξέλλες.
«Η ΕΕ πιστεύει ότι μπορεί ακόμη να ματαιώσει την απόφαση αυτή, δεδομένης της εσωτερικής κριτικής για τη νομοθεσία και της προσφυγής στο Ανώτατο Δικαστήριο του Ισραήλ», αναφέρουν οι ίδιες πηγές.
«Η ΕΕ προτρέπει το Ισραήλ να σεβαστεί την μέχρι τώρα θέση αρχής για μορατόριουμ στη θανατική ποινή, καθώς και «τις υποχρεώσεις του βάσει του διεθνούς δικαίου και τη δέσμευσή του στις δημοκρατικές αρχές, όπως αντικατοπτρίζεται και στις διατάξεις της Συμφωνίας Σύνδεσης ΕΕ-Ισραήλ», προειδοποίησε η Κάγια Κάλλας.
Όπως γράφει μάλιστα η γερμανική Frankfurter Rundschau, «ο νόμος αυτός είναι ένα χαστούκι στο πρόσωπο όλων όσων αγωνίζονται για ένα δημοκρατικό, ισότιμο Ισραήλ. Δεν είναι όλες οι τρομοκρατικές ενέργειες ίσες. Αυτό είναι το κεντρικό μήνυμα του νόμου. Με άλλα λόγια: δεν είναι όλες οι ανθρώπινες ζωές ίσες. … Αντί να αναλάβει δράση κατά της αυξανόμενης τρομοκρατίας των εποίκων στη Δυτική Όχθη, ο συνασπισμός του Νετανιάχου εργάζεται για να κατοχυρώσει στο νόμο μια κραυγαλέα αδικία».
Για την ιστορία, το Ισραήλ έχει εφαρμόσει την θανατική ποινή μόνο δύο φορές στην ιστορία του: το 1948, κατά τη διάρκεια του πρώτου αραβοϊσραηλινού πολέμου, εναντίον ενός αξιωματικού που κατηγορήθηκε για κατασκοπεία, και το 1962 με τον απαγχονισμό του Ναζί, Αντολφ Αϊχμαν, μετά τη σύλληψή του από τη Μοσάντ στο Μπουένος Άιρες.
«Βήμα προς το απαρτχάιντ»
Σε αρκετές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, όπως την Μαδρίτη και το Βερολίνο, η απόφαση της Κνεσέτ έχει πυροδοτήσει επίσης μεγάλες αντιδράσεις. Για ακόμη ένα βήμα προς το «απαρτχάιντ »,έκανε λόγο ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ. «Η ισπανική κυβέρνηση καταδικάζει την θανατική ποινή κατά των Παλαιστινίων που ενέκρινε το ισραηλινό κοινοβούλιο», δήλωσε ο πρωθυπουργός σε μήνυμά του στο X. Τόνισε ότι η νομοθεσία αυτή είναι «ένα ασύμμετρο μέτρο που δεν θα εφαρμόζεται σε Ισραηλινούς που διαπράττουν τα ίδια εγκλήματα. Ίδιο έγκλημα, διαφορετική τιμωρία». Και αυτό, πρόσθεσε ο Σάντσεθ, «δεν είναι δικαιοσύνη. Είναι ένα ακόμη βήμα προς το απαρτχάιντ . Ο κόσμος δεν μπορεί να παραμείνει σιωπηλός».
Ο Γερμανός Υπουργός Εξωτερικών Γιόχαν Βάντεφουλ εξέδωσε κοινή δήλωση με τους ομολόγους του από τη Γαλλία, την Ιταλία και το Ηνωμένο Βασίλειο, προειδοποιώντας ότι το Ισραήλ κινδυνεύει να υπονομεύσει τις δεσμεύσεις του στις δημοκρατικές αρχές με αυτόν τον νόμο.
Κάποια κράτη μέλη της ΕΕ θέτουν μάλιστα ακόμη και αναστολή της Συμφωνίας Σύνδεσης, η οποία διέπει τις διμερείς εμπορικές σχέσεις με το Ισραήλ και βασίζεται στον σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Στο επίκεντρο της διαμάχης βρίσκεται το Άρθρο 2 της Συμφωνίας Σύνδεσης ΕΕ-Ισραήλ , που ισχύει από το 1995, που ορίζει κατά λέξη:«Οι σχέσεις μεταξύ των δύο πλευρών, καθώς και όλες οι διατάξεις της ίδιας της Συμφωνίας, θα βασίζονται στον σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των δημοκρατικών αρχών, οι οποίες καθοδηγούν τις εσωτερικές και διεθνείς πολιτικές τους και αποτελούν ουσιώδες στοιχείο της παρούσας Συμφωνίας.»
Αυτή η ρήτρα αντιπροσωπεύει τη θεμελιώδη προϋπόθεση στην οποία βασίζεται η συμφωνία με την ΕΕ και εγγυάται στο Ισραήλ προνομιακή πρόσβαση στην ενιαία ευρωπαϊκή αγορά , καθώς και επιστημονική, τεχνολογική και πολιτική συνεργασία.
«Τα μέτρα αυτά παραμένουν στο τραπέζι», τόνισε ευρωπαίος αξιωματούχος, αποφεύγοντας όμως να «κάνει εικασίες» για πιθανά βήματα αυτή τη στιγμή.
«Έγκλημα πολέμου» για τον ΟΗΕ
Ο Ύπατος Αρμοστής του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, Φόλκερ Τουρκ, επέκρινε έντονα την έγκριση από το ισραηλινό κοινοβούλιο του νομοσχεδίου για τη θανατική ποινή, προειδοποιώντας ότι η εφαρμογή του στα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη «θα συνιστούσε έγκλημα πολέμου».
Ο νέος νόμος «είναι προφανώς ασυμβίβαστος με τις υποχρεώσεις του Ισραήλ βάσει του διεθνούς δικαίου», δήλωσε ο εκπρόσωπος του ΟΗΕ και κάλεσε τις ισραηλινές αρχές να αποσύρουν το νομοσχέδιο, δηλώνοντας ότι η πρωτοβουλία παραβιάζει το διεθνές δίκαιο σε πολλά επίπεδα. «Είναι εξαιρετικά δύσκολο να συμβιβαστεί μια τέτοια τιμωρία με την ανθρώπινη αξιοπρέπεια και ενέχει τον απαράδεκτο κίνδυνο εκτέλεσης αθώων ανθρώπων», προειδοποίησε ο Φόλκερ Τούρκ
Από το Στρασβούργο, ο Ελβετός Γενικός Γραμματέας του Συμβουλίου της Ευρώπης, Αλέν Μπερσέ, προειδοποίησε επίσης το Ισραήλ για τους κινδύνους που συνεπάγεται αυτός ο νόμος. «Η θανατική ποινή είναι ένας νομικός αναχρονισμός ασύμβατος με τα σύγχρονα πρότυπα ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Επιπλέον, οποιαδήποτε εφαρμογή της θανατικής ποινής που μπορεί να θεωρηθεί μεροληπτική είναι απαράδεκτη σε ένα κράτος δικαίου», δήλωσε ο Ελβετός αξιωματούχος , αφήνοντας ανοικτό ακόμη και τη λήψη μέτρων κατά του Ισραήλ, που είναι «συμβαλλόμενο μέρος».
500.000 υπογραφές
Η Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών έχει ήδη συγκεντρώσει πάνω από 500.000 υπογραφές με αίτημα την αναστολή της συμφωνίας ΕΕ- Ισραήλ.Το κείμενο της αίτησης είναι ιδιαίτερα σκληρό: «Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, το Κράτος του Ισραήλ είναι υπεύθυνο για ένα πρωτοφανές επίπεδο δολοφονιών και τραυματισμών αμάχων, επιχειρήσεις μαζικής εκτόπισης πληθυσμού και συστηματική καταστροφή νοσοκομείων και ιατρικών εγκαταστάσεων στη Γάζα. Το Ισραήλ έχει επίσης εφαρμόσει αποκλεισμό ανθρωπιστικής βοήθειας που ισοδυναμεί με χρήση της πείνας ως όπλου πολέμου», αναφέρει η Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών.
Μένει να δούμε βέβαια αν η Ευρωπαϊκή Ένωση θα εφαρμόσει με συνέπεια τη ρήτρα για τα ανθρώπινα δικαιώματα που περιλαμβάνεται στη συμφωνία της με το Ισραήλ ή αν θα συνεχίσει να δίνει προτεραιότητα στα στρατηγικά και οικονομικά συμφέροντα έναντι των αρχών που ισχυρίζεται ότι τηρεί η Ευρώπη. Μετά από αρκετά πακέτα κυρώσεων κατά της Ρωσίας και μηδενικά μέτρα κατά του Ισραήλ, είναι πάντως δύσκολο να περιμένουμε πολλά από τις Βρυξέλλες.
Για να εμφανίζονται περισσότερα άρθρα της Ναυτεμπορικής στις αναζητήσεις σας εύκολα και γρήγορα, πρέπει να προσθέσετε το site στις προτιμώμενες πηγές σας. Μπορείτε να το κάνετε πηγαίνοντας εδώ.
